Sáng ngày 14/12/2017, tại phủ Chủ tịch nước, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức Họp báo công bố 6 Luật đã được Quốc hội khóa XIV, kỳ họp thứ 4 thông qua trong đó có Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các Tổ chức Tín dụng.
Tham dự Họp báo có lãnh đạo Văn phòng Chủ tịch nước cùng lãnh đạo một số Bộ, Ngành, cơ quan hữu quan.
Mở đầu họp báo, thừa ủy quyền của Chủ tịch nước, đồng chí Giang Sơn – Phó chủ nhiệm thường trực Văn phòng Chủ tịch nước đã công bố Lệnh của Chủ tịch nước về việc công bố 6 luật được Quốc hội khóa XIV kỳ họp thứ 4 thông qua. Bao gồm: Luật Lâm nghiệp; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các Tổ chức Tín dụng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cơ quan đại diện nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ở nước ngoài; Luật Thủy sản; Luật Quản lý nợ công; Luật Quy hoạch.
Quang cảnh cuộc họp
Phó Thống đốc Nguyễn Kim Anh đã thay mặt Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) giới thiệu nội dung cơ bản của Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các Tổ chức Tín dụng, trong đó sửa đổi, bổ sung 3 điều: Điều 1 sửa đổi, bổ sung 32 điều, bổ sung mới 28 điều; Điều 2 về điều khoản thi hành; Điều 3 về quy định chuyển tiếp. Cụ thể:
Thứ nhất, giải thích từ ngữ (sửa đổi, bổ sung Điều 4 Luật các TCTD), Luật sửa đổi, bổ sung khái niệm về người có liên quan, đồng thời bổ sung giải thích một số thuật ngữ về xử lý TCTD được kiểm soát đặc biệt được sử dụng trong Luật.
Thứ hai, sửa đổi, bổ sung một số quy định tại Luật các TCTD liên quan đến nâng cao năng lực quản trị điều hành. Bao gồm: bổ sung thêm trường hợp không được đảm nhiệm chức vụ (điểm h Khoản 1 Điều 33); bổ sung thêm trường hợp không cùng đảm nhiệm chức vụ đối với chức danh Chủ tịch Hội đồng Quản trị/ Hội đồng thành viên, Tổng Giám đốc (Giám đốc) của TCTD (khoản 4 vào Điều 34) nhằm hạn chế lạm dụng quyền để thực hiện hoạt động đầu tư, cấp tín dụng không trên cơ sở thị trường, tạo rủi ro lớn cho hoạt động của TCTD; Sửa đổi, bổ sung tiêu chuẩn, điều kiện đối với các chức danh thành viên Hội đồng quản trị/ Hội đồng thành viên, Tổng Giám đốc (Giám đốc) của TCTD (khoản 1 và khoản 4 Điều 50); bổ sung quy định về chấp thuận danh sách nhân sự người quản trị, người điều hành kiểm soát dự kiến của Quỹ tín dụng nhân dân, Ngân hàng Hợp tác xã (Khoản 2 Điều 75); Bổ sung quy định TCTD phải thông báo cho NHNN thông tin về lợi ích liên quan của người quản lý, người điều hành TCTD (khoản 4 vào Điều 39).
Thứ ba, minh bạch hóa nguồn vốn góp, ngăn ngừa, hạn chế sở hữu chéo. Theo đó, Luật sửa đổi, bổ sung một số nội dung như sau:
(i) Bổ sung quy định yêu cầu cổ đông phải chịu trách nhiệm về tính hợp pháp của nguồn vốn góp, mua, nhận chuyển nhượng cổ phần tại TCTD; không được sử dụng nguồn vốn do TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cấp tín dụng để mua, nhận chuyển nhượng cổ phần của TCTD; không được góp vốn, mua cổ phần của TCTD dưới tên của cá nhân, pháp nhân khác (điểm c khoản 1 Điều 54).
(ii) Bổ sung quy định hạn chế một cổ đông lớn và người có liên quan tại một TCTD không được sở hữu từ 5% vốn điều lệ tại TCTD khác (khoản 3 Điều 55).
(iii) Sửa đổi, bổ sung quy định về không được cấp tín dụng, hạn chế cấp tín dụng và giới hạn cấp tín dụng tại Điều 126, 127 và 128 Luật Các TCTD.
Thứ tư, hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về xử lý TCTD yếu kém.
(i) Bổ sung Điều 130a quy định về áp dụng biện pháp can thiệp sớm để xử lý sớm TCTD có dấu hiệu yếu kém nhưng chưa đến mức phải kiểm soát đặc biệt nhằm hạn chế TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài yếu kém mới phát sinh.
(ii) Sửa đổi, bổ sung quy định về kiểm soát đặc biệt (Mục 1 Chương VIII) nhằm xử lý vướng mắc, bất cập trong quá trình NHNN kiểm soát TCTD trên thực tế thời gian vừa qua, cụ thể: Bổ sung thêm trường hợp xem xét đặt TCTD vào kiểm soát đặc biệt; Bổ sung quy định phân định thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN trong việc quyết định chủ trương, phê duyệt phương án cơ cấu lại TCTD được kiểm soát đặc biệt; sửa đổi, bổ sung quy định về chấm dứt kiểm soát đặc biệt; trách nhiệm quyền hạn của NHNN, Ban kiểm soát đặc biệt, các cơ quan quản trị, điều hành của TCTD được kiểm soát đặc biệt; sửa đổi, bổ sung quy định về khoản vay đặc biệt; bổ sung quy định về quản trị, điều hành và hoạt động của TCTD được kiểm soát đặc biệt.
(iii) Bổ sung Mục 1a vào sau Mục 1 Chương VIII về nội dung liên quan đến đánh giá thực trạng và quyết định chủ trương cơ cấu lại TCTD được kiểm soát đặc biệt để bảo đảm việc xem xét lựa chọn phương án xử lý phù hợp với thực trạng của từng TCTD, trong đó quy định cụ thể quy trình đánh giá, đối tượng đề xuất, thẩm quyền phê duyệt chủ trương phù hợp với từng TCTD được kiểm soát đặc biệt dựa trên kết quả đánh giá tổng thể thực trạng của TCTD này.
Về quy định chuyển tiếp, Luật có quy định về xử lý chuyển tiếp đối với các TCTD đã được kiểm soát đặc biệt trước ngày Luật có hiệu lực, đồng thời quy định về xử lý chuyển tiếp đối với người quản trị, điều hành do thay đổi điều kiện về tiêu chuẩn người quản trị, điều hành của TCTD, về cấp tín dụng và về trường hợp sở hữu cổ phần vượt mức theo quy định.
Theo Phó Thống đốc Nguyễn Kim Anh, NHNN đang khẩn trương chỉnh lý, hoàn thiện các dự thảo văn bản hướng dẫn Luật để có thể ban hành trong thời gian sớm nhất.
Trước đó, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các TCTD được Quốc hội thông qua vào ngày 20/11/2017 và có hiệu lực từ ngày 15/01/2018. NHNN dự kiến sẽ tổ chức Hội nghị phổ biến các nội dung cơ bản của Luật trong toàn Ngành.
Hoàng Quỳnh.