Kiến nghị của cử tri: “Đề nghị tiếp tục thực hiện các nội dung quy định tại Khoản 1, Điều 1 Thông tư số 42/2018/TT-NHNN ngày 28/12/2018 của NHNN sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 24/2015/TT –NHNN ngày 08/12/2015 của Thống đốc NHNN quy định cho vay bằng ngoại tệ của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đối với khách hàng vay là người cư trú để tạo điều kiện cho các doanh nghiệp nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ nhằm thực hiện phương án sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp (Khoản 1, Điều 1 của Thông tư 42/TT-NHNN thực hiện đến hết ngày 31/3/2019)”.
Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trả lời như sau:
Thực hiện chủ trương của Chính phủ về hạn chế tình trạng đô la hóa trong nền kinh tế, thời gian qua NHNN đã triển khai nhiều giải pháp để từng bước thực hiện lộ trình chuyển dần quan hệ huy động - cho vay ngoại tệ sang quan hệ mua - bán ngoại tệ. Theo đó, NHNN đã ban hành Thông tư số 42/2018/TT-NHNN ngày 28/12/2018 sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 24/2015/TT-NHNN ngày 08/12/2015 quy định cho vay bằng ngoại tệ của TCTD, chi nhánh NHNNg đối với khách hàng vay là người cư trú, trong đó có quy định dừng cho vay ngoại tệ đối với một số nhu cầu vốn đặc thù, phù hợp với chủ trương của Chính phủ về hạn chế tình trạng đô la hóa trong nền kinh tế.
Thông tư 42 chỉ hạn chế các đối tượng vay ngoại tệ để nhập khẩu hoặc để sản xuất kinh doanh trong nước, không có quy định hạn chế đối với các doanh nghiệp xuất khẩu; đồng thời, bỏ quy định về giới hạn thời gian đối với nhu cầu vốn vay ngắn hạn bằng ngoại tệ để thanh toán chi phí trong nước và để thanh toán ra nước ngoài tiền nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ nhằm thực hiện thực hiện phương án sản xuất, kinh doanh hàng xuất khẩu.
Lộ trình chấm dứt cho vay ngoại tệ đối với nhu cầu vốn để nhập khẩu hàng hóa, dịch vụ đã được NHNN nghiên cứu, đánh giá kỹ thị trường, nhu cầu giao dịch của các TCTD và nền kinh tế trên cơ sở điều kiện kinh tế vĩ mô, cân đối cung - cầu ngoại tệ.
Bên cạnh lộ trình thu hẹp nhu cầu vay vốn ngoại tệ, NHNN đã thực hiện các giải pháp điều hành hỗ trợ doanh nghiệp, cụ thể: (i) Điều hành tỷ giá ổn định góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, hỗ trợ xuất khẩu tăng trưởng tốt, giúp cho các doanh nghiệp có một môi trường ổn định, chủ động trong việc xây dựng và triển khai kế hoạch kinh doanh, phòng ngừa rủi ro tỷ giá; (ii) Ban hành các quy định về hoạt động cho vay theo hướng đơn giản hóa hồ sơ, thủ tục vay vốn, bổ sung nhiều quy định để đảm bảo minh bạch hoạt động cho vay, bảo vệ quyền lợi của người vay; (iii) Chỉ đạo TCTD cắt giảm chi phí nhằm góp phần hạ lãi suất cho vay; đổi mới quy trình, thủ tục cho vay theo hướng đơn giản hóa thủ tục vay vốn, giảm bớt phiền hà cho khách hàng vay, đảm bảo an toàn vốn vay và không trái với quy định của pháp luật, nâng cao khả năng thẩm định để rút ngắn thời gian giải quyết cho vay...
Với việc thực hiện đồng bộ các giải pháp trên, hiện nay doanh nghiệp, trong đó có doanh nghiệp nhập khẩu có thể tiếp cận vốn vay VND với lãi suất hợp lý1, quy trình, thủ tục thuận tiện, minh bạch. Các doanh nghiệp sẽ không gặp khó khăn nếu có nhu cầu mua bán, chuyển đổi giữa VND và USD để phục vụ các hoạt động sản xuất, kinh doanh, xuất nhập khẩu: (i) được phép mua ngoại tệ từ các TCTD để thanh toán nhập khẩu trên cơ sở xuất trình chứng từ hợp pháp2; (ii) có thể giao dịch các sản phẩm phái sinh tại TCTD nhằm phòng ngừa rủi ro tỷ giá.
Trên đây là ý kiến trả lời của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về nội dung kiến nghị của cử tri tỉnh Bắc Giang. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trân trọng cảm ơn và rất mong tiếp tục nhận được sự quan tâm, ủng hộ của cử tri đối với hoạt động ngân hàng./.
1 Mặt bằng lãi suất cho vay đối với lĩnh vực ưu tiên giảm xuống 5%/năm; lãi suất cho vay đối với sản xuất kinh doanh thông thường phổ biến ở mức khoảng 6,0% - 9%/năm đối với ngắn hạn; 9%-11%/năm đối với trung và dài hạn.
2 Thông tư 15/2015/TT-NHNN ngày 02/10/2015 hướng dẫn giao dịch ngoại tệ trên thị trường ngoại tệ của các TCTD được phép hoạt động ngoại hối.