Đô thị mới không dùng tiền mặt

Đô thị mới không dùng tiền mặt

Minh Phương

Một trong 6 hệ sinh thái sáng tạo của thành phố Thủ Đức hiện đang nằm trong chủ trương của lãnh đạo TP.HCM là xây dựng một trung tâm Fintech Thủ Thiêm, nơi lưu trữ các công ty dịch vụ tài chính nhằm kết nối tích hợp với mạng lưới còn lại để tạo ra một cơ hội cho các ý tưởng mới và thị trường vốn.

Theo ông Nguyễn Việt Dũng - Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM, hiện NHNN đang xây dựng cơ chế thử nghiệm có kiểm soát đối với hoạt động Fintech trong lĩnh vực ngân hàng. Tuy nhiên, TP.HCM có thể “đi đầu cả nước vì cả nước” trong thử nghiệm các mô hình mới trong lĩnh vực công nghệ tài chính hiện đại, song cần phải có chính sách hỗ trợ từ Trung ương.

Thời gian qua thành phố đã xây dựng song chương trình chuyển đổi số và hiện nay đang có những công ty xin cơ chế cho phép thử nghiệm những mô hình mới. Tuy nhiên, trong quá trình thử nghiệm chính sách cần phải có chọn lọc. “Theo thiển ý của cá nhân tôi những mô hình cung cấp điện, nước thông minh vào đô thị mới Thủ Đức… là những lĩnh vực các Fintech có thể tham gia và thành phố có thể hỗ trợ cơ chế chính sách và tài chính nếu mô hình sau một thời gian thí điểm sẽ được áp dụng ra xã hội”, ông Dũng gợi ý.

Theo các chuyên gia công nghệ tài chính, TP.HCM là thị trường phát triển Fintech nhanh nhất Việt Nam với 50% các công ty Fintech đang hoạt động trên địa bàn và một tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt chiếm khoảng trên 28% trong tổng mức bán lẻ toàn địa bàn. Hiện nay, các mô hình bệnh viện, trường học đã được thành phố kêu gọi toàn dân sử dụng các công cụ thanh toán không dùng tiền mặt như ví điện tử, thẻ ngân hàng… Trong đó, hệ thống thẻ học đường SSC được thành phố xây dựng kết nối tất cả các công cụ thanh toán điện tử vào để người dân có thể nộp tiền học phí ở mọi lúc mọi nơi mà phụ huynh không phải tập trung đến trường. Song, mô hình Bệnh viện Đại học Y dược TP.HCM hiện nay đã thực hiện làm thẻ khám chữa bệnh điện tử tích hợp thanh toán cho người dân mỗi khi bước vào bệnh viện và việc đề xuất có thể rút tiền mặt còn dư trong thẻ bệnh án điện tử từ máy ATM trong sân bệnh viện…

Tuy nhiên, để tạo ra một mô hình thanh toán không dùng tiền mặt trong một đô thị thông minh đang hình thành như Thủ Đức City thì còn nhiều việc cần làm, từ cơ chế chính sách cho đến thói quen người dùng. Thanh toán điện tử phải nằm trong tổng thể một nền kinh tế số, bà Nguyễn Thị Cành - Đại học Kinh tế Luật thuộc Đại học Quốc gia TP.HCM cho biết. Tuy nhiên nếu làm được điều đó, luồng doanh thu mới được tạo ra nhờ tiết kiệm nhiều loại chi phí, nhờ giá cả linh hoạt và sử dụng thanh toán trực tuyến. Một số thói quen của nhà kinh doanh sẽ thay đổi trong đó có hợp đồng thông minh được lập trình để thực hiện các chức năng đơn giản và sẽ cho phép quy trình thanh toán được tự động của các TCTD. Ví dụ công nghệ chuỗi khối (Blockchain) cho phép sự tương tác trực tiếp giữa các bên ngụ ý chia sẻ kết quả kinh tế phi tập trung, tự chủ và bảo mật.

Theo một số DN, hiện nay TP.HCM xây dựng Cổng dịch vụ hành chính công còn rất yếu chứ chưa nói đến đô thị mới Thủ Đức. Đơn cử như đến thời điểm này các đơn vị hành chính công vẫn loay hoay với những khoản phí ngân hàng và các công ty Fintech đặt thiết bị chấp nhận thanh toán thẻ và thanh toán điện tử. Trường hợp của Sở Công thương TP.HCM cổng dịch vụ công trực tuyến lại thu tiền phí và lệ phí trước khi hoàn tất một giao dịch hành chính công trên Cổng dịch vụ hành chính công địa phương đã làm cho người thực hiện nản lòng.

TS. Trần Hoàng Ngân - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM cho biết, cần phải xây dựng một kho dữ liệu lớn khi phát triển kinh tế số. Trong đó giải quyết được việc kết nối hệ thống khai thác dữ liệu lớn vào kho cơ sở dữ liệu truyền thống và cần phải có lộ trình chi tiết, cụ thể xây dựng quốc gia thông minh. Bên cạnh đó, phải có chính sách thu hút đầu tư vào công nghệ số, trong đó cần dành một phần ngân sách nhà nước cung cấp kinh phí cho các doanh nghiệp internet mới, khuyến khích người dân tham gia khởi nghiệp và các hoạt động đổi mới sáng tạo thông qua các biện pháp hỗ trợ như miễn, giảm thuế và thông qua các quỹ hỗ trợ khởi nghiệp. Đồng thời, đẩy nhanh việc triển khai dịch vụ 5G sẽ tạo cơ sở hạ tầng tốt cho việc kết nối theo xu hướng Internet kết nối vạn vật, mở ra nhiều cơ hội kinh doanh rất lớn cho các doanh nghiệp.