VAMC - trung tâm thị trường mua bán nợ xấu

VAMC - trung tâm thị trường mua bán nợ xấu

Hà Thành

Đó là nhiệm vụ được Phó Thống đốc Nguyễn Kim Anh đặt ra đối với Công ty Quản lý tài sản của các TCTD Việt Nam (VAMC) tại Hội nghị tổng kết hoạt động năm 2020, triển khai nhiệm vụ năm 2021 của cơ quan này.

Cơ bản hoàn thành nhiệm vụ

Báo cáo tình hình hoạt động tại hội nghị, TS. Đoàn Văn Thắng - Tổng giám đốc VAMC cho biết, dịch bệnh Covid tác động không nhỏ đến hoạt động xử lý nợ xấu, mặc dù vậy, VAMC đã nỗ lực cố gắng hoàn thành các nhiệm vụ được giao. Trong năm 2020, cơ quan này đã triển khai mua 281 khoản nợ xấu bằng trái phiếu đặc biệt (TPĐB) với 15.218 tỷ đồng dư nợ gốc nội bảng, giá mua nợ là 14.649 tỷ đồng đạt gần 100% kế hoạch được NHNN giao. Bên cạnh đó VAMC đã mua 222 khoản nợ xấu theo giá trị thị trường của 135 khách hàng với giá mua là 1.498 tỷ đồng, giúp xử lý 1.952 tỷ đồng dư nợ gốc cho các TCTD. Về hoạt động xử lý thu hồi nợ xấu, trong năm 2020, VAMC đã xử lý, phối hợp TCTD xử lý thu hồi nợ xấu được 47.515 tỷ đồng dư nợ gốc. Với các khoản nợ mua bằng TPĐB, VAMC phối hợp với các TCTD xử lý thu hồi nợ xấu đạt 46.149 tỷ đồng dư nợ gốc, thu hồi nợ được 14.210 tỷ đồng. Đến thời điểm này, VAMC đã xử lý căn bản gần như hết nợ xấu thanh toán bằng TPĐB mua của TCTD từ năm 2013. Hiện chỉ còn gần 92 nghìn tỷ đồng nợ mua bằng TPĐB chủ yếu là của các TCTD yếu kém. “Nếu đánh giá theo yêu cầu tại Đề án 1058 VAMC đã hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao”, lãnh đạo VAMC khẳng định.

Đối với các khoản nợ mua theo giá trị thị trường, VAMC đã triển khai ngay các biện pháp xử lý thu hồi nợ bao gồm thu giữ và xử lý tài sản đảm bảo (TSĐB); phối hợp với chính quyền địa phương hỗ trợ khách hàng mua hoàn thiện các thủ tục pháp lý liên quan nhằm đẩy nhanh tiến độ thu hồi nợ. Lũy kế từ khi thành lập đến 31/12/2020, kết quả thu hồi nợ của VAMC đạt 167.019 tỷ đồng. Đặc biệt, từ khi Nghị quyết 42 có hiệu lực, kết quả thu hồi nợ của VAMC chiếm 63% tổng số thu hồi nợ lũy kế từ khi thành lập đến 31/12/2020. Đáng chú ý, chỉ trong vòng nửa tháng đầu năm 2021, VAMC đã xử lý và thu hồi được gần 7.000 tỷ đồng nợ xấu.

Trong thời gian qua, VAMC chủ động xúc tiến hoạt động phát triển thị trường mua bán nợ. Nổi bật, phải kể đến việc thành lập Câu lạc bộ AMC trong đó VAMC đóng vai trò là đầu mối xúc tiến với 23 thành viên là VAMC và 22 AMC của các TCTD nhằm mục đích chia sẻ thông tin, kết nối nhà đầu tư và tiến tới xây dựng thị trường mua bán nợ xấu tập trung. VAMC cũng đã hoàn thành Đề án Sàn giao dịch nợ VAMC trình NHNN. Song song với đó, VAMC chủ động tìm kiếm và mở rộng đối tác, các nhà đầu tư để tư vấn, môi giới mua, bán nợ xấu và TSĐB của khoản nợ, trên cơ sở danh mục nợ xấu đã mua được phân loại…

Mặc dù đạt được những kết quả tích cực, nhưng lãnh đạo VAMC cũng thừa nhận vẫn còn một số chỉ tiêu kinh doanh chưa được như mong đợi. Đó là mua nợ theo giá trị thị trường không đạt kế hoạch được NHNN giao. Thu hồi nợ mua theo giá trị thị trường còn chậm, một số khoản nợ mua từ năm 2018, 2019 tuy đã có phương án xử lý nợ nhưng chưa xử lý xong. Việc ký kết hợp tác với các nhà đầu tư, tổ chức quốc tế mặc dù đã được tiến hành nhưng chưa thực sự mang lại hiệu quả như mong muốn...

Nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên là do cả chủ quan lẫn khách quan. Đặc biệt, thời gian giãn cách xã hội kéo dài làm cho các hoạt động nghiệp vụ của VAMC bị gián đoạn, ảnh hưởng không nhỏ tới việc thực hiện kế hoạch. Một lý do nữa là vốn điều lệ của VAMC chưa được bổ sung đầy đủ theo lộ trình. Theo lộ trình tại Quyết định số 1058, đến năm 2020, VAMC được tăng vốn điều lệ lên 10.000 tỷ đồng để bổ sung nguồn vốn mua nợ xấu theo giá trị thị trường, bổ sung cơ sở vật chất, nguồn nhân lực và nâng cao năng lực tài chính, uy tín thị trường nhằm triển khai việc mua bán nợ xấu theo giá trị thị trường có hiệu quả. Song, đến thời điểm này, vốn điều lệ của VAMC được cấp thực mới được 4.200 tỷ đồng.

Tập trung mua bán nợ theo giá trị thị trường

Ghi nhận và đánh giá cao những cố gắng, nỗ lực của VAMC trong năm qua, Phó Thống đốc Nguyễn Kim Anh cho biết, điều này tiếp tục khẳng định vị thế của VAMC trong công tác xử lý nợ xấu, là công cụ hữu hiệu của Nhà nước trong xử lý nợ xấu và giảm thiểu rủi ro cho hệ thống, hỗ trợ các TCTD trong việc tái cơ cấu, lành mạnh hóa tài chính…

Phó Thống đốc Nguyễn Kim Anh nhấn mạnh một số nhiệm vụ trọng tâm mà VAMC cần phải tập trung triển khai trong năm 2021: Đẩy mạnh, thực hiện hiệu quả công tác mua nợ theo giá trị thị trường theo phương án được NHNN phê duyệt và sớm đưa Sàn giao dịch nợ VAMC đi vào hoạt động; hoạt động mua nợ xấu thanh toán bằng TPĐB theo chỉ đạo của NHNN; đồng thời phối hợp hiệu quả với các TCTD trong việc xử lý nợ xấu, TSĐB của các khoản nợ xấu đã mua bằng TPĐB; tích cực triển khai các biện pháp kiểm soát và hạn chế nợ xấu phát sinh nhằm đưa tỷ lệ nợ xấu nội bảng về mức an toàn (dưới 3%) theo Chỉ thị của Thống đốc NHNN về tổ chức thực hiện các nhiệm vụ trọng tâm của ngành Ngân hàng trong năm 2021…

Các giải pháp xử lý nợ xấu theo Nghị quyết 42 cũng cần đẩy mạnh hơn, trong đó phối hợp chặt chẽ, tranh thủ sự hỗ trợ tối đa từ các bộ, ngành, cơ quan, chính quyền địa phương trong xử lý các khó khăn, vướng mắc về mặt pháp lý liên quan đến xử lý nợ xấu. Đặc biệt là công tác thu giữ và xử lý TSĐB theo Nghị quyết số 42. Bên cạnh đó, VAMC cần thực hiện định hướng xây dựng thị trường mua, bán nợ xấu tập trung tại Việt Nam, trong đó VAMC đóng vai trò trung tâm của thị trường; Tăng cường cơ sở vật chất phục vụ hoạt động, phấn đấu có trụ sở mới để ổn định hoạt động và làm tốt công tác quản lý cán bộ, trang bị hệ thống công nghệ thông tin đáp ứng yêu cầu công việc trước mắt cũng như lâu dài…