Tốc độ tăng trưởng tiền gửi của tổ chức kinh tế trong hệ thống ngân hàng hiện đang cao hơn tốc độ tăng trưởng tiền gửi dân cư. Cụ thể theo số liệu thống kê của NHNN Việt Nam, thời điểm tháng 12/2021, tiền gửi của tổ chức kinh tế trong hệ thống các tổ chức tín dụng đạt trên 5.645.352 tỷ đồng, tăng 15,73% so với cuối năm 2020; trong khi tiền gửi của dân cư đạt 5.300.497 tỷ đồng, tăng 3,08% so với cuối năm 2021.
Tiền gửi tổ chức tăng do đâu?
Hải Nam
Tốc độ tăng trưởng tiền gửi của tổ chức kinh tế trong hệ thống ngân hàng hiện đang cao hơn tốc độ tăng trưởng tiền gửi dân cư. Cụ thể theo số liệu thống kê của NHNN Việt Nam, thời điểm tháng 12/2021, tiền gửi của tổ chức kinh tế trong hệ thống các tổ chức tín dụng đạt trên 5.645.352 tỷ đồng, tăng 15,73% so với cuối năm 2020; trong khi tiền gửi của dân cư đạt 5.300.497 tỷ đồng, tăng 3,08% so với cuối năm 2021.
Một số ý kiến cho rằng, trong mấy năm gần đây mặt bằng lãi suất giảm khá mạnh để hỗ trợ nền kinh tế ứng phó với đại dịch Covid-19, trong khi các kênh đầu tư khác, đơn cử như chứng khoán nở rộ trong năm 2021 với hơn 1,5 triệu tài khoản chứng khoán mở mới đã hút một phần dòng tiền gửi ngân hàng.
Tuy nhiên, ông Nguyễn Đức Lệnh - Phó giám đốc NHNN chi nhánh TP.HCM cho biết, trong cơ cấu tiền gửi của các ngân hàng hiện nay gồm: tiền gửi của tổ chức kinh tế; tiền gửi của dân cư và phát hành giấy tờ có giá. Trong đó, tiền gửi thanh toán cá nhân có xu hướng gia tăng nhanh do người dân thanh toán nhiều qua ngân hàng để phòng tránh dịch bệnh Covid-19.
Theo số liệu thống kê NHNN Việt Nam cho thấy, tính đến quý III năm 2021 tổng số dư tiền gửi thanh toán của cá nhân tại các tổ chức tín dụng vào khoảng 794.241 tỷ đồng với 110.920 tài khoản. Tiền gửi nằm trong tài khoản thanh toán của cá nhân là các tài khoản tiền gửi không kỳ hạn, được các cá nhân mở tại ngân hàng để sử dụng các dịch vụ thanh toán do ngân hàng cung ứng, như dịch vụ thẻ, dịch vụ thanh toán bằng các phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt ngoài thẻ.
Giới chuyên gia cũng đồng tình cho rằng, đại dịch Covid-19 bùng phát đã gây nhiều khó khăn cho nền kinh tế, song nó lại như một cú huých thúc đẩy kinh tế số phát triển, đặc biệt là thanh toán không dùng tiền mặt do người dân hạn chế tiêu dùng tiền mặt để ngăn ngừa dịch bệnh.
Bên cạnh yếu tố dịch bệnh, các chuyên gia cũng nhìn nhận, sự tăng trưởng của hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt thời gian qua còn đến từ việc các ngân hàng miễn phí toàn bộ các giao dịch thanh toán, chuyển tiền trên internet banking, mobile banking trong thời gian qua đã làm cho dòng vốn nhỏ lẻ ngoài xã hội tập trung vào hệ thống ngân hàng đẩy tiền gửi không kỳ hạn tăng lên.
Theo đó, giao dịch thanh toán qua internet banking đến cuối năm 2021 đã tăng 49,3% về số lượng và 31,34% về giá trị; thanh toán qua mobile banking tăng tương ứng 74,64% và 86,58%, thanh toán bằng hình thức quét mã QR Code cũng đã tăng 50,36% về số lượng và gần 131% về giá trị.
Còn việc tiền gửi của gân cư chỉ tăng chậm, theo các chuyên gia, cũng không hoàn toàn tiêu cực bởi khi nền kinh tế bước vào trạng thái bình thường mới, hoạt động sản xuất kinh doanh phục hồi, người dân có xu hướng rút tiết kiệm để đầu tư kinh doanh. Ngoài ra việc các kênh đầu tư khác như bất động sản phục hồi, chứng khoán tăng trưởng mạnh cũng chia sẻ một phần dòng tiền. Tuy nhiên với số đông người dân, tiết kiệm hiện vẫn đang là kênh đầu tư an toàn và mức sinh lợi vẫn rất tốt khi mà lãi suất tiền gửi vẫn đang thực dương khá lớn so với lạm phát.
Tương tự việc tiền gửi của các tổ chức kinh tế tăng nhanh hơn cũng bởi hai năm qua dịch bệnh diễn biến phức tạp khiến hoạt động sản xuất kinh doanh bị ngưng trệ, nhiều dự án đầu tư không thể triển khai dẫn đến hoạt động giải ngân vốn đầu tư chậm lại, một bộ phận vốn đầu tư phải nằm chờ trên tài khoản ngân hàng. Nay hoạt động sản xuất kinh doanh đã phục hồi, nhưng chưa phục hồi hoàn toàn và khó khăn tiềm ẩn vẫn rất lớn, nên không ít doanh nghiệp vẫn thận trọng trong việc đầu tư mở rộng sản xuất, kinh doanh.
“Tuy nhiên, điều đó chỉ mang tính thời điểm và khi nền kinh tế phục hồi hoàn toàn, dòng tiền lưu thông trong nền kinh tế sẽ quay vòng nhanh trở lại’, một chuyên gia cho biết.
Một tín hiệu tích cực là tín dụng hai tháng đầu năm đã lấy lại đà tăng trưởng như trước khi Covid-19 xuất hiện, điều đó cho thấy nền kinh tế đang hồi phục tích cực. Giới phân tích cho rằng với chủ trương ngành Ngân hàng tiếp tục triển khai các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp, phấn đấu giảm lãi suất cho vay hỗ trợ nền kinh tế, hoạt động sản xuất kinh doanh sẽ phục hồi tốt hơn.