Đau đầu với hàng giả - hàng lậu

Đau đầu với hàng giả - hàng lậu

Tình trạng làm hàng giả, hàng lậu ngày càng phổ biến ở hầu hết các sản phẩm đã ảnh hưởng lớn đến thương hiệu của nhiều DN

 

Hà Sơn

Giả, nhái bủa vây DN

Chỉ 20 DN phối hợp với lực lượng chức năng để cung cấp thông tin và cùng tham gia chống hàng giả, hàng lậu theo thông tin được ông Nguyễn Văn Cẩn, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Hải quan cho biết. Trong khi DN e ngại với công tác đấu tranh chống hàng lậu, hàng giả, thì những quy định hiện hành cũng đang khiến cho các đối tượng làm hàng giả ra sức “lộng hành”. Dẫn chứng là năm 2014 lực lượng thực thi đã bắt giữ 220.000 vụ vi phạm có liên quan, trong đó hàng giả là 21.800 vụ; 5 tháng đầu năm 2015 bắt giữ 80.000 vụ, trong đó có 8800 vụ hàng giả, chiếm khoảng 10% so với tổng số vụ vi phạm bị bắt giữ. Song điều đáng chú ý là chỉ có 25 vụ được khởi tố hình sự với trên 40 bị can, do quy định hàng giả có trị giá từ 30 triệu trở lên mới có thể xử lý hình sự.

Thực tế làm hàng giả, hàng nhập lậu tràn lan trong nhiều lĩnh vực đang khiến cho các DN “đau đầu” do công tác chống hàng lậu, hàng giả gặp không ít khó khăn. Bởi nếu “tuyên chiến” với hàng giả hàng lậu, tức là thừa nhận sản phẩm của DN mình bị làm giả, người tiêu dùng sẽ “quay lưng” với thương hiệu sản phẩm, song nếu không chống hàng giả thì nguy cơ bị mất thương hiệu cũng luôn chực chờ. Như với Tập đoàn Tôn Hoa Sen, ông Nguyễn Văn Thanh - Phó tổng giám đốc cho biết, dù đã dùng nhiều biện pháp để đấu tranh chống hàng giả như tăng cường tuyên truyền, quảng bá thông tin sản phẩm; xây dựng hệ thống phân phối; phối hợp với lực lượng chức năng phát hiện và ngăn chặn hàng giả… song chỉ được một thời gian thì tình trạng làm hàng giả “đâu lại vào đấy”, với nhiều hình thức ngày càng tinh vi.

Ông Lê Tiến Trường, Tổng Giám đốc Tập đoàn Dệt may Việt Nam lại lo lắng tình trạng hàng lậu đang ngày càng gia tăng. Mặc dù các DN dệt may nội địa khá tự tin ở thị trường thành thị, khi chiếm khoảng 70% thị phần với các thương hiệu sản phẩm có uy tín. Song ở khu vực nông thôn, có tới 70% là hàng nhập lậu giá rẻ, chủ yếu có xuất xứ từ Trung Quốc nên các DN rất khó để cạnh tranh về giá và chiếm lĩnh được địa bàn này. Ông Trường cho biết, nhiều DN dệt may nhỏ và vừa của Việt Nam hoàn toàn có khả năng sản xuất và cung ứng sản phẩm cho thị trường tiêu dùng nông thôn tiềm năng, song với sự thống trị của hàng lậu, hàng nội địa khi thâm nhập đều bị đánh bật.

Bắt tay chặt DN và quản lý

Ông Trần Minh Loan, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Tập đoàn Dầu khí An Pha cho rằng, hệ thống phân phối “tầng tầng, lớp lớp” như hiện nay cũng đang tạo nhiều kẽ hở cho hàng lậu, hàng giả thâm nhập vào thị trường. Cũng bởi, khi hệ thống phân phối nhiều tầng lớp dẫn đến mất tập trung, khó kiểm soát và đây chính là sơ hở khiến cho hàng lậu, hàng giả thâm nhập tràn lan. Do đó, ông Loan cho rằng vấn đề xây dựng hệ thống phân phối và thay đổi cách bán hàng, hướng đến người tiêu dùng là rất cần thiết để ngăn chặn hàng lậu, hàng giả. Bên cạnh đó, cần xây dựng quỹ bảo vệ thương hiệu, bảo vệ DN nhằm giúp DN có cơ chế để ngăn chặn hàng giả, hàng nhái đang tràn lan như hiện nay.

Trước tình trạng làm hàng giả, hàng nhái các sản phẩm bia rượu nước giải khát ngày càng gia tăng, bà Phạm Thị Hồng Hạnh, Tổng giám đốc Tổng Công ty cổ phần nước giải khát Sài Gòn (Sabeco) cho biết, DN đã chủ động tuân thủ nghiêm ngặt các quy định, tiêu chuẩn kỹ thuật trong quản lý chất lượng, tổ chức đoàn tham quan thực tế tại các nhà máy để người tiêu dùng hiểu rõ hơn về hệ thống sản xuất của DN; xây dựng hệ thống phân phối và đội ngũ bán hàng. Tuy nhiên, để thương hiệu DN không bị “tổn thương” trước sự cạnh tranh không lành mạnh của hàng giả, hàng nhái, đại diện DN này cho rằng cần có sự chung tay của Nhà nước, DN và người tiêu dùng. Theo đó, cần có sự điều chỉnh phù hợp về cơ chế để DN có thể hỗ trợ cơ quan chức năng trong việc bảo vệ thương hiệu, đồng thời nâng mức xử phạt để đảm bảo tính răn đe.

Tại cuộc họp mới đây về xây dựng và bảo vệ thương hiệu, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc cũng thừa nhận mức độ tràn lan hàng giả, hàng vi phạm sở hữu trí tuệ (SHTT) còn rất lớn, tạo ra nhiều nguy cơ cho đất nước, nền kinh tế và người tiêu dùng. Đặc biệt, với thủ đoạn làm giả, vi phạm SHTT ngày càng tinh vi, trong khi cơ quan chức năng có những lúc chưa vào cuộc một cách nghiêm túc, một bộ phận còn lơ là, tiếp tay cho những sai phạm; ý thức người dân chưa cao… càng khiến cho vấn nạn hàng giả, hàng vi phạm SHTT ngày càng nhức nhối hơn. Do đó, Phó Thủ tướng yêu cầu các lực lượng chức năng cần phối hợp, tập trung “đánh” vào các đường dây, ổ nhóm sản xuất hàng giả, hàng nhái một cách quy mô, quyết liệt.

“Tới đây, sẽ có đợt cao điểm kiểm tra hàng vi phạm quyền SHTT làm ảnh hưởng tới sức khỏe của người dân như: thực phẩm, thực phẩm chức năng, dược phẩm, mỹ phẩm, vật tư nông nghiệp… Yêu cầu Bộ Công Thương chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường triển khai một cách hiệu quả đợt cao điểm này. Những kiến nghị của DN và hiệp hội, Chính phủ và Bộ Công Thương sẽ tiếp thu để hoàn thiện hệ thống pháp lý về vấn đề xử lý, ngăn chặn hàng giả, hàng nhái”, Phó Thủ tướng khẳng định.