Chuyển đổi công nghệ cho thẻ: Đường xa, và… vắng

Chuyển đổi công nghệ cho thẻ:

Đường xa, và… vắng

Minh Khuê

Chi phí cao mà lộ trình lại chưa cụ thể

Khi tội phạm NH ngày một tinh vi, thì tăng tính bảo mật là cần thiết và cần sự vào cuộc của cả khách hàng, NH cũng như đơn vị chấp nhận thanh toán. Thế nhưng, lộ trình chuyển đổi từ thẻ từ sang thẻ chip dường như vẫn khá im ắng, chưa có mấy đột phá.

Tính bảo mật cao cũng như sự đa năng của thẻ chip thì NH nào cũng rõ, nhưng trong 86 triệu thẻ thanh toán được phát hành tại Việt Nam hiện nay thì đa số vẫn là thẻ từ. Sau khi hợp nhất với Smartlink với tên chung là Banknetvn, đơn vị này đã đề ra kế hoạch xây dựng bộ tiêu chuẩn thẻ chip quốc gia cũng như lộ trình chuyển đổi thẻ từ sang thẻ chip, thử nghiệm trong năm 2015. Nhưng đã sang quý IV/2015, việc thực hiện lộ trình này xem ra vẫn còn khá nhiều gian nan.

Theo Giám đốc Trung tâm thẻ của một NHTM lớn, việc các NH chậm chuyển đổi thẻ từ sang thẻ chip có hai nguyên nhân. Thứ nhất, chi phí cho công nghệ thẻ chip cao hơn rất nhiều so với thẻ từ. Và đi cùng với đó sẽ là các chi phí cho hệ thống POS, ATM, chuyển mạch nội bộ... Và trong bối cảnh kinh doanh khó khăn hiện nay, giữa hàng trăm các khoản chi phí đầu tư khác, việc bỏ ra một số tiền lớn cho mảng thẻ không phải chuyện đơn giản. Không ít lãnh đạo NH nghĩ rằng “thẻ từ vẫn đang dùng tốt, chưa cần thiết phải chuyển”. Thứ hai, các NHTM vẫn đang chờ ban hành bộ tiêu chuẩn thẻ chip cũng như lộ trình chuyển đổi chính thức từ phía cơ quan quản lý để có cơ sở áp dụng cho đơn vị của mình.

Ông Nguyễn Đăng Hùng, Phó tổng giám đốc Banknetvn chia sẻ thêm, bộ tiêu chuẩn thẻ chip cũng như các chính sách liên quan về quản lý, vận hành… mà công ty được xây dựng theo yêu cầu của NHNN dựa trên việc nghiên cứu, tham khảo mô hình của một số quốc gia đã thành công với việc chuyển đổi này như Nhật Bản, Malaysia, Singapore… Từ đó áp dụng theo thực tiễn của Việt Nam nhưng vẫn phải đảm bảo phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế.

Còn ông Đào Minh Tuấn, Phó tổng giám đốc Vietcombank, Chủ tịch Hội thẻ Việt Nam cho biết: Banknetvn được giao trách nhiệm xây dựng bộ tiêu chuẩn thẻ chip cũng như lộ trình chuyển đổi, nhưng do đơn vị này vẫn đang trong quá trình củng cố, tổ chức lại cơ cấu hoạt động sau sáp nhập với Smartlink nên việc này có thể hơi chậm một chút. “Nhưng chắc chắn phải làm, và sẽ làm khẩn trương bởi đây là việc quan trọng, là cơ sở để các NH triển khai sớm, đồng thời xây dựng quy chuẩn riêng về công nghệ thẻ chip của Việt Nam. Có điều chắc sẽ phải sang tới năm sau mới ban hành được, chứ năm nay thì không kịp”- ông Tuấn cho biết.

Nhưng vẫn cần phải đi

Tại Banking Vietnam 2015, ông Nguyễn Đăng Hùng nhấn mạnh, gian lận thẻ diễn ra ngày càng tinh vi, đòi hỏi các NH phải ứng dụng công nghệ có tính bảo mật cao hơn với dịch vụ thẻ. Ông Hùng nói: “Trước đây, Malaysia là quốc gia có tỷ lệ thẻ giả cao nhất thế giới, nhưng nay họ là một trong những quốc gia đầu tiên hoàn thành chuyển đổi sang thẻ chip. Do đó, tội phạm trong lĩnh vực này đã dịch chuyển sang Việt Nam”. Thời gian qua, dù NH đã thực hiện nhiều biện pháp như camera giám sát tại các điểm chấp nhận thẻ, thiết bị chống gian lận… nhưng các vụ đánh cắp thông tin trên thẻ không vì thế mà giảm đi.

Theo ông Hùng, trong khi chờ đợi lộ trình cụ thể, các NH nên có sự chủ động. Theo đó, các NH vẫn nên duy trì việc phát hành cả thẻ từ và thẻ chip để chuyển đổi dần, tạo sự thích nghi cho bản thân NH cũng như phía khách hàng, và có sự chuẩn bị về kinh phí nếu chuyển đổi đồng bộ, vì kinh phí để đầu tư cho thẻ chip rất cao, có thể lên tới hàng triệu USD. Để nâng cao tối đa tính bảo mật của thẻ NH, cần tới sự vào cuộc và hợp tác của cả phía NH, đơn vị chấp nhận thẻ và chủ thẻ. Không có gì là an toàn tuyệt đối nếu NH, DN, chủ thẻ không có những biện pháp và công cụ nhằm phòng ngừa, giải quyết rủi ro. Rủi ro cho khách hàng cũng là rủi ro của NH. Vì vậy, đòi hỏi an toàn thông tin từ phía NH cần phải được nâng cao hơn.

Công nghệ thẻ chip ở Việt Nam dù chưa phát triển rộng, nhưng không phải là không có NH sử dụng. Một số NH như ACB, Vietcombank, Eximbank, VietinBank… đã chuyển đổi sang dùng thẻ chip công nghệ EMV, dù phần lớn mới chỉ dừng lại ở thẻ tín dụng, chứ chưa áp dụng rộng rãi đối với ATM. Giám đốc Trung tâm thẻ VietinBank chia sẻ: Áp dụng chuẩn bảo mật và sử dụng công nghệ thẻ chip không những đảm bảo an toàn thông tin, mà còn giúp cho các NH tăng cường năng lực cạnh tranh…

Thực tế cho thấy, một nguyên nhân nữa khiến cho việc sử dụng thẻ chip chưa được phổ biến, cũng do một phần tâm lý khách hàng. Khi họ đang dùng quen một loại thẻ, thường rất ngại thay đổi sang cái mới, vô hình trung sự chủ quan có thể gây tổn thất bất cứ lúc nào. Nên mỗi “thượng đế”, trước khi chờ ai đó bảo vệ mình, hãy tự trang bị đủ kiến thức để có ý thức giữ gìn tài sản của chính mình.

Thẻ NH là một trong những phương tiện thanh toán ngày càng phổ biến. Việc đẩy mạnh công tác giám sát, tăng cường các biện pháp bảo đảm an ninh, an toàn cho hệ thống thanh toán cũng như các phương tiện, dịch vụ thanh toán trên nền tảng công nghệ hiện đại đều nhằm mục đích đảm bảo hoạt động ổn định, an toàn và hiệu quả của hệ thống thanh toán quốc gia và đối phó với tình trạng gia tăng của tội phạm thanh toán hiện nay. Một chuyên gia NH nhấn mạnh: việc xây dựng chuẩn mực thẻ chip riêng cho Việt Nam là cần thiết, bởi nếu áp dụng y nguyên tiêu chuẩn thẻ chip EMV của Master, Visa… thì phải xin chứng nhận từ các đơn vị này, và phải mất phí. Còn nếu Việt Nam có chuẩn riêng, thì hệ thống thanh toán thẻ mới đồng nhất, kích thích NH đầu tư chuyển đổi. Đây không chỉ là xu hướng chung của toàn thế giới mà còn là yêu cầu cần thực hiện của các NH Việt Nam để tăng cường tính bảo mật, đảm bảo an toàn cho người sử dụng thẻ trước rủi ro tội phạm công nghệ ngày một tinh vi.