Dù thời gian nộp thuế và bảo hiểm xã hội đã giảm được 102 giờ sau các nỗ lực cải cách thời gian vừa qua, nhưng thứ hạng mới chỉ tiến thêm 4 bậc và Việt Nam vẫn xếp hạng thấp so với ngay cả các nước trong khu vực.
Thay đổi là chưa đủ
Quỳnh Hương
Dù thời gian nộp thuế và bảo hiểm xã hội đã giảm được 102 giờ sau các nỗ lực cải cách thời gian vừa qua, nhưng thứ hạng mới chỉ tiến thêm 4 bậc và Việt Nam vẫn xếp hạng thấp so với ngay cả các nước trong khu vực. Tỷ lệ nộp thuế và bảo hiểm xã hội so với lợi nhuận của DN Việt Nam hiện nay vẫn còn ở mức khá cao, chiếm tới 39,4%, theo số liệu của bà Nguyễn Minh Thảo, Phó trưởng Ban Môi trường kinh doanh (Viện nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương - CIEM).
“Ngân hàng Thế giới (WB) đánh giá thuế suất của Việt Nam là vẫn cao và thuế vẫn đang là cản trở lớn đối với sự phát triển của DN. Chỉ số cảm nhận do chính các DN đánh giá cũng cho thấy, mặc dù mức độ phức tạp trong các quy định về thuế đã giảm đi, từ 8,5 điểm năm 2014 xuống mức 7,7 điểm trong năm 2015, nhưng vẫn là mức điểm khá cao”, bà Thảo cho biết thêm.
Thủ tục hành chính thuế và bảo hiểm xã hội vốn là một trong những điểm yếu của môi trường kinh doanh Việt Nam, thời gian qua đang được tập trung cải thiện. Những kết quả vừa qua dù chưa như kỳ vọng, nhưng tác động đến xếp hạng môi trường kinh doanh của nước ta đã có thể đo đếm. Theo diễn đàn kinh tế thế giới, năng lực cạnh tranh Việt Nam đã có sự cải thiện đáng kể khi tăng 12 bậc. Đây là mức cải thiện cao nhất từ năm 2012 đến nay.
Cùng với đó, môi trường kinh doanh của Việt Nam theo đánh giá của WB cũng được cải thiện 3 bậc, với 5/10 chỉ số được cải thiện, trong đó chỉ số nộp thuế là một điểm nhấn đáng kể (chỉ số nộp thuế của Việt Nam đang ở thứ hạng 119, đã tăng 60 bậc so với trước đây).
Tại hội thảo “Cải thiện môi trường kinh doanh thông qua cải cách thuế” vừa diễn ra, ông Nguyễn Quang Tiến, Phó trưởng ban thường trực Ban Cải cách (Tổng cục Thuế) cho biết, ngành thuế đã đạt được những thành công mới khi thực hiện cắt giảm được 63 thủ tục và đơn giản hóa được 262 thủ tục trên tổng số 456 thủ tục. Ông Tiến cho biết: “Với kết quả đó, thời gian thực hiện thủ tục về thuế đã giảm được khoảng 420/530 giờ, giảm được khoảng 78% lượng thời gian và với kết quả đó, tính ra tiết giảm được khoảng hơn 7.000 tỷ đồng, góp phần tạo ra nguồn vốn, động lực cho DN phát triển…”.
Tuy nhiên, hiện tại thủ tục hành chính thuế vẫn còn tới 393 thủ tục, nên trong giai đoạn 2016-2020, tiến trình cải cách thuế vẫn còn nhiều thách thức. Do đó, trong thời gian tới cơ quan thuế sẽ còn nhiều việc phải làm. “Ngành thuế và cơ quan thuế tiếp tục rà soát các chính sách, cải tiến các quy trình thủ tục về thuế”, ông Tiến khẳng định.
Cụ thể, cơ quan này cam kết tiếp tục tăng cường việc kiểm tra nội bộ, thu thập các thông tin phản hồi của cộng đồng DN và các cơ quan có liên quan, đồng thời giám sát việc thực thi từ bên ngoài, rút ngắn khoảng cách từ chính sách đến việc thực hiện. Ngành thuế sẽ tập trung chủ yếu vào các thủ tục trọng tâm gây mất nhiều thời gian, liên quan trực tiếp đến DN mà dư luận khá bức xúc trong thời gian qua, như: kê khai thuế, hoàn thuế, kê khai thuế điện tử… Tổng cục Thuế cũng sẽ tăng cường cung cấp dịch vụ hỗ trợ người nộp thuế, thời gian tới sẽ tập trung phát triển các dịch vụ trực tuyến để tạo thuận lợi cho DN…
Theo tính toán của Bộ Tài chính trên cơ sở những thay đổi về quy định, chính sách và ứng dụng công nghệ thông tin… thì thời gian nộp thuế dự kiến sẽ đạt mục tiêu là 119 giờ/năm. Bên cạnh đó, cơ quan bảo hiểm xã hội trên cơ sở cắt giảm thủ tục hành chính, áp dụng dịch vụ bưu điện và ứng dụng công nghệ thông tin, cũng hy vọng sẽ đạt mục tiêu 49 giờ/năm với thời gian nộp bảo hiểm xã hội.