NGÂN HÀNG NHÀ NƯỚC VIỆT NAM VỤ TÍN DỤNG CNKT Số: /TD2 V/v chuẩn bị nội dung trả lời các vấn đề dư luận quan tâm và tài liệu họp báo Chính phủ |
CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Hà Nội, ngày tháng 7 năm 2016 |
Kính gửi: Ban Truyền thông
Phúc đáp Công văn số 249/NHNN-VP ngày 13/7/2016 của Văn phòng NHNN về việc chuẩn bị nội dung trả lời các vấn đề dư luận quan tâm và tài liệu họp báo Chính phủ, Vụ Tín dụng CNKT có ý kiến như sau:
1. Hoạt động tín dụng ngân hàng
1.1. Đến 28/7/2016, tín dụng tăng 8,32% so với 31/12/2015, tín dụng VND tăng cao (9,36%), trong khi tín dụng ngoại tệ giảm (-0,98%).
Cơ cấu tín dụng tiếp tục chuyển dịch theo hướng tích cực, tập trung vào các lĩnh vực ưu tiên theo chủ trương của Chính phủ, cụ thể:
- Cho vay đối với lĩnh vực nông nghiệp nông thôn:
Đến cuối tháng 7/2016, dư nợ cho vay phục vụ phát triển nông nghiệp nông thôn của các tổ chức tín dụng (không bao gồm dư nợ cho vay của Ngân hàng Chính sách xã hội và Ngân hàng Phát triển Việt Nam) ước đạt dư nợ khoảng 898.000 tỷ đồng, tăng 6,4% so với cuối năm 2015.
- Cho vay đối với 4 lĩnh vực ưu tiên còn lại (số liệu do Vụ Dự báo thống kê cung cấp đến 31/5/2016): tín dụng xuất khẩu tăng 3,36%, công nghiệp hỗ trợ tăng 2,85%, doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao tăng 0,53%, doanh nghiệp nhỏ và vừa tăng 3,26% so với cuối năm 2015.
Dự kiến trong các tháng cuối năm 2016, NHNN sẽ tiếp tục điều hành chính sách tiền tệ, tín dụng nhằm ổn định lạm phát, mục tiêu tăng trưởng tín dụng năm 2016 từ 18-20%, có điều chỉnh cho phù hợp thực tế nhằm hỗ trợ tăng trưởng kinh tế theo chỉ tiêu Quốc Hội đề ra (6,7%), tháo gỡ khó khăn cho sản xuất, đảm bảo chất lượng tín dụng, kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn nhiều rủi ro.
1.2. Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ nhằm tháo gỡ khó khăn cho hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn tín dụng, NHNN đã tổ chức triển khai nhiều giải pháp như:
- Tiếp tục hỗ trợ người dân, doanh nghiệp bị thiệt hại gặp khó khăn trong việc trả nợ ngân hàng do tình trạng rét đậm, rét hại tại các tỉnh Miền núi phía Bắc, hạn hán, xâm nhập mặn gia tăng tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long, Nam Trung Bộ và Tây Nguyên và hiện tượng thủy hải sản chết hàng loạt tại 4 tỉnh Miền Trung để người dân, doanh nghiệp vượt qua khó khăn, tiếp tục ổn định và phát triển sản xuất.
- Tiếp tục triển khai các chương trình tín dụng đối với lúa gạo, cà phê, thủy sản,...
- Tiếp tục triển khai Chương trình kết nối giữa ngân hàng - doanh nghiệp trên phạm vi toàn quốc để nắm bắt thông tin và kịp thời đưa ra các giải pháp nhằm hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận có hiệu quả nguồn vốn tín dụng ngân hàng.
1.3. Kết quả triển khai một số chương trình, chính sách trọng điểm:
a) Cho vay phục vụ sản xuất, thu mua xuất khẩu lúa gạo:
Đến cuối tháng 7/2016, dư nợ cho vay lúa gạo toàn quốc ước đạt khoảng 35.950 tỷ đồng, tăng 12,1% so với 31/12/2015, trong đó dư nợ tại 13 tỉnh Đồng bằng sông Cửu Long đạt 27.663 tỷ đồng, tăng 11,2% so 31/12/2015.
b) Cho vay hỗ trợ ngư dân đánh bắt xa bờ theo Nghị định 67/2014/NĐ-CP của Chính phủ:
- Cho vay đóng mới, nâng cấp tàu: Đến ngày 15/7/2016, 4 NHTM Nhà nước đã ký hợp đồng tín dụng để đóng mới, nâng cấp 607 tàu (đóng mới 546 tàu, nâng cấp 61 tàu) với tổng số tiền các ngân hàng cam kết cho vay 6.017 tỷ đồng. Doanh số cho vay đóng mới, nâng cấp tàu đạt 3.855 tỷ đồng, dư nợ đến thời điểm báo cáo đạt 3.850 tỷ đồng. Việc ký kết các hợp đồng tín dụng của ngư dân ngày càng tăng mạnh từ 75 con tàu cuối tháng 6/2015 lên 607 con tàu vào giữa tháng 7/2016, tăng gấp 8 lần. Tại các tỉnh Nghệ An, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Thuận, Ninh Thuận, Tiền Giang, Thừa Thiên Huế, Quảng Ngãi, Quảng Bình, Quảng Trị, Quảng Nam ngư dân đã bắt đầu trả nợ vay vốn đóng tàu.
- Cho vay vốn lưu động: Các NHTM đã thực hiện giải ngân cho 224 lượt khách hàng với tổng số tiền trên 74 tỷ đồng. Hiện nay có 110 khách hàng còn dư nợ với số tiền 22,7 tỷ đồng.
c) Triển khai chính sách tín dụng cho nuôi trồng, thu mua, chế biến, xuất khẩu thủy sản:
Dư nợ cho vay lĩnh vực thủy sản toàn quốc cuối tháng 7/2016 ước đạt 72.900 tỷ đồng, tăng 4,1% so với 31/12/2015. Ngoài ra, NHNN vẫn tiếp tục chỉ đạo các TCTD thực hiện các giải pháp tháo gỡ khó khăn cho lĩnh vực tôm và cá tra, cụ thể:
- Các NHTM thực hiện giãn nợ tối đa 24 tháng và cho vay mới với lãi suất thấp nhất (hiện nay tối đa 7%/năm) theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Văn bản số 1149/TTg-KTN ngày 08/8/2012. Đến cuối tháng 7/2016, 4 NHTM Nhà nước đã cho vay mới đạt dư nợ khoảng 41.100 tỷ đồng, tăng 4,2% so với 31/12/2015. Dư nợ được cơ cấu lại nợ đến cuối tháng 7/2016 khoảng 1.000 tỷ đồng.
- Cơ cấu lại thời hạn trả nợ tối đa 36 tháng đối với người nuôi tôm và cá tra gặp khó khăn trong việc trả nợ ngân hàng. Khoanh nợ tối đa 3 năm đối với người nuôi tôm và cá tra gặp khó khăn không trả được nợ vay ngân hàng theo Quyết định số 540/QĐ-TTg ngày 16/4/2014 của Thủ tướng Chính phủ.
Đến cuối tháng 7/2016, các TCTD đã thực hiện cơ cấu lại thời hạn trả nợ đối với 39 khách hàng với dư nợ khoảng 30 tỷ đồng (gia hạn nợ 27 tỷ đồng và điều chỉnh kỳ hạn trả nợ 3 tỷ đồng). Các NHTM thực hiện khoanh nợ cho 11.668 khách hàng với tổng số tiền khoanh nợ trên 777,52 tỷ đồng tại 9 tỉnh, thành phố vùng ĐBSCL. Ngân hàng SCB, Agribank đã đề nghị và NHNN đã thực hiện tái cấp vốn đối với 02 ngân hàng này để khoanh nợ cho khách hàng với số tiền 458,25 tỷ đồng.
d) Cho vay tái canh cây cà phê tại khu vực Tây Nguyên
Được sự chấp thuận của Thủ tướng Chính phủ, NHNN đã có văn bản số 3227/NHNN-TD ngày 11/5/2015 chỉ đạo Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam triển khai chính sách cho vay tái canh cà phê tại các tỉnh Tây Nguyên giai đoạn 2014- 2020. Diện tích tái canh khoảng 120.000ha. NHNN dành khoảng 12.000-15.000 tỷ đồng tái cấp vốn để hỗ trợ nguồn vốn cho vay đối với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
Đến 30/6/2016, dư nợ cho vay tái canh cà phê khu vực Tây Nguyên tại Agribank là 755,47 tỷ đồng, tái canh diện tích 9.953 ha đối với 6.530 khách hàng (9 tổ chức và 6.521 cá nhân).
e) Cho vay thí điểm phục vụ phát triển nông nghiệp theo mô hình liên kết, ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp
- Thực hiện chỉ đạo của Chính phủ và để góp phần đẩy mạnh đề án tái cơ cấu ngành nông nghiệp, NHNN đã phối hợp Bộ NN&PTNT, Bộ KH&CN lựa chọn 28 doanh nghiệp tại 22 tỉnh, thành phố tham gia chương trình cho vay thí điểm để thực hiện 31 dự án liên kết theo chuỗi giá trị gia tăng, ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp. Số tiền các NHTM đã giải ngân cho vay các doanh nghiệp tham gia chương trình đạt 7.333,73 tỷ đồng. Thời gian thí điểm là 2 năm, từ 28/5/2014 đến 28/5/2016.
- Sau 02 năm triển khai thực hiện, NHNN đã có Báo cáo Thủ tướng Chính phủ (số 84/BC-NHNN ngày 06/7/2016) về kết quả thực hiện của chương trình, đồng thời NHNN chỉ đạo các NHTM tiếp tục triển khai chương trình theo Nghị định 55 của Chính phủ.
f). Triển khai chính sách tín dụng hỗ trợ nhằm giảm tổn thất trong nông nghiệp
Ước đến cuối tháng 7/2016, dư nợ cho vay theo chính sách hỗ trợ nhằm giảm tổn thất trong nông nghiệp trên toàn quốc đạt 4.300 tỷ đồng, tăng 17,65% so với cuối năm 2015, trong đó: (i) Dư nợ cho vay hỗ trợ lãi suất ước đạt 3.995 tỷ đồng, tăng 29,32% so với cuối năm 2015; (ii) Dư nợ cho vay theo lãi suất tín dụng đầu tư ước đạt 305 tỷ đồng, giảm 7,58% so với cuối năm 2015.
g). Chương trình kết nối Ngân hàng - Doanh nghiệp
Nhằm hỗ trợ cho các doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn trong sản xuất kinh doanh, nâng cao khả năng tiếp cận nguồn vốn vay với lãi suất hợp lý, NHNN đã phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương triển khai chương trình kết nối ngân hàng - doanh nghiệp.
Đến hết quý II/2016 đã có trên 540 Hội nghị đối thoại giữa các ngân hàng với các doanh nghiệp được tổ chức tại 63 tỉnh, thành phố của cả nước nhằm tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn cho trên 50.000 doanh nghiệp và hơn 120.000 đối tượng khác (hợp tác xã, tiểu thương, hộ gia đình..) trong việc vay vốn, cơ cấu lại nợ, giảm lãi suất khoản vay cũ, cho vay mới... Cụ thể:
- Tổng số tiền các ngân hàng cam kết cho vay mới đạt hơn 800.000 tỷ đồng, gấp gần 4 lần mức cam kết cho vay mới tại thời điểm cuối năm 2014 (tổng số tiền cam kết cho vay mới năm 2014 là 217 nghìn tỷ đồng). Lãi suất cho vay mới phổ biến 6-9%/năm đối với các khoản vay ngắn hạn, 9-11%/năm đối với các khoản vay trung, dài hạn, giảm khoảng 1% so với trước đây;
- Gia hạn nợ, cơ cấu lại kỳ hạn trả nợ, nâng hạn mức tín dụng, điều chỉnh giảm lãi suất cho các khoản vay cũ,… với dư nợ khoảng 80.000 tỷ đồng.
Thực hiện Nghị quyết 35/NQ-CP ngày 16/5/2016 của Chính phủ về hỗ trợ và phát triển doanh nghiệp đến năm 2020, thời gian tới NHNN tiếp tục theo dõi, chỉ đạo NHNN chi nhánh các tỉnh, các TCTD đẩy mạnh triển khai có hiệu quả chương trình để hỗ trợ và phát triển cộng đồng doanh nghiệp.
2. Cho vay hỗ trợ nhà ở theo Nghị quyết số 02/NQ-CP ngày 07/01/2013 của Chính phủ
2.1. Kết quả thực hiện
Có 56.240 khách hàng được ký hợp đồng tín dụng trong gói tín dụng hỗ trợ nhà ở với tổng số tiền cam kết cho vay từ các ngân hàng đạt hơn 34.826 tỷ đồng. Giải ngân theo tiến độ dự án đạt 28.347 tỷ đồng, cụ thể như sau:
- Cho vay khách hàng có nhu cầu mua, thuê, thuê mua nhà ở xã hội, mua và thuê nhà ở thương mại chuyển đổi công năng, đầu tư cải tạo/xây dựng nhà ở của mình: có 56.112 khách hàng cá nhân được ký hợp đồng tín dụng từ gói tín dụng hỗ trợ nhà ở với tổng số tiền cam kết cho vay là 27.447 tỷ đồng. Giải ngân theo tiến độ đạt 22.950 tỷ đồng.
- Cho vay đối với hộ gia đình, cá nhân tham gia đầu tư cải tạo hoặc xây dựng mới nhà ở xã hội: có 72 khách hàng là cá nhân được ký hợp đồng tín dụng từ gói hỗ trợ nhà ở để xây dựng mới nhà ở xã hội với tổng số tiền cam kết là 39 tỷ đồng. Giải ngân theo tiến độ là 33,8 tỷ đồng.
- Khách hàng doanh nghiệp: NHNN đã xác nhận đăng ký của các ngân hàng thương mại được ký hợp đồng tín dụng với 56 doanh nghiệp (61 dự án) với tổng số tiền là 7.340 tỷ đồng. Giải ngân theo tiến độ dự án đạt 5.363 tỷ đồng.
2.2. Tình hình giải ngân của các ngân hàng thương mại
- Trong 6 tháng đầu năm 2016, thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về việc giao Ngân hàng Nhà nước chủ trì, phối hợp với Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan theo thẩm quyền nghiên cứu, sửa đổi quy định về thời hạn giải ngân gói tín dụng cho vay hỗ trợ nhà ở, ngày 30/5/2016, Ngân hàng Nhà nước đã có Công văn báo cáo Thủ tướng Chính phủ về phương án gia hạn Chương trình theo hướng:
+ Cho phép gia hạn giải ngân tái cấp vốn đối với các hợp đồng tín dụng đã ký trước ngày 31/3/2016 đối với các khách hàng cá nhân, hộ gia đình vay để mua, thuê, thuê mua nhà ở, xây dựng mới, cải tạo sữa chữa lại nhà ở của mình tối đa đến ngày 31/12/2016.
+ Dừng giải ngân tái cấp vốn theo đúng quy định tại Thông tư 11/2013/TT-NHNN và Thông tư 32/2014/TT-NHNN đối với các khách hàng là hộ gia đình, cá nhân đầu tư cải tạo hoặc xây dựng mới nhà ở xã hội, chủ đầu tư dự án xây dựng nhà ở xã hội, dự án nhà ở thương mại được chuyển đổi công năng sang nhà ở xã hội.
- Tại Công văn số 5344/VPCP-KTTH ngày 30/6/2016, Thủ tướng Chính phủ đã đồng ý về nguyên tắc đối với phương án đề nghị gia hạn giải ngân tái cấp vốn của NHNN, đồng thời giao NHNN chủ trì, phối hợp với Bộ Xây dựng và các cơ quan liên quan theo thẩm quyền, sửa đổi các quy định về cho vay hỗ trợ nhà ở theo Nghị quyết 02/NQ-CP. Hiện nay, Vụ Tín dụng CNKT đã dự thảo Thông tư sửa đổi Thông tư số 11/2013/TT-NHNN và đang xin ý kiến các cơ quan có liên quan để sớm trình Ban lãnh đạo ký ban hành Thông tư hướng dẫn các ngân hàng thực hiện.
- Từ 1/6/2016 các ngân hàng giải ngân cho khách hàng bằng nguồn vốn của ngân hàng.
3. Tình hình thực hiện cho vay nhà ở xã hội theo Nghị định 100/2015/NĐ-CP của Chính phủ
3.1. Triển khai của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
- Thực hiện nhiệm vụ được giao tại Nghị định 100/2015/NĐ-CP ngày 20/10/2015 về phát triển và quản lý nhà ở xã hội (Nghị định 100), NHNN đã thực hiện (i) Ban hành Thông tư số 25/2015/TT-NHNN ngày 09/12/2015 hướng dẫn cho vay vốn ưu đãi thực hiện chính sách nhà ở xã hội, (ii) Công văn số 9496/NHNN-TD ngày 10/12/2015 hướng dẫn Ngân hàng Chính sách xã hội triển khai thực hiện Nghị định 100/2015/NĐ-CP, (iii) Công văn số 9512/NHNN-TD ngày 10/12/2015 chỉ định các TCTD tham gia cho vay vốn ưu đãi thực hiện chính sách nhà ở xã hội, (iv) Quyết định số 2530a/QĐ-NHNN ngày 09/12/2015 công bố lãi suất cho vay ưu đãi của các TCTD được chỉ định đối với khách hàng vay vốn để đầu tư xây dựng nhà ở xã hội, (v) Trình Chính phủ về lãi suất cho vay ưu đãi tại TCTD đối với khách hàng vay vốn hỗ trợ nhà ở xã hội. Tuy nhiên, hiện nay việc triển khai còn một số vướng mắc.
- Việc ban hành các văn bản hướng dẫn thực hiện Nghị định 100 của các Bộ, ngành còn chậm (Bộ Xây dựng chưa hướng dẫn về hồ sơ chứng minh đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội, Bộ Tài chính chưa hướng dẫn về việc cấp bù lãi suất). NHNN đã có văn bản đề nghị 02 Bộ khẩn trương có văn bản hướng dẫn.
- Ngày 18/7/2016 Văn phòng Chính phủ có Công văn số 5938/VPCP-KTN thông báo ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì phối hợp Bộ Tài chính, Bộ Xây dựng, NHNN thống nhất việc cân đối, bố trí nguồn vốn từ ngân sách trung ương và địa phương để cấp bù chênh lệch lãi suất cho vay cho các TCTD.
3.2. Về việc triển khai chương trình cho vay nhà ở xã hội theo Nghị định 100/2015/NĐ-CP tại Ngân hàng Chính sách xã hội
- Ngày 23/3/2016, Thống đốc NHNN kiêm Chủ tịch Hội đồng quản trị NHCSXH đã ký ban hành Quyết định số 25/QĐ-HĐQT về lãi suất tiền gửi tiết kiệm của hộ gia đình, cá nhân trong nước có nhu cầu mua, thuê mua nhà ở xã hội, theo đó mức lãi suất tiền gửi tiết kiệm bằng với lãi suất cho vay nhà ở xã hội tại NHCSXH theo quy định của Thủ tướng Chính phủ.
- Ngày 06/6/2016, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 1013/QĐ-TTg quy định lãi suất cho vay ưu đãi nhà ở xã hội tại NHCSXH là 4,8%/năm.
- Về nguồn vốn cho vay nhà ở xã hội: Theo quy định tại Nghị định 100/2015/NĐ-CP, nguồn vốn cho vay nhà ở xã hội tại NHCSXH do ngân sách nhà nước cấp 50% nguồn vốn. Mặc dù Thủ tướng Chính phủ đã có Quyết định lãi suất cho vay tại NHCSXH là 4,8%/năm, đến nay NHCSXH vẫn chưa triển khai cho vay do chưa được cấp vốn.
- Tại Công văn số 5938/VPCP-KTN ngày 18/7/2016 của Văn phòng Chính phủ, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng đã giao Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành có liên quan thống nhất việc cân đối, bố trí nguồn vốn từ ngân sách Trung ương và địa phương để triển khai thực hiện chính sách hỗ trợ nhà ở xã hội theo quy định, báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.
4. Về phản ánh của Báo chí liên quan đến tình hình triển khai Nghị định 67 của ngành ngân hàng
4.1. Về tình hình triển khai của ngành ngân hàng
Ý thức được tầm quan trọng của việc thực hiện Nghị định 67, NHNN đã chỉ đạo các TCTD nghiêm túc triển khai, kịp thời tháo gỡ khó khăn trong quá trình triển khai để tạo điều kiện cho ngư dân vay vốn đóng mới, nâng cấp tàu, cụ thể: (i) Chỉ đạo các ngân hàng thương mại tham gia vào Tổ giúp việc cho Ban chỉ đạo triển khai Nghị định số 67/2014/NĐ-CP của tỉnh để tham mưu cho Ủy ban nhân dân tỉnh lựa chọn và phê duyệt những chủ tàu đủ điều kiện vay vốn theo Nghị định số 67/2014/NĐ-CP nhằm rút ngắn thời gian thẩm định, ký kết hợp đồng tín dụng; (ii) Tạo điều kiện để khách hàng được vay mức cao nhất theo quy định của Nghị định số 67/2014/NĐ-CP, không bắt buộc chủ tàu phải bổ sung thêm tài sản bảo đảm ngoài con tàu đóng mới, nâng cấp; (iii) Các ngân hàng xem xét cho vay thương mại đối với chủ tàu tạm thời gặp khó khăn về đối ứng; (iv) Chủ động tiếp cận chủ tàu được Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố phê duyệt, phối hợp cùng chủ tàu hoàn thiện hồ sơ vay vốn, niêm yết công khai, minh bạch hồ sơ, thủ tục vay vốn, thời gian xử lý hồ sơ; (v) Đẩy nhanh tiến độ thẩm định, phê duyệt cho vay và thông báo kết quả bằng văn bản cho chủ tàu biết; (vi) Giảm lãi suất cho vay vốn lưu động phục vụ khai thác hải sản xa bờ từ 7% xuống còn 6,5%/năm;...
Đến ngày 15/7/2016, tại 28 tỉnh, thành phố ven biển, 4 ngân hàng thương mại Nhà nước đã ký hợp đồng tín dụng để đóng mới, nâng cấp 607 tàu (đóng mới 546 tàu, nâng cấp 61 tàu) với tổng số tiền các ngân hàng cam kết cho vay 6.017 tỷ đồng. Doanh số cho vay đóng mới, nâng cấp tàu đạt 3.855 tỷ đồng, dư nợ đến thời điểm báo cáo đạt 3.850 tỷ đồng. Điều này đã thể hiện sự quan tâm vào cuộc của ngành ngân hàng trong việc triển khai chính sách tín dụng theo Nghị định số 67/2014/NĐ-CP của Chính phủ.
Tuy nhiên, hiện nay vẫn tiếp tục phát sinh một số khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai thực hiện, cụ thể:
- Về thời gian thực hiện chính sách tín dụng theo Nghị định 67:
Khoản 4, Điều 13 Nghị định 67 quy định: “Thời gian thực hiện chính sách quy định tại các Điều 4, 5, 7, 8 của Nghị định này đến hết năm 2016 và tổng kết rút kinh nghiệm trong giai đoạn tiếp theo”. Một số địa phương đề nghị NHNN hướng dẫn thời gian giải ngân cho vay đóng mới, nâng cấp tàu theo Nghị định 67. Sau khi thống nhất với Bộ Nông nghiệp và PTNT, NHNN đã có văn bản số 4084/NHNN-TD ngày 03/6/2016 gửi 4 Ngân hàng thương mại Nhà nước nêu rõ: Chính sách cho vay đóng mới, nâng cấp tàu phục vụ khai thác hải sản xa bờ theo Nghị định số 67/2014/NĐ-CP của Chính phủ về một số chính sách phát triển thủy sản là chủ trương lớn của Chính phủ, thời gian thực hiện chính sách quy định tại Nghị định số 67/2014/NĐ-CP là để Chính phủ tổng kết, rút kinh nghiệm triển khai cho giai đoạn tiếp theo tốt hơn. Đồng thời, NHNN chỉ đạo 4 NHTM Nhà nước tiếp tục thẩm định, ký kết hợp đồng tín dụng và giải ngân cho vay bình thường đối với các chủ tàu đã được Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố phê duyệt, đảm bảo việc triển khai thực hiện chính sách tín dụng theo Nghị định số 67/2014/NĐ-CP được liên tục, không bị gián đoạn; đồng thời NHNN cũng gửi văn bản này cho Ngân hàng Nhà nước chi nhánh 28 tỉnh, thành phố ven biển còn lại để chỉ đạo thực hiện trên địa bàn.
- Một số địa phương và NHTM kiến nghị 02 nội dung: (i) Tàu hoàn thành đưa vào khai thác không hiệu quả do một số thiết kế (tời kéo) theo mẫu được phê duyệt của Bộ NN&PTNT không phù hợp ảnh hưởng đến thời gian vay vốn do tàu phải sửa chữa, thay đổi tới kéo. Ngân hàng đề nghị phần vốn vay bổ sung vượt dự toán của chủ tàu cũng được hưởng hỗ trợ lãi suất theo quy định tại Nghị định 67 và khoản vay của chủ tàu được cơ cấu lại thời hạn trả nợ theo quy định tại Nghị định 67 trong thời gian chờ sửa chữa tàu; (ii) Một số chủ tàu vay vốn theo Nghị định 67 tại 4 tỉnh Miền Trung bị ảnh hưởng do hiện tượng thủy hải sản chết bất thường, không bán được cá, không đi biển đánh bắt, khó khăn trong việc trả nợ ngân hàng đề nghị được cơ cấu lại nợ và vần được hưởng hỗ trợ lãi suất của Nhà nước trong thời gian cơ cấu lại nợ. Về vấn đề này, NHNN đã có văn bản đề nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (đơn vị được giao đầu mối tổng hợp khó khăn, vướng mắc trong triển khai Nghị định 67) tổng hợp, báo cáo Chính phủ có biện pháp xử lý.
4.2. Về phản ánh của Báo chí
* Liên quan đến phản ánh của Báo chí về tình hình triển khai Nghị định 67 tại tỉnh Quảng Ngãi:
Các nội dung báo chí phản ảnh cũng là những nội dung được Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi đề cập trong Báo cáo số 128/BC-UBND ngày 15/7/2016. Hiện Vụ Tín dụng CNKT đang dự thảo Tờ trình Phó Thống đốc Nguyễn Đồng Tiến trả lời Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi theo hướng:
- Đối với các đề nghị của Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đều đã có chỉ đạo yêu cầu các ngân hàng thương mại nghiêm túc triển khai chính sách của Nhà nước ngay sau khi Nghị định số 67/2014/NĐ-CP có hiệu lực thi hành.
- Riêng trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi, đến nay có 96 chủ tàu được Ủy ban nhân dân tỉnh phê duyệt đủ điều kiện vay vốn đóng mới, nâng cấp tàu theo Nghị định số 67/2014/NĐ-CP. Các ngân hàng thương mại đã tiếp cận 96/96 chủ tàu trong danh sách và mới nhận được 39 bộ hồ sơ đề nghị vay vốn của chủ tàu. Các ngân hàng thương mại đã ký hợp đồng tín dụng để cho vay đóng mới, nâng cấp 27 tàu (tổng số tiền cam kết cho vay đạt gần 210 tỷ đồng, dư nợ đạt gần 171 tỷ đồng), từ chối cho vay 6 chủ tàu vì phương án vay vốn không khả thi, khách hàng không đủ khả năng trả nợ, khách hàng không có kinh nghiệm khai thác xa bờ, 4 chủ tàu chủ động rút hồ sơ đề nghị vay vốn (trong đó có 3 chủ tàu đã ký hợp đồng tín dụng nguyên tắc với các ngân hàng thương mại tại Hội nghị sơ kết Nghị định 67/2014/NĐ-CP vào tháng 3 năm 2016) do thấy vốn đầu tư tàu vỏ thép quá cao, hoạt động khó có hiệu quả và khó có khả năng trả nợ vay ngân hàng. 2 bộ hồ sơ đề nghị vay vốn của chủ tàu các ngân hàng chưa ký hợp đồng tín dụng do khách hàng chưa gửi đầy đủ hồ sơ.
- Còn lại 57 chủ tàu ngân hàng thương mại đã tiếp cận nhưng chưa nhận được hồ sơ đề nghị vay vốn, trong đó có 7 chủ tàu không còn nhu cầu tham gia chương trình nhưng chưa có quyết định xóa tên của Ủy ban nhân dân tỉnh, các chủ tàu còn lại chưa có kế hoạch triển khai hoặc đang hoàn thiện hồ sơ trước khi gửi ngân hàng.
Như vậy, hiện nay các NHTM trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi chỉ còn 2 hồ sơ đề nghị vay vốn đang xử lý nhưng là do khách hàng chưa cung cấp đầy đủ hồ sơ cho ngân hàng và còn đang cân nhắc giữa việc sử dụng vật liệu để đóng tàu (vỏ gỗ hay composite) nên chưa có quyết định việc đóng tàu cụ thể chứ không phải NHTM kéo dài thời gian xem xét cho vay như báo chí phản ánh.
- Ngân hàng Nhà nước Việt Nam cũng đề nghị Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ngãi:
+ Rà soát các chủ tàu đã được phê duyệt nhưng chưa có nhu cầu vay vốn đóng tàu để đưa ra khỏi danh sách, lựa chọn, phê duyệt thay thế những ngư dân có nhu cầu, nguyện vọng đóng tàu và có đủ điều kiện hưởng chính sách tín dụng đóng mới, nâng cấp tàu theo quy định tại Nghị định 67/2014/NĐ-CP trước khi chuyển danh sách để các ngân hàng thương mại xem xét, thẩm định cho vay.
+ Chỉ đạo các cấp có thẩm quyền phối hợp cùng ngành ngân hàng trên địa bàn đôn đốc các chủ tàu đã được vay vốn theo Nghị định 67/2014/NĐ-CP trả nợ vay ngân hàng đúng hạn theo hợp đồng tín dụng đã ký kết.
* Liên quan đến phản ánh của Báo chí về tình hình triển khai Nghị định 67 tại tỉnh Phú Yên:
Tính riêng trên địa bàn tỉnh Phú Yên, đến nay Ủy ban nhân dân tỉnh đã phê duyệt danh sách chủ tàu đủ điều kiện để đóng mới, nâng cấp 18 tàu. Ngoài 6 con tàu UBND tỉnh mới phê duyệt, các NHTM đã tiếp cận 12 chủ tàu và nhận được 9 bộ hồ sơ đề nghị vay vốn của chủ tàu. Các NHTM đã ký hợp đồng tín dụng để cho vay đóng mới 8 tàu với tổng số tiền cam kết cho vay gần 112 tỷ đồng, dư nợ đạt 56,8 tỷ đồng. 1 chủ tàu đã rút hồ sơ vay vốn ngân hàng do không có nhu cầu tham gia.
Một trong những điều kiện được vay vốn đóng mới, nâng cấp tàu theo Nghị định 67 là ngư dân phải có vốn đối ứng, tuy nhiên, để tháo gỡ khó khăn cho ngư dân, NHNN đã có văn bản chỉ đạo các NHTM xem xét cho vay thương mại đối với chủ tàu tạm thời gặp khó khăn về đối ứng. Tuy nhiên, khi đóng những con tàu giá trị lớn, ngư dân sẽ phải cân nhắc đến hiệu quả khai thác của con tàu và khả năng hoàn trả nợ vay ngân hàng nên phải cân nhắc kỹ trước khi quyết định vay vốn đóng tàu. Do vậy, việc báo chí phản ánh ngư dân e ngại vay vốn đóng tàu là có cơ sở.
Để chính sách tín dụng được triển khai có hiệu quả, UBND các tỉnh, thành phố cần đẩy mạnh công tác thông tin truyền thông về các chính sách phát triển thủy sản theo Nghị định 67 để người dân biết và tham gia, đồng thời chỉ đạo các cấp chính quyền kh xem xét, phê duyệt danh sách chủ tàu cần lựa chọn những ngư dân có nhu cầu, nguyện vọng, có khả năng tài chính, có phương án sản xuất hiệu quả theo quy định tại Nghị định 67, tránh trường hợp ngư dân sau khi được UBND tỉnh phê duyệt vẫn lo ngại không đóng tàu, làm ảnh hưởng đến tiến độ triển khai Nghị định 67 của Chính phủ.
Trên đây là ý kiến của Vụ Tín dụng CNKT gửi Văn phòng NHNN để tổng hợp./.
Nơi nhận: - Như trên; - Lưu: VT, TD2. |
VỤ TRƯỞNG
Nguyễn Tiến Đông
|