Tiếp sau Anh, vào hôm thứ Ba vừa qua, Đức, Pháp, Ý công bố, những nước này có kế hoạch gia nhập một ngân hàng vừa được đề xuất ở châu Á do Trung Quốc đứng đầu. Sự thay đổi đột ngột của các siêu cường kinh tế châu Âu hậu thuẫn cho một dự án gây quan ngại cho Mỹ.
Tuần trước, Anh trở thành một cường quốc phương Tây đầu tiên tìm đến với tư cách thành viên trong Ngân hàng đầu tư hạ tầng ở châu Á (Asian Infrastructure Investment Bank, tên viết tắt là AIIB). Sự công bố hôm thứ Ba nói trên đã kéo thêm ba thành viên nữa trong Nhóm G7 lên “cùng một con thuyền”.
Năm 2013, Trung Quốc đề xuất thành lập Ngân hàng để đầu tư xây dựng đường xá, hạ tầng. Trung Quốc cũng đã hứa sẽ góp trước hầu hết số vốn góp ban đầu 50 tỷ đô la của AIIB. 21 chính phủ khác gồm cả Ấn Độ, Niu Di Lân và Thái Lan đã nói họ cũng mong muốn gia nhập Ngân hàng này, nhưng Mỹ và các đồng minh thân cận như Nhật, Hàn Quốc và Úc thì chưa có ý kiến gì.
Mỹ bày tỏ sự lo ngại về việc Ngân hàng nói trên sẽ cho phép áp dụng các tiêu chuẩn cho vay lỏng lẻo hơn khi xem xét yêu cầu đảm bảo về môi trường, quyền của người lao động, minh bạch tài chính và điều đó hạ thấp vai trò của Ngân hàng Thế giới (WB) và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF). Những nước châu Âu này tỏ ra không ưa thích gì khi phải đối diện với những lo ngại đó của Mỹ.
Trong Bản báo cáo của Bộ trưởng Tài chính Đức về việc 3 nước châu Âu có kế hoạch tham gia AIIB có nêu, họ tham gia với tư cách là đối tác của AIIB vì cho rằng ngân hàng này sẽ “có thể đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp lượng vốn lớn cho hạ tầng ở châu Á”.
Báo cáo cũng nói thêm rằng, Pháp, Ý và Đức trong mối quan hệ chặt chẽ với các đối tác châu Âu và quốc tế muốn tham gia AIIB nhằm thiết lập một thể chế và thực hiện theo các chuẩn mực và lối làm việc tốt nhất về các lĩnh vực quản trị, an toàn vốn, quản lý nợ và mua sắm công.
Trước tuyên bố trên, phát ngôn viên Nhà Trắng Josh Earnest nói rằng nhiều tổ chức, quốc gia đã tham gia cổ phần trong các ngân hàng khu vực này, nhưng vẫn đang tìm kiếm các thành viên tiềm năng để thúc đẩy các ngân hàng ở đây phải áp dụng chuẩn mực cao về giám sát và biện pháp an toàn mà Ngân hàng Thế giới và các ngân hàng tái thiết khác yêu cầu. Ông ta cũng khẳng định, Mỹ không có ý định tham gia AIIB.
Tại Bắc Kinh, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hong Lei cho biết AIIB là một tổ chức "cởi mở và hòa nhập", Trung Quốc hoan nghênh các nước tham gia thành viên sáng lập của ngân hàng. "Trung Quốc sẽ cùng làm việc với tất cả các bên để tạo nên một nền tảng đầu tư cơ sở hạ tầng chuyên nghiệp và hiệu quả cao, sẽ mang lại lợi ích cho tất cả các bên, góp phần xây dựng cơ sở hạ tầng và tăng trưởng kinh tế trong khu vực ", bà Hong Lei nói.
AIIB là một trong hàng loạt những sáng kiến nhằm tăng ảnh hưởng của Bắc Kinh lên tài chính toàn cầu và mở rộng mối quan hệ thương mại của Trung Quốc ra Thế giới.
Theo BERLIN (AP) Hương Giang