2,3 triệu người sử dụng, hơn 3 triệu sản phẩm được rao bán sau 15 tháng hoạt động ở Việt Nam đã đem về cho Shopee khoảng 10 ngàn đơn hàng/ngày. Xét về số lượng đơn hàng, Shopee được giới thương mại điện tử trong nước cho rằng đang đứng thứ 2 thị trường, sau Lazada Việt Nam.
Đầu tư thông minh kiểu Shopee
PHI VŨ
2,3 triệu người sử dụng, hơn 3 triệu sản phẩm được rao bán sau 15 tháng hoạt động ở Việt Nam đã đem về cho Shopee khoảng 10 ngàn đơn hàng/ngày. Xét về số lượng đơn hàng, Shopee được giới thương mại điện tử trong nước cho rằng đang đứng thứ 2 thị trường, sau Lazada
Việt Nam.
Thành lập vào khoảng tháng 7/2015, Shopee là nền tảng mua sắm trên thiết bị di động có trụ sở ở Singapore. Chiến lược của Shopee là tập trung vào thị trường Đông Nam Á nên không khó hiểu khi DN này có mặt ở các điểm nóng trong khu vực này như Singapore, Malaysia, Indonesia, Thái Lan, Phillipines và Việt Nam. Tính đến nay Shoppe có khoảng 20 triệu người sử dụng. Thời trang, làm đẹp và vật dụng gia đình là 3 ngành hàng được quan tâm nhiều nhất trên nền tảng này.
Theo thông tin từ website TechinAsia, Gross Merchandise Volume (GMV - giá trị các sản phẩm được bán ra, con số dùng để đánh giá tốc độ tăng trưởng đối với các DN bán lẻ trực tuyến) của Shopee tính đến tháng 2 năm nay là 345 triệu USD, tương đương hơn 28 triệu USD/tháng, tăng gấp 6 lần so với thời điểm ra mắt.
Chủ đầu tư của Shopee là Garena (Singapore) được thành lập hồi năm 2009. Ban đầu là DN cung cấp game trực tuyến, Garena chuyển dần sang DN internet bằng cách mở thêm mảng thương mại điện tử và thanh toán trực tuyến đồng thời đẩy mạnh sự hiện diện ở Đông Nam Á, Đài Loan và Hồng Kông. Tính đến nay, Garena đã được định giá hơn 3,7 tỷ USD và là DN khởi nghiệp có giá trị nhất Đông Nam Á khi có giá trị gấp đôi Grab, DN nổi lên nhờ ứng dụng gọi taxi, vốn chỉ được định giá khoảng 1,8 tỷ USD.
Làn sóng mua sắm trên nền tảng thiết bị di động hay còn gọi là mobile commerce (m-commerce) bắt đầu hình thành ở Việt Nam cách đây hơn 2 năm. Lazada Việt Nam là một trong những DN chuyển hướng đầu tiên. Kế đến là Chotot.com, Tiki.vn, Sendo.vn… Một số DN khởi nghiệp trong nước cũng tham gia thị trường này như Kpirce, Mraovat… nhưng do thiếu vốn và kinh nghiệm nên các DN này chưa để lại nhiều ấn tượng trên thị trường.
Kế hoạch ban đầu của Shopee là thăm dò thị trường Việt Nam trong khoảng một năm nhưng tốc độ phát triển ấn tượng về đơn hàng và người sử dụng đã làm cho DN này phải thay đổi chiến lược. “Chúng tôi đánh giá Việt Nam là một trong các thị trường trọng điểm của Shopee”, ông Trần Tuấn Anh, Giám đốc Vận hành kiêm Tài chính của Công ty TNHH Shopee khẳng định.
Không ấn tượng sao được khi hơn một năm qua thị trường Việt Nam chứng kiến sự ra đi của hàng loạt DN thương mại điện tử lớn có, nhỏ có thì Shopee vẫn duy trì tốc độ tăng trưởng về người sử dụng và đơn hàng hơn 20%/tháng.
Theo ông Tuấn Anh, có hai yếu tố giúp Shopee tạm thời có các thành quả tốt như hiện nay. Đầu tiên là ưu tiên tập trung phát triển trên các thiết bị di động. Theo đó, việc đăng và bán hàng trên nền tảng này cũng được cải tiến để đơn giản và dễ chia sẻ hơn. Mặt khác, giới trẻ ngày nay tiếp cận internet, thương mại điện tử chủ yếu bằng thiết bị di động, nhất là các vùng ngoại thành nên chiến lược của Shopee giúp DN này tiếp cận được cả khách hàng ở các tỉnh. Ông Tuấn Anh cho biết hiện đơn hàng của Shopee ở tỉnh và thành phố là ngang nhau.
Nếu khách hàng ở thành phố mua đơn hàng ít nhưng giá trị cao thì khách hàng ở tỉnh chi ít hơn cho mỗi món hàng nhưng lại mua nhiều hơn nên giá trị không chênh lệch nhiều. Trong khi đó, chi phí vận chuyển về các tỉnh cũng không đắt hơn trong thành phố vì khách hàng ở đây chấp nhận việc chờ đợi từ 3-7 ngày.
Điểm thứ hai là hỗ trợ các dịch vụ cần thiết. Trong 15 tháng thử nghiệm, Shopee giảm 50% giá vận chuyển trong và ngoại thành. Bên cạnh đó là đảm bảo thanh toán cho người mua bằng cách chỉ thanh toán cho người bán khi hàng hóa đúng như yêu cầu. Trên thực tế, cách Shopee đang làm cũng đã được một số DN như vatgia.vn, chodientu.vn hay Lazada Việt Nam… áp dụng, mới ở chỗ là cách thâm nhập thị trường rất tài tình của DN này.
Với chiến lược tập trung vào các chủ cửa hàng hoạt động hiệu quả trên Facebook, Shopee đưa ra lời mời giảm 50% chi phí giao hàng với điều kiện là hãy tạo cửa hàng trên ứng dụng của Shopee và kêu gọi khách hàng đặt hàng qua đây. Kết quả đem lại thành công ngoài sức mong đợi.
Có thể thấy, giờ đây, khi đã chính thức hoạt động ở thị trường Việt Nam, Shopee phải hoàn thành mục tiêu là giữ lòng trung thành của khách hàng. Song song đó, đa phần các chủ cửa hàng kinh doanh trên Shopee là nhỏ lẻ, kế hoạch kêu gọi các DN có thương hiệu cũng đang được đề ra.
Theo dự báo gần đây của eMarketer, mảng bán lẻ thương mại điện tử (retail ecommerce) ở Việt Nam có tốc độ tăng trưởng 20% trong năm nay và cả năm sau. Ước tính tổng doanh thu toàn thị trường sẽ chạm mốc 2,08 tỷ USD trong năm 2017. Dù máy tính để bàn và xách tay vẫn được sử dụng nhiều nhất để tìm hiểu và mua sắm trực tuyến (khoảng 75%) nhưng điện thoại di động đang bắt kịp khá nhanh (51%).
Các DN cùng lĩnh vực với Shopee cũng đã bắt đầu để ý tới họ hơn. Nếu như ở Đông Nam Á, đối thủ cạnh tranh trực tiếp của Shopee là Carousell (Singapore) và Tokopedia (Indonesia) thì ở Việt Nam có ít nhất 4 DN là đối thủ trong cùng phân khúc. Có thể kể đến như 5giay.vn, chotot.com (701 Search), Sendo.vn (FPT) và gần đây là Zalo (VNG). Trong đó, Sendo.vn và Zalo là hai DN có cách thức hoạt động gần giống Shopee nhất.
Theo ông Tuấn Anh, yếu tố cạnh tranh trong cuộc chơi này là trải nghiệm của người dùng. “Trải nghiệm ở đây được hiểu là sự thân thiện của ứng dụng, quy trình mua bán đơn giản hơn, quy trình thanh toán tiền cho chủ cửa hàng nhanh hơn… những điều này nói thì dễ hơn làm rất nhiều”, ông Tuấn Anh nói.
Nhưng quan trọng hơn là chừng nào Shopee sẽ thu phí. Với việc hỗ trợ như hiện nay, chắc chắn Shopee không có lời. Còn các DN trong nước đã quá quen với những DN thương mại điện tử đang hỗ trợ rất tốt nhưng đột ngột đóng cửa không lý do.
Điển hình là Deca.vn, sàn thương mại điện tử được đầu tư bởi CTCP Quảng cáo Trực tuyến 24h. Dẫn lời một lãnh đạo của Deca.vn cho biết, năm ngoái trang web này đã đạt mục tiêu xấp xỉ 1 triệu USD doanh thu sau một năm hoạt động. Dù vậy lệnh giải tán từ ban quản trị vẫn được gửi đến đầy bất ngờ dù rằng ông Phan Minh Tâm, Tổng giám đốc 24h khẳng định tiền không phải là vấn đề.
Nhìn chung có 3 hình thức thu phí đối với các DN thương mại điện tử là thu phí hoa hồng trên mỗi hóa đơn thành công, quảng cáo và từ các dịch vụ cộng thêm như phần mềm hỗ trợ quản lý bán hàng, các tập huấn kỹ năng bán hàng trực tuyến… Các DN đang quan tâm Shopee sẽ chọn hình thức thu phí nào trong thời gian tới.
Ông Tuấn Anh cho biết, theo nghiên cứu nội bộ của công ty hiện doanh thu từ mảng thương mại điện tử Việt Nam chiếm chưa đến 1% tổng doanh thu ngành bán lẻ. Rõ ràng, khi không còn là tân binh, con đường phía trước của Shopee ở Việt Nam đầy thử thách. Không chỉ các đối thủ, các nhà đầu tư mà ngay cả các DN quan tâm đến thương mại điện tử cũng đang dõi theo cách Shopee kể tiếp câu chuyện của họ...