Tại buổi họp báo nhân kết thúc năm tài khóa 2016 của JICA, ông Fujita Yasuo, Trưởng đại diện Văn phòng JICA Việt Nam cho biết, trong tài khóa 2017 số vốn cam kết tài trợ cho Việt Nam sẽ không thay đổi nhiều so với năm tài khóa 2016, và Việt Nam vẫn là một trong những nước có các dự án quy mô lớn nhất của JICA.
JICA: Các khoản vay dành cho Việt Nam không thay đổi
Thủ tục phức tạp, giải ngân chậm, giải phóng mặt bằng khó khăn là những vấn đề mà các dự án JICA
thực hiện tại Việt Nam vẫn đang gặp phải
Linh Linh
Tại buổi họp báo nhân kết thúc năm tài khóa 2016 của JICA, ông Fujita Yasuo, Trưởng đại diện Văn phòng JICA Việt Nam cho biết, trong tài khóa 2017 số vốn cam kết tài trợ cho Việt Nam sẽ không thay đổi nhiều so với năm tài khóa 2016, và Việt Nam vẫn là một trong những nước có các dự án quy mô lớn nhất của JICA.
Ông cũng nói rằng: “Đúng là hàng năm chúng tôi đều xem xét lại điều khoản các khoản vay, nhưng tôi tin rằng các khoản vay dành cho Việt Nam sẽ không thay đổi. Tôi nghĩ rằng một ngày không xa (có thể là một tháng tới), chúng tôi sẽ công bố điều kiện các khoản vay”.
“Tổng số cho vay chính thức bao nhiêu tôi chưa nói được, nhưng chúng tôi đã sẵn sàng để có thể có khoản cho vay chính thức tương đương các năm 2015, 2016”, ông Fujita Yasuo nói. JICA cũng đã xác định cho vay 5 dự án: Phát triển khu công nghệ cao Hòa Lạc; Tăng khả năng đảm bảo an ninh trên biển; Quản lý nước tại Bến Tre; Ứng phó biến đổi khí hậu và thiên tai dựa trên thông tin vệ tinh; Xử lý nước thải tại Biên Hòa. Hai bên sẽ nỗ lực làm việc để sớm tiến hành ký vay vốn và triển khai thực hiện. Có thể con số cam kết cho 5 dự án này khoảng hơn 130 tỷ Yên, (số vốn cam kết cho Việt Nam năm 2015 và 2016 là gần 190 tỷ Yên và 187 tỷ Yên).
Trong năm tài khóa 2017, JICA tiếp tục tập trung vào việc thực hiện hợp tác phát triển dựa trên 3 trụ cột chính là “Thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và tăng cường năng lực cạnh tranh quốc tế”, “Tăng cường quản trị nhà nước” và “Hỗ trợ các đối tượng dễ bị tổn thương” như năm 2016. Các nội dung thực hiện sẽ được điều chỉnh tùy thuộc vào các chính sách của Chính phủ Nhật Bản, nhu cầu của Chính phủ Việt Nam cũng như các mục tiêu phát triển bền vững.
Trong đó, có Cảng Lạch Huyện và dự án đường cao tốc Bắc Nam (đoạn từ Đà Nẵng - Quảng Ngãi) dài 65km dự kiến sẽ được đưa vào sử dụng trong tháng 6. Cảng Lạch Huyện sẽ là cảng nước sâu quốc tế đầu tiên ở miền Bắc, đồng thời JICA vẫn đang tiếp tục hỗ trợ phát triển cơ sở hạ tầng giao thông tại khu vực này. Cây cầu vượt biển nối khu công nghiệp Đình Vũ và cảng Lạch Huyện với chiều dài 5,4 km dự kiến sẽ được đưa vào sử dụng tháng 9 năm nay.
“Dự án xây dựng đường sắt đô thị Hà Nội tuyến 1 và tuyến 2, hiện tại đang tạm dừng. Tuy nhiên, chúng tôi mong muốn sớm tái khởi động các dự án này. Chúng tôi sẽ tiếp tục nỗ lực thảo luận với Chính phủ Việt Nam để lên kế hoạch đấu thầu trong năm nay”, ông trưởng đại diện cho biết.
Cùng với đó, JICA sẽ tiếp tục triển khai các hoạt động hỗ trợ phát triển lĩnh vực nông lâm thủy sản, cải cách DNNN và lĩnh vực ngân hàng, các dự án ứng phó với các vấn đề quy mô toàn cầu và hỗ trợ các đối tượng dễ bị tổn thương. JICA cũng sẽ tiếp tục đề xuất với Chính phủ Việt Nam những chính sách phát triển ngành công nghiệp ô tô phù hợp với sự thay đổi lớn về việc miễn thuế nhập khẩu hoàn toàn đối với ô tô nguyên chiếc từ các nước trong khu vực ASEAN từ tháng 1/2018.
Ông Fujita Yasuođ tỏ ra đôi chút băn khoăn vì những hạn chế trong quá trình thực hiện dự án ở năm 2016 như thủ tục hành chính phức tạp, giải phóng mặt bằng chậm, giải ngân chậm, chậm thanh toán cho nhà thầu vẫn sẽ tiếp diễn ở năm 2017.
Các thủ tục hành chính của Chính phủ cũng như việc ra quyết định mất quá nhiều thời gian. Và thường, cuối tháng 8 hàng năm là thời hạn nộp đơn đăng ký xin tài trợ đối với các dự án hợp tác kỹ thuật, tuy nhiên phía Việt Nam thường xuyên nộp chậm.
JICA cho rằng Nghị định 16/2016/NĐ-CP về quản lý và sử dụng vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và vốn vay ưu đãi khiến các thủ tục phê duyệt dự án ODA phức tạp hơn, dẫn đến sự chậm trễ trong việc thông qua các dự án ODA mới. Như dự án Đường sắt đô thị Hà Nội tuyến số 1, mất hơn 4 năm để điều chỉnh tổng mức đầu tư. Bên cạnh đó, những quy định mới về quản lý nợ công và đầu tư công khiến nhiều dự án không được phân bổ đủ vốn theo tiến độ. “JICA tôn trọng các chủ trương quản lý nợ công cũng như các thủ tục hành chính cần thiết do Chính phủ Việt Nam đặt ra. Nhưng thủ tục nào có thể đơn giản hóa được thì nên đơn giản để giải ngân nhanh hơn, dự án được thực hiện sớm hơn”, ông Fujita Yasuo đề nghị.