Từ lâu, làng nghề đan giỏ cần xé của xã Cam Hiệp Nam và Cam Thành Bắc, huyện Cam Lâm (Khánh Hòa) đã phát khá triển mạnh. Nghề đan giỏ cần xé nơi đây đã tạo được công ăn việc làm cho lao động nông thôn có thêm thu nhập ổn định. Những ngày này, nghề đan giỏ hoạt động nhộn nhịp, các xe chạy ra vào tấp nập.
Hồi sinh các làng nghề truyền thống
Công Thái - Minh Trung
Từ lâu, làng nghề đan giỏ cần xé của xã Cam Hiệp Nam và Cam Thành Bắc, huyện Cam Lâm (Khánh Hòa) đã phát khá triển mạnh. Nghề đan giỏ cần xé nơi đây đã tạo được công ăn việc làm cho lao động nông thôn có thêm thu nhập ổn định. Những ngày này, nghề đan giỏ hoạt động nhộn nhịp, các xe chạy ra vào tấp nập.
Làng nghề đan giỏ cần xé của huyện Cam Lâm (Khánh Hòa) vừa được UBND tỉnh Khánh Hòa công nhận là làng nghề truyền thống. Hiện nay, làng nghề đang hồi sinh, các gia đình làm nghề này đang có thu nhập cao gấp đôi so với các nghề khác. Sản phẩm giỏ cần xé không những cung cấp trong tỉnh, mà còn cung cấp cho Ninh Thuận và Bình Thuận.
Theo những người dân địa phương, nghề đan giỏ cần xé hình thành và phát triển hàng chục năm nay. Trước đây, số hộ làm nghề đan giỏ hoạt động nhỏ lẻ manh mún và làm bằng thủ công nên số lượng cung cấp ít. Dần dần sản phẩm trên thị trường tiêu thụ mạnh và người dân mạnh dạn đầu tư mua máy móc vào sản xuất nên số hộ đã tăng lên đáng kể.
Ông Trần Văn Dũng, thôn Tân Sinh Tây, xã Cam Thành Bắc, Cam Lâm vui mừng cho biết, sau khi lập gia đình, vợ chồng chỉ biết trồng mía, mì. Do thường xuyên ảnh hưởng của thời tiết nên năng suất và thu nhập không được như mong muốn. Kể từ đó, gia đình bắt đầu theo những hộ xung quanh học nghề đan giỏ và sau đó truyền nghề lại. Đến nay, thu nhập của gia đình từ việc đan giỏ khá ổn định.
Theo ông Dũng, giai đoạn đầu do chưa quen nên mỗi tháng chỉ làm được vài trăm cái giỏ cần xé. Đến nay, ông Dũng đã gắn bó với nghề được 20 năm, hiện bình quân mỗi tháng cung cấp trên thị trường trên 1.000 cái giỏ, giá bán từ 30 - 45 nghìn đồng/cái, mỗi tháng trừ chi phí gia đình lãi hơn 10 triệu đồng. Sau nhiều năm tích góp, gia đình ông Dũng đã mua được xe ô tô tải trị giá gần 200 triệu đồng để cung cấp giỏ cần xé cho khách hàng.
Bà Trần Thị Lệ, xã Cam Thành Bắc, Cam Lâm gắn bó nhiều năm với nghề đan giỏ cần xé cho biết, gia đình ăn nên làm ra đều từ nghề này. Bình quân mỗi ngày thu nhập từ 300 - 500 nghìn đồng, gấp đôi so với đi làm thuê ở ngoài. Bà Lệ chia sẻ, nghề đan giỏ chỉ cần chịu khó thì thu nhập cao. Trước kia, làm bằng thủ công nên sản phẩm ít, sau khi liên hệ mua máy về làm thì số lượng tăng lên gấp 3 lần.
Bà Lệ chia sẻ, giỏ cần xé của gia đình cung cấp chủ yếu cho Ninh Thuận, Bình Thuận. Trung bình mỗi đợt cung cấp từ 15.000 – 20.000 cái. Toàn bộ cơ ngơi, các con cái ăn học và phương tiện có được cũng nhờ nghề đan giỏ cần xé.
Tương tự, đến thôn Phú Lộc, thị trấn Diên Khánh (Khánh Hòa), nơi có làng nghề nổi tiếng về bánh in, bánh tráng nổi tiếng, khung cảnh nhộn nhịp của làng nghề thủ công truyền thống ngay từ đầu làng, với tiếng lách cách cán bột, tiếng phập phù của lửa, tiếng bành bạch của các chuyến xe chở hàng…
Chị Lê Thị Hồng, thôn Phú Lộc, thị trấn Diên Khánh (Khánh Hòa) một trong những gia đình có truyền thống làm nghề bánh tráng lâu năm, bên bếp lửa hồng chia sẻ, làm bánh tráng, công đoạn tráng bánh là quan trọng nhất, phải khéo léo và quen tay, nếu không bánh sẽ không đều, chỗ mỏng, chỗ dày không ngon. Chị Hồng cho biết, gia đình có 3 đời làm nghề tráng bánh. Năm 16 tuổi, theo mẹ học nghề. Nhìn vậy chứ không dễ đâu, phải mất 2 tháng mới tráng quen tay.
Hiện thôn Phú Lộc hiện có khoảng 15 hộ gia đình làm bánh tráng. Theo các hộ dân làm nghề, thời điểm mà cả làng nghề nhộn nhịp nhất là vào thời điểm trước tết âm lịch hàng năm, người dân ở đây phải tăng công suất lên gấp 2-3 lần ngày thường mới đáp ứng đủ nhu cầu thị trường. Giá mỗi xấp bánh tráng (30 cái) mua tại lò 15.000 đồng, loại nhỏ và loại lớn 20.000 đồng. Người dân làng nghề có thu nhập khá ổn định, công việc đều quanh năm.
Trước sự hồi sinh của các làng nghề, giải quyết được nhiều lao động nhàn rỗi ở khu vực nông thôn, vừa qua UBND tỉnh Khánh Hòa đã ban hành quyết định công nhận 6 nghề truyền thống, 4 làng nghề và 1 làng nghề truyền thống trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa. 6 nghề truyền thống được công nhận gồm: nghề gốm thôn Trung Dõng (Vạn Bình, Vạn Ninh); dệt chiếu cói Mỹ Trạch (Ninh Hà, Ninh Hòa); chế tác đá mỹ nghệ Phong Phú 1 (Ninh Giang, Ninh Hòa); dệt chiếu cói Vĩnh Thái (Nha Trang); gốm Lư Cấm (Ngọc Hiệp, Nha Trang) và đúc đồng Phú Lộc (Diên Khánh). 4 làng nghề gồm soi Trầm Hương Phú Hội 1 (Vạn Thắng, Vạn Ninh); chế tác đá mỹ nghệ Phong Phú 1, trồng hoa cúc Phong Phú 2 (Ninh Giang, Ninh Hòa); đan giỏ cần xé thôn Suối Cát (Cam Hiệp Nam, Cam Lâm). Có 1 làng nghề truyền thống là làng chế tác đá mỹ nghệ Phong Phú 1.
Các nghề truyền thống, làng nghề và làng nghề truyền thống này sẽ được hưởng các chính sách ưu đãi về phát triển ngành nghề nông thôn theo quy định; được hưởng các chế độ ưu đãi về khuyến công, phát triển nghề và làng nghề của tỉnh Khánh Hòa, các chính sách ưu đãi hiện hành của Nhà nước.y