DNNVV hiện chiếm hơn 98% tổng số DN, tạo ra 63% số lượng việc làm cho xã hội và đóng góp 45% GDP cả nước. Tuy nhiên theo số liệu của Bộ Công thương chỉ có 1.800 DNNVV thuộc lĩnh vực CNHT cho toàn bộ các ngành kinh tế. Trong khi đó, giải ngân vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) năm 2018 tại Việt Nam đạt kỷ lục 19,1 tỷ USD, trong khi DN FDI hiện đang đóng góp tới 70% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam. Tuy nhiên, hầu hết các DN đầu chuỗi có xu hướng tiếp tục hợp tác với các nhà cung cấp nước ngoài, còn các DNNVV trong nước không tham gia được vào trong chuỗi cung ứng.
Nâng cao năng lực kết nối của DN vào chuỗi cung ứng
Dương Công Chiến
DNNVV hiện chiếm hơn 98% tổng số DN, tạo ra 63% số lượng việc làm cho xã hội và đóng góp 45% GDP cả nước. Tuy nhiên theo số liệu của Bộ Công thương chỉ có 1.800 DNNVV thuộc lĩnh vực CNHT cho toàn bộ các ngành kinh tế. Trong khi đó, giải ngân vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) năm 2018 tại Việt Nam đạt kỷ lục 19,1 tỷ USD, trong khi DN FDI hiện đang đóng góp tới 70% kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam. Tuy nhiên, hầu hết các DN đầu chuỗi có xu hướng tiếp tục hợp tác với các nhà cung cấp nước ngoài, còn các DNNVV trong nước không tham gia được vào trong chuỗi cung ứng.
“Khu vực DNNVV Việt Nam hiện nay đang gặp rất nhiều hạn chế và thách thức. Tỷ lệ nội địa hóa thấp vì áp dụng công nghệ lạc hậu, năng suất thấp, thiếu kinh nghiệm làm việc với DN nước ngoài, chưa chuẩn hóa đầy đủ, thiếu nhân viên có tay nghề, trình độ quản lý còn kém, rào cản ngôn ngữ, khả năng tiếp cận tài chính hạn chế, độ tin cậy thấp…”, USAID phân tích.
Trước những bất cập này, ngày 24/9 Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID) cùng Văn phòng Chính phủ và Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã chính thức khởi động Dự án Thúc đẩy cải cách và Nâng cao năng lực kết nối của DNNVV do USAID tài trợ (USAID LinkSME) với nhiệm vụ trọng tâm là thúc đẩy cải cách và nâng cao năng lực kết nối của DNNVV nhằm mục đích tạo ra sự thay đổi mang tính hệ thống trong mối quan hệ kinh doanh giữa các DNNVV Việt Nam với các DN đầu chuỗi.
“Với ngân sách 22,1 triệu USD đến năm 2023, Dự án sẽ phối hợp thực hiện với các tổ chức trung gian nhằm tăng cường khung kết nối giữa DNNVV và DN đầu chuỗi, tăng cường năng lực của DNNVV Việt Nam để tham gia vào chuỗi cung ứng. Dự án hiện nay đang hỗ trợ ngành điện tử và kim khí nhưng sẽ được mở rộng cho các ngành khác trong thời gian tới”, ông Ron Ashkin - đại diện USAID LinkSME chia sẻ.
Bên cạnh đó, dự án cũng sẽ giúp cho môi trường kinh doanh Việt Nam thuận lợi hơn nhờ các bài học kinh nghiệm đề xuất cải cách thể chế, đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm chi phí cho DN, tăng cường hội nhập quốc tế; giúp xây dựng năng lực bền vững cho các tổ chức hỗ trợ DN đến từ khu vực công và tư; giúp các DNNVV tăng cường hàm lượng nội địa hóa, tạo thêm giá trị cho nền kinh tế trong nước, thêm việc làm và thu nhập.
Riêng các DNNVV, dự án sẽ giúp kết nối với các DN đầu chuỗi quan tâm tìm kiếm chuỗi cung ứng trong nước và tăng hàm lượng nội địa hóa; tiếp cận với quy trình, thủ tục đấu thầu, mua sắm của DN đầu chuỗi và được hỗ trợ kỹ thuật để nâng cao năng lực để đáp ứng yêu cầu của các DN đầu chuỗi…
Bộ trưởng - Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Mai Tiến Dũng cho biết, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt chủ trương thực hiện Dự án LinkSME sau 1 năm chuẩn bị. Đây là kết quả của sự quyết tâm và nỗ lực của các cơ quan, trong đó có Văn phòng Chính phủ, Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam, Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ cũng như của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.
Chính phủ kỳ vọng Dự án LinkSME sẽ giúp gắn kết quá trình cải cách và cải thiện môi trường kinh doanh tổng thể với quá trình nghiên cứu, cải cách theo ngành cũng như gắn kết những chỉ đạo cải cách từ Chính phủ với những nỗ lực thay đổi từ dưới lên, từ bản thân doanh nghiệp.
“Việc hỗ trợ phát triển các DNNVV Việt Nam theo Dự án LinkSME sẽ có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với sự phát triển bền vững và khả năng thoát khỏi bẫy các nước có thu nhập trung bình của Việt Nam trong những thập niên tới”, Bộ trưởng Mai Tiến Dũng nhấn mạnh.
Đặc biệt trong bối cảnh Luật Hỗ trợ DNNVV có hiệu lực từ ngày 1/1/2018, sự vào cuộc quyết liệt của toàn hệ thống chính trị và sự hỗ trợ của cộng đồng các nhà tài trợ quốc tế, tiêu biểu là Hoa Kỳ với dự án này giúp việc triển khai luật một cách đồng bộ, mạnh mẽ và hiệu quả.