CÁC KIẾN NGHỊ CỦA CỬ TRI LIÊN QUAN ĐẾN CÔNG TÁC THANH TRA,
GIÁM SÁT NGÂN HÀNG, CỔ PHẦN HÓA NGÂN HÀNG AGRIBANK
1. Đề nghị NHNN chú trọng công tác thanh, kiểm tra nhằm sớm phát hiện, ngăn chặn, kiểm soát dấu hiệu, dự lường nợ xấu, rủi ro, nhất là các doanh nghiệp lớn, được ưu đãi nhiều lợi thế (đất đai, vay vốn,..) nhưng có dấu hiệu làm ăn không hiệu quả triền miên. (Cử tri tỉnh Gia Lai)
Trả lời:
NHNN xác định công tác thanh tra, kiểm tra là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, thường xuyên, liên tục nhằm sớm phát hiện, ngăn chặn, kiểm soát dấu hiệu, dự lường nợ xấu, rủi ro, nhất là các doanh nghiệp lớn, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực ngân hàng, giữ vững sự an toàn, lành mạnh của hệ thống TCTD; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền và khách hàng của TCTD. Cụ thể:
Công tác thanh tra, kiểm tra của NHNN luôn được triển khai nghiêm túc, đúng quy định của pháp luật, đồng thời, liên tục được đổi mới theo hướng thanh tra pháp nhân, gắn kết chặt chẽ với công tác giám sát, từng bước kết hợp và áp dụng phương pháp thanh tra trên cơ sở rủi ro, hướng tới ngăn chặn, cảnh báo sớm các rủi ro có khả năng phát sinh thay vì xử lý sai phạm đã xảy ra1.
Công tác giám sát ngân hàng thường xuyên được đổi mới và tăng cường trên cơ sở hoàn thiện, triển khai các công cụ, phương pháp giám sát mới gắn liền với đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển cơ sở dữ liệu và hệ thống tiêu chí giám sát nhằm nâng cao khả năng cảnh báo sớm của NHNN đối với những rủi ro tiềm ẩn mang tính hệ thống và ngăn ngừa nguy cơ vi phạm pháp luật ngân hàng của các TCTD. Trên cơ sở những sai phạm, rủi ro phát hiện qua công tác giám sát, NHNN đã ban hành các văn bản chỉ đạo, chấn chỉnh, cảnh báo rủi ro, yêu cầu TCTD chấp hành nghiêm túc các quy định pháp luật.
NHNN ghi nhận và tiếp thu ý kiến của cử tri, để hạn chế rủi ro và bảo đảm an toàn hoạt động của hệ thống các TCTD, NHNN sẽ tiếp tục tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát nhằm sớm phát hiện các dấu hiệu rủi ro, sai phạm để kịp thời có biện pháp cảnh báo, xử lý. Đối với các TCTD cho vay khách hàng vay vốn là doanh nghiệp lớn, NHNN sẽ tập trung triển khai một số giải pháp như:
- Chỉ đạo TCTD triển khai thực hiện các giải pháp kiểm soát rủi ro liên quan đến cấp tín dụng, bảo lãnh tín dụng đối với doanh nghiệp lớn; tăng cường kiểm tra, giám sát trước, trong và sau cho vay, đặc biệt là công tác định giá/định giá lại tài sản bảo đảm nhằm bảo đảm hoạt động cấp tín dụng công khai, minh bạch, đúng đối tượng, đúng quy định và phù hợp chủ trương, định hướng về cấp tín dụng đối với các lĩnh vực ưu tiên của Chính phủ, NHNN.
- Tăng cường công tác thanh tra, giám sát hoạt động cấp tín dụng của các TCTD đối với doanh nghiệp lớn và người có liên quan.
- Thường xuyên theo dõi, giám sát chặt chẽ sự biến động về tổng mức cấp tín dụng, mức độ tập trung tín dụng và chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp lớn và các biến động thị trường có khả năng ảnh hưởng tiêu cực đến hoạt động của các doanh nghiệp này để kịp thời có văn bản cảnh báo nhằm hạn chế rủi ro tiềm ẩn đến chất lượng tín dụng của hệ thống các TCTD.
2. Nhiều ý kiến cử tri thể hiện sự băn khoăn trước thông tin cổ phần hóa Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn trong thời gian tới. Cử tri cho rằng, mục tiêu của Ngân hàng này là hỗ trợ nông dân phát triển sản xuất, nếu cổ phần hóa hoạt động của Ngân hàng sẽ chịu ảnh hưởng bởi yếu tố thị trường, xem nhẹ quyền và lợi ích của người nông dân. Cử tri kiến nghị cân nhắc, nghiên cứu kỹ việc cổ phần hóa Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. (Cử tri tỉnh Ninh Thuận)
Trả lời:
Theo Quyết định của Thủ tướng Chính phủ (số 26/2019/QĐ-TTg ngày 15/8/2019) về việc phê duyệt danh mục doanh nghiệp thực hiện cổ phần hóa đến hết năm 2020, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank) là một trong những doanh nghiệp phải thực hiện cổ phần hóa và Nhà nước nắm giữ từ 65% vốn điều lệ trở lên.
Tại Quyết định số 986/QĐ-TTg ngày 08/8/2018 của Thủ tướng Chính phủ về việc phê duyệt Chiến lược phát triển ngành Ngân hàng Việt Nam đến năm 2025, định hướng đến năm 2030, đã xác định rõ:
+ Giai đoạn 2018-2020: Đối với Agribank, giữ vai trò chủ đạo trong lĩnh vực tín dụng nông nghiệp, nông thôn; cơ cấu lại theo mô hình ngân hàng thương mại đa năng; triển khai cổ phần hóa vào thời điểm thích hợp và bảo đảm Nhà nước nắm giữ tối thiếu 65% vốn điều lệ.
+ Giai đoạn 2021-2025: Các ngân hàng thương mại Nhà nước (trong đó có Agribank) tiếp tục đóng vai trò là lực lượng chủ lực, chủ đạo về quy mô, thị phần, khả năng điều tiết thị trường, đảm bảo tỷ lệ sở hữu Nhà nước ở mức 51%.
Liên quan đến vấn đề này, tại Luật Doanh nghiệp số 59/2020/QH14 (có hiệu lực thi hành kể từ 01/01/2021) đã quy định: doanh nghiệp nhà nước bao gồm các doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ, tổng số cổ phần có quyền biểu quyết.
Như vậy, căn cứ các quy định pháp luật và định hướng nêu trên, sau khi cổ phần hóa, Agribank vẫn sẽ là doanh nghiệp nhà nước, tiếp tục giữ vai trò chủ đạo trong lĩnh vực tín dụng nông nghiệp, nông thôn; hỗ trợ nông dân phát triển sản xuất. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (với vai trò cơ quan quản lý nhà nước và vai trò cơ quan đại diện chủ sở hữu) sẽ tiếp tục giám sát chặt chẽ, chỉ đạo Agribank hoạt động an toàn hiệu quả, đảm bảo định hướng, mục tiêu của Agribank./.
1 Trong 6 tháng đầu năm 2020, NHNN đã triển khai 360 cuộc thanh tra và 203 cuộc kiểm tra; đưa ra 3.434 kiến nghị, yêu cầu TCTD khắc phục tồn tại, sai phạm; ban hành 105 quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với TCTD và doanh nghiệp, cá nhân với tổng số tiền phạt 10.385 triệu đồng.