1
a) Tên Dự án: Xây dựng yêu cầu về nghiệp vụ, quy trình và dữ liệu cho hệ thống công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam - Mã số: DANH.001/19
b) Tổ chức chủ trì: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
c) Chủ nhiệm và người tham gia chính:
- Chủ nhiệm: ThS. Phan Mạnh Cường - Phó Cục trưởng, Cục Giám sát an toàn hệ thống các tổ chức tín dụng, Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng - Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.
- Thư ký: Kỹ sư Tạ Thanh Huệ - Thanh tra viên chính Cục Giám sát an toàn hệ thống các tổ chức tín dụng, Cơ quan Thanh tra, giám sát ngân hàng - Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
- Thành viên tham gia:
d) Các chủ đề nghiên cứu chính:
- Vai trò của hệ thống công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng;
- Thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác thanh tra, giám sát ngân hàng tại Ngân hàng Nhà nước Việt Nam;
- Định hướng và giải pháp đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng tại Việt Nam;
- Lộ trình thực hiện và các kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng.
đ) Thời gian bắt đầu và thời gian kết thúc:
- Thời gian bắt đầu: Tháng 12/2019.
- Thời gian kết thúc: Tháng 04/2021
e) Kinh phí thực hiện: 200 triệu đồng.
g) Kết quả thực hiện: Giỏi.
h) Mô tả tóm tắt:
Nhằm mục tiêu nghiên cứu thực trạng hệ thống công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng để tham mưu lãnh đạo NHNN trong việc xây dựng hệ thống công nghệ thông tin cho hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng, Dự án DANH.001/19 đã triển khai nghiên cứu các nội dung cụ thể như sau:
Chương 1 nghiên cứu vai trò của hệ thống công nghệ thông tin và hệ thống công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng, bao gồm: Đặc điểm của hệ thống công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng; Khái niệm, đặc điểm và các vấn đề cơ bản của hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng; Vai trò của hệ thống công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng, gồm cả đối với quản lý nhà nước trong hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng và đối với an ninh, an toàn và hoạt động liên tục của Hệ thống các TCTD. Chương 1 cũng nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về hệ thống công nghệ thông tin trong hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng để rút ra bài học cho Việt Nam. Kết quả cho thấy các cơ quan giám sát trên thế giới hiện nay nghiên cứu, đầu tư mạnh mẽ vào một số công nghệ thành tựu của CMCN 4.0 trong sản phẩm, dịch vụ, hoạt động và quản trị của mình. Các nước sử dụng công nghệ ứng dụng vào hoạt động giám sát tập trung chủ yếu ở khâu thu thập dữ liệu và phân tích dữ liệu. Trên cơ sở nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế, nhóm nghiên cứu đề xuất các giải pháp sẽ triển khai khi xây dựng hệ thống thông tin cho hoạt động nghiệp vụ thanh tra, giám sát trong ứng dụng thu thập, xử lý và phân tích dữ liệu.
Chương 2 nghiên cứu thực trạng ứng dụng công nghệ thông tin cho các hoạt động nghiệp vụ thanh tra, giám sát ngân hàng tại NHNN, từ giai đoạn xây dựng chính sách, hoạt động cấp phép, giám sát vi mô, vĩ mô, cảnh báo sớm, xếp hạng, thanh tra và theo dõi xử lý sau thanh tra và tổng hợp thông tin phục vụ công tác chỉ đạo điều hành. Nhóm nghiên cứu nhận định những khó khăn, vướng mắc; nghiên cứu các rủi ro khi xây dựng, phát triển và vận hành ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động, nghiệp vụ thanh tra, giám sát ngân hàng. Việc xác định các rủi ro là cơ sở để nhóm nghiên cứu đề xuất các giải pháp để quản lý và hạn chế các rủi ro khi xây dựng, triển khai và đưa hệ thống vào vận hành chính thức.
Chương 3 nghiên cứu định hướng và giải pháp xây dựng hệ thống công nghệ thông tin nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng. Cụ thể, nhóm nghiên cứu đã đề xuất việc xây dựng hệ thống cần đảm bảo các tiêu chuẩn danh mục, thông tin, dữ liệu ngành, gồm: (i) tiêu chuẩn về danh mục thông tin, dữ liệu chuyên ngành hệ thống chỉ tiêu CAMELS, (ii) nguyên tắc thanh tra, giám sát theo Basel II; (iii) quy định pháp luật liên quan tới hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng; (iv) Giải pháp công nghệ và hạ tầng kỹ thuật tại NHNN; (v) Xu hướng ứng dụng CNTT trong ngành ngân hàng trên thế giới; (vi) Chiến lược phát triển công nghệ thông tin của NHNN đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2030. Từ đó, nhóm nghiên cứu đã tập trung xây dựng các giải pháp cụ thể cho các nội dung:
- Xây dựng yêu cầu phát triển cơ sở dữ liệu nghiệp vụ phục vụ hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng;
- Xây dựng yêu cầu, chuẩn hóa quy trình giám sát an toàn vi mô;
- Xây dựng yêu cầu, chuẩn hóa quy trình giám sát an toàn vĩ mô;
- Xây dựng yêu cầu, chuẩn hóa quy trình tính điểm và xếp hạng theo CAMELS;
- Xây dựng yêu cầu, chuẩn hóa quy trình cảnh báo sớm;
- Xây dựng yêu cầu, chuẩn hóa quy trình thanh tra ngân hàng;
- Xây dựng yêu cầu tiện ích: hỗ trợ ra quyết định, báo cáo công tác, đào tạo.
Chương 4 đề xuất giải pháp và lộ trình xây dựng hệ thống công nghệ thông tin cho hoạt động thanh tra, giám sát ngân hàng. Theo đó, việc triển khai Dự án cần có sự chỉ đạo từ lãnh đạo cấp cao, kết hợp với sự cam kết, điều phối, quản lý triển khai và tham gia trực tiếp của Nhóm kỹ thuật, Nhóm nghiệp vụ, đồng thời bám sát hướng dẫn từ cơ quan quản lý cũng như sự tham gia của các đơn vị tư vấn, cụ thể:
- Giao Cục CNTT đảm bảo cơ sở hạ tầng; Cử các cán bộ chịu trách nhiệm phối hợp với Cơ quan TTGSNH trong tích hợp với các Hệ thống liên quan của NHNN; Đảm bảo vận hành hệ thống cho các đơn vị thuộc Cơ quan TTGSNH và 63 NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố sau giai đoạn nghiệm thu và chính thức đưa vào vận hành.
- Giao Vụ TCCB xem xét, bổ sung nhân sự cho Cơ Quan TTGSNH, gồm: cán bộ an ninh, bảo mật; cán bộ quản trị hệ thống và vận hành hệ thống; Cán bộ toán thống kê: Cán bộ tiếp nhận chuyển giao công nghệ, phát triển phần mềm.
- Giao Vụ Tổ chức cán bộ và Cục CNTT tổ chức các lớp đào tạo về công cụ xây dựng báo cáo thống kê thông minh.
- Giao Vụ pháp chế phối hợp với Cơ quan TTGSNH xây dựng, ban hành quy chế sử dụng và vận hành hệ thống áp dụng cho các đơn vị thuộc Cơ quan TTGSNH; Cục Công nghệ thông tin; thanh tra, giám sát NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố; Tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài và các đơn vị liên quan khác.