Cuối tuần qua, Vụ Thanh toán – Ngân hàng Nhà nước và báo Tuổi trẻ phối hợp tổ chức Họp báo công bố chuỗi sự kiện hưởng ứng Ngày không tiền mặt 2022 (16/6/2019-16/6/2022). Tại buổi họp báo này Vụ Thanh toán đã công bố những con số ấn tượng: Bốn tháng đầu năm 2022, giao dịch qua hệ thống Thanh toán điện tử liên ngân hàng tăng 32,37% về giá trị; hệ thống chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử tăng 88,42% số lượng và 139,8% về giá trị so với cùng kỳ năm 2021. Mạng lưới thiết bị, điểm chấp nhận thanh toán được mở rộng, bao phủ cả nước có 20.552 ATM và 347.374 POS và hơn 100.000 điểm chấp nhận thanh toán QR Code; gần 66% người dân trưởng thành có tài khoản thanh toán; đã có khoảng 3,4 triệu tài khoản và 1,3 triệu thẻ ngân hàng được mở mới trực tuyến, từ xa qua phương thức điện tử (eKYC).
Chuyển đổi số đừng quên bảo mật
Hà An
Cuối tuần qua, Vụ Thanh toán – Ngân hàng Nhà nước và báo Tuổi trẻ phối hợp tổ chức Họp báo công bố chuỗi sự kiện hưởng ứng Ngày không tiền mặt 2022 (16/6/2019-16/6/2022). Tại buổi họp báo này Vụ Thanh toán đã công bố những con số ấn tượng: Bốn tháng đầu năm 2022, giao dịch qua hệ thống Thanh toán điện tử liên ngân hàng tăng 32,37% về giá trị; hệ thống chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử tăng 88,42% số lượng và 139,8% về giá trị so với cùng kỳ năm 2021. Mạng lưới thiết bị, điểm chấp nhận thanh toán được mở rộng, bao phủ cả nước có 20.552 ATM và 347.374 POS và hơn 100.000 điểm chấp nhận thanh toán QR Code; gần 66% người dân trưởng thành có tài khoản thanh toán; đã có khoảng 3,4 triệu tài khoản và 1,3 triệu thẻ ngân hàng được mở mới trực tuyến, từ xa qua phương thức điện tử (eKYC).
Trong số 1,1 triệu thuê bao đăng ký sử dụng dịch vụ Mobile Money, có hơn 60% là khách hàng ở nông thôn, miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo. Đến tháng 4/2022, giao dịch TTKDTM tăng 69,7% về số lượng, 27,5% về giá trị; giao dịch qua Internet cũng tăng tương ứng 48,39% và 32,76%; qua điện thoại di động tăng tương ứng 97,65% và 86,68%; qua QR code tăng tương ứng 56,52% và 111,62% so với cùng kỳ năm 2021; tổng số ví điện tử đã kích hoạt tăng 10,37% so với cuối năm 2021.
Kết quả này, ngoài yếu tố khách quan là sự tác động từ xu hướng tất yếu của kỷ nguyên số, tác động đa chiều của dịch Covid-19 đến hành vi, thói quen của người tiêu dùng thì có ba yếu tố thúc đẩy TTKDTM phát triển mạnh mẽ thời gian qua: Thứ nhất, khuôn khổ pháp lý, cơ chế chính sách và quy định về hoạt động TTKDTM dần được hoàn thiện, tạo điều kiện thuận lợi, khuyến khích phát triển TTKDTM; và công tác đảm bảo an ninh, an toàn trong hoạt động thanh toán luôn được chú trọng. Thứ hai, hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng được nâng cấp, mở rộng và có thêm nhiều tính năng nhằm tạo điều kiện cho các TCTD cung ứng các sản phẩm, dịch vụ thanh toán tính bằng giây một cách thông suốt, an toàn. Thứ ba, cơ quan quản lý cùng các TCTD đã phát triển hệ sinh thái thanh toán bao trùm với các dịch vụ, phương thức thanh toán mới, đem lại lợi ích, giá trị thiết thực cho người dân, doanh nghiệp như mở tài khoản/mở thẻ bằng eKYC, thanh toán/rút tiền ATM không cần thẻ qua mã phản hồi nhanh (QR code), thanh toán thẻ chíp phi tiếp xúc (contactless chip), xác thực thanh toán sinh trắc học, mã hóa thông tin thẻ (tokenization)…
Không thể phủ nhận những con số trên là minh chứng cho thấy sự chuyển động tích cực của ngành Ngân hàng nói riêng, nền kinh tế nói chung trong lộ trình chuyển đổi số nhằm hướng đến nền kinh tế số. Song, một vấn đề lớn luôn tồn tại song hành trong suốt quá trình này là cần đảm bảo an ninh, an toàn. Chương trình chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030 xác định: Bảo đảm an toàn, an ninh mạng là then chốt để chuyển đổi số thành công và bền vững, đồng thời là phần xuyên suốt không thể tách rời của chuyển đổi số…
Theo thống kê của Cục An toàn thông tin (Bộ Thông tin và Truyền thông), từ đầu năm đến hết tháng 4, Cục An toàn thông tin đã ghi nhận, cảnh báo và hướng dẫn xử lý 4.616 cuộc tấn công mạng gây ra sự cố vào các hệ thống thông tin tại Việt Nam. Trong tháng 4/2022, Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng quốc gia (NCSC) thuộc Cục An toàn thông tin, Bộ TT&TT đã ghi nhận, cảnh báo và hướng dẫn xử lý 938 cuộc tấn công mạng gây ra sự̣ cố vào các hệ thống thông tin tại Việt Nam. Trước đó, cũng theo thống kê từ hệ thống của Trung tâm NCSC, trong quý I/2022, đã có 3.678 cuộc tấn công mạng gây ra sự cố vào các hệ thống thông tin tại Việt Nam được cơ quan này ghi nhận, cảnh báo và xử lý.
Phát biểu tại Hội thảo “Đảm bảo an toàn thông tin cho chuỗi cung ứng ICT" do Cục An toàn thông tin (Bộ Thông tin và Truyền thông) và Công ty bảo mật Kaspersky phối hợp tổ chức ngày 19/5, các đại biểu có chung nhận định: Tại Việt Nam, trong bối cảnh nền kinh tế phục hồi sau đại dịch và quá trình chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ thì các nguy cơ tấn công mạng ngày càng gia tăng. Bà Genie Gan - Giám đốc phụ trách Quan hệ Chính phủ khu vực Châu Á-Thái Bình Dương công ty bảo mật Kaspersky lưu ý thêm: lĩnh vực tài chính, nhất là hệ thống thanh toán cũng như thiết bị di động được dự báo sẽ bị tấn công mạnh hơn trong thời gian tới, bởi ngày càng có nhiều hơn giao dịch trực tuyến và có khả năng ẩn danh người dùng.
Thực tế cho thấy tài chính - ngân hàng luôn là lĩnh vực được những tội phạm mạng “quan tâm” nhất. Do đó, cùng với việc phát triển các sản phẩm, dịch vụ số thì đơn vị cung cấp dịch vụ cũng cần phổ biến đến khách hàng những biện pháp nhằm đảm bảo an toàn, bảo mật cho chính họ và ngân hàng. Với người dân cũng cần nâng cao ý thức cảnh giác trong việc sử dụng các sản phẩm, dịch vụ số. Chỉ có như vậy thì mục tiêu chuyển đổi số quốc gia mới có thể trở thành hiện thực.