Thông tin tín dụng góp phần giảm thiểu rủi ro

Thông tin tín dụng góp phần giảm thiểu rủi ro

Khanh Đoàn

Ngày 20/4, tại TP.HCM, Trung tâm Thông tin tín dụng quốc gia (CIC) tổ chức hội nghị giới thiệu các sản phẩm thông tin tín dụng (TTTD) phục vụ công tác quản lý trên địa bàn đến NHNN tỉnh, thành phố các tỉnh phía Nam.

50% NHNN tỉnh, thành phố khai thác dữ liệu của CIC

Ông Cao Văn Bình, Tổng giám đốc CIC cho biết, cơ sở dữ liệu của tổ chức này đang được thu thập từ 125 TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài, công ty tài chính, VAMC và trên 50 tổ chức tự nguyện tham gia. Năm 2022, CIC đã cung cấp dữ liệu cho 1,6 triệu lượt khách hàng, tăng 125% và cung cấp 90 các loại báo cáo cho các vụ cục chức năng của NHNN phục vụ cho công tác điều hành chính sách, dữ liệu của CIC được Ngân hàng Thế giới (WB) đánh giá ở mức 8/8. Theo đó, các dữ liệu về dư nợ cho vay khách hàng trên toàn lãnh thổ Việt Nam đã được CIC thu thập và xử lý nhằm cung cấp cho các bên theo quy định pháp luật.

Tuy nhiên, qua khảo sát CIC nhận thấy, NHNN tỉnh, thành phố khai thác sử dụng TTTD còn thấp. Số liệu thống kê của CIC cho thấy, năm 2022 chỉ có 32/63 (chiếm tỷ lệ 51%) chi nhánh NHNN tỉnh, thành phố truy cập vào hệ thống báo cáo của tổ chức này. Riêng báo cáo dư nợ cho vay và rủi ro tín dụng, chỉ có 30/63 chi nhánh NHNN tỉnh, thành phố khai thác; ngay cả khi các đơn vị khai thác, số lượt truy cập cũng thấp, hiệu quả sử dụng sản phẩm không cao. "Chúng tôi cũng nhận thấy sản phẩm còn chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu của khách hàng ở nhóm NHNN tỉnh, thành phố, hạn chế này một phần do các quy định pháp luật đang trong quá trình hoàn tất và đổi mới”, Tổng giám đốc CIC nói thêm.

Nhận thấy các điểm hạn chế TTTD, CIC đã nghiên cứu và cải thiện hệ thống báo cáo về tình hình cấp tín dụng, phân loại nợ. Đặc biệt, các báo cáo liên quan đến nợ xấu của nhóm khách hàng lớn và hoạt động trong lĩnh vực tiềm ẩn nhiều rủi ro. Vì vậy, CIC mong muốn vừa là đơn vị cung cấp thông tin vừa là đơn vị phối hợp NHNN tỉnh, thành phố để xây dựng báo cáo hệ thống mới.

Theo đó, trong quý I/2023, CIC đã hoàn thành 12 báo cáo giới thiệu đến NHNN tỉnh, thành phố, tập trung vào các nhóm vấn đề như tình hình cấp tín dụng, phân loại nợ và xử lý nợ xấu trên địa bàn, thông tin các lĩnh vực cho vay tiềm ẩn rủi ro. Ngoài ra, báo cáo còn cung cấp cho công tác quản lý tín dụng các tỉnh thành phố về hoạt động khách hàng trong tỉnh vay vốn ngoài tỉnh thực hiện dự án trên địa bàn và ngược lại.

Chia sẻ dữ liệu cần phối hợp hai chiều

Phát biểu trong phần thảo luận tại hội nghị, ông Nguyễn Đức Lệnh, Phó giám đốc NHNN chi nhánh TP.HCM cho biết, thông tin của CIC sẽ là một nguồn dữ liệu chính thống cho các NHNN tỉnh, thành phố nhận biết rõ hơn về hoạt động cho vay của các TCTD trên địa bàn trong phát triển kinh tế địa phương. Đồng thời, qua dữ liệu CIC, NHNN tỉnh, thành phố sẽ phân tích sâu hơn về các chính sách lãi suất, tín dụng của NHNN Việt Nam triển khai vào thực tiễn cuộc sống. Từ đó, có thể tham mưu, đề xuất, kiến nghị với cấp ủy, chính quyền địa phương và NHNN Việt Nam.

Ông Võ Minh, Giám đốc NHNN chi nhánh TP. Đà Nẵng cho rằng, theo quy định hiện hành, người có lịch sử nợ xấu sẽ bị CIC treo thông tin tối đa 5 năm. Tuy nhiên, có những khách hàng đã trả nợ xong, nhưng do hệ thống công nghệ tự động “treo” thông tin lịch sử vay vốn vẫn xấu. Ông Minh đề nghị các cơ quan hữu quan trong quá trình hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực này nên rút ngắn thời gian tính lịch sử tín dụng xấu và đưa thêm những điều khoản linh hoạt cho phù hợp với thực tiễn khách hàng vay vốn.

Ông Nguyễn Lợi, Giám đốc NHNN chi nhánh tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu đề nghị có cơ chế giám sát chặt chẽ hoạt động báo cáo TTTD của các TCTD mỗi khi triển khai khoản vay. Từ đó, sẽ giúp ích cho các nhà hoạch định ra chính sách chuẩn xác và công tác quản lý tiền tệ thực tế và cũng tăng niềm tin cho thông tin của CIC.

Phát biểu chỉ đạo hội nghị, Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng đánh giá, TTTD của CIC có vai trò quan trọng trong công tác thanh tra, giám sát và cảnh báo sớm các ngân hàng yếu kém. Thông tin của CIC vừa qua được Thanh tra Chính phủ sử dụng đánh giá đạt những kết quả tích cực. Phó Thống đốc cho rằng, thông tin của CIC được các cơ quan ngoài ngành Ngân hàng sử dụng, mà NHNN tỉnh, thành phố lại không khai thác sử dụng cũng cần phải đánh giá ở cả hai phía. Nếu sản phẩm TTTD đưa ra không khai thác, thì không biết đúng sai chỗ nào, nên mỗi đơn vị sử dụng thông tin cần tích cực phản hồi hai chiều để thông tin ngày một chất lượng hơn. Thông tin của CIC còn phục vụ cho công tác phòng chống rửa tiền, giao dịch chuyển khoản và giao dịch tiền mặt đáng ngờ, cơ quan quản lý nắm được dòng tiền sẽ thuận tiện cho việc theo dõi ở địa bàn.

Năm 2023, Thủ tướng Chính phủ xác định là năm data và dữ liệu số, trong bối cảnh đó, thông tin của CIC càng có ý nghĩa quan trọng. “CIC có hồ sơ 53 triệu khách hàng, với tổng dư nợ trên toàn quốc là trên 12 triệu tỷ đồng, dữ liệu này không có công nghệ không thể làm nhanh và chính xác được. Cá nhân tôi cho rằng, CIC và NHNN tỉnh, thành phố cần phải phối hợp kiểm tra chéo thông tin báo cáo của các TCTD. CIC phải là kho dữ liệu chính xác, dữ liệu phải tin cậy và kiểm chứng được. Từ đó sẽ nâng cao hơn nữa chất lượng TTTD phục vụ cho hoạt động quản lý điều hành và thanh tra giám sát ngân hàng”, Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng chỉ đạo.