Trong đợt tiếp xúc cử tri trước Kỳ họp thứ 9, Quốc hội Khóa XIII của Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Bình Phước, theo báo cáo của Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh Bình Phước, có 02 kiến nghị của cử tri tỉnh Bình Phước thuộc thẩm quyền giải quyết, xử lý của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN). NHNN trả lời kiến nghị của cử tri như sau:
1. Kiến nghị 1: “Hiện nay, các ngân hàng thương mại đều giảm lãi suất cho vay nhưng lãi suất của Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH) không giảm dẫn đến khó khăn cho các hộ dân nghèo và các hộ đồng bào dân tộc thiêu số đã vay vốn sản xuất, kinh doanh. Đề nghị Chính phủ, Thống đốc NHNN xem xét giảm lãi suất của NHCSXH để tạo điều kiện cho người nghèo khi vay vốn”.
Trả lời:
Để tiếp tục thực hiện cơ chế ưu đãi về lãi suất đối với hộ nghèo, hộ cận nghèo và các đối tượng chính sách, trên cơ sở khả năng cấp bù của Ngân sách Nhà nước và căn cứ diễn biến lãi suất cho vay trên thị trường, NHCSXH đã trình và được Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 750/QĐ-TTg ngày 01/6/2015 về điều chỉnh giảm lãi suất cho vay đối với một số chương trình tín dụng chính sách tại NHCSXH. Cụ thể:
- Lãi suất cho vay hộ nghèo, cho vay học sinh, sinh viên, cho vay đối tượng chính sách đi lao động có thời hạn ở nước ngoài, cho vay vốn quỹ Quốc gia về việc làm giảm từ 7,2%/năm (0,6%/tháng) xuống 6,6%/năm (0,55% tháng).
- Lãi suất Chương trình nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn, cho vay hộ gia đình sản xuất, kinh doanh tại vùng khó khăn từ 9,6%/năm (0,8%/tháng) xuống 9,0%/năm (0,75%/tháng).
Trong điều kiện Ngân sách Nhà nước còn khó khăn, việc cân đối để đảm bảo nguồn vốn cho vay các chương trình tín dụng ưu đãi tại NHCSXH là nỗ lực của Đảng và Nhà nước trong việc thực hiện công cuộc xóa đói, giảm nghèo, ổn định xã hội. Rất mong cử tri chia sẻ khó khăn chung của đất nước và giúp Nhà nước, NHCSXH giải thích, tuyên truyền để việc thực hiện chương trình cho vay hộ nghèo và các đối tượng chính sách khác tại NHCSXH ngày càng tốt hơn.
2. Kiến nghị 2: “Theo quy định của các Ngân hàng thương mại, liên quan đến thủ tục vay vốn, phần tài sản thế chấp là giấy chứng nhận quyền sử dụng đất phải được công chứng tại Văn phòng công chứng và chứng thực tại Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất. Khi trả hết nợ muốn vay lại phải đăng ký thủ tục xóa thế chấp tại Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất gây mất nhiều thời gian, tốn kém tiền bạc cho người dân. Đề nghị NHNN và các Bộ, ngành có liên quan nghiên cứu có biện pháp tinh gọn thủ tục vay vốn ngân hàng để giảm bớt phiền hà cho người dân khi vay vốn ngân hàng”.
Trả lời:
Luật Đất đai năm 2013 và pháp luật về giao dịch bảo đảm quy định việc công chứng, chứng thực, đăng ký thế chấp và xóa đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất khi nghĩa vụ bảo đảm đã hoàn thành.
Vì vậy, khi thực hiện cho vay có thế chấp tài sản bằng quyền sử dụng đất, các ngân hàng thương mại bắt buộc phải yêu cầu khách hàng vay vốn thực hiện các quy định liên quan đến thủ tục công chứng, chứng thực, đăng ký thế chấp và khi trả hết nợ vay theo hợp đồng tín dụng phải thực hiện xóa đăng ký thế chấp để hoàn trả tài sản bảo đảm cho khách hàng nhằm bảo đảm quyền lợi hợp pháp của khách hàng theo quy định của pháp luật hiện hành.
Với vai trò là cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực tiền tệ, ngân hàng, trong quá trình tổng kết thi hành Luật Đất đai năm 2003 vào năm 2011, NHNN đã có văn bản gửi Bộ Tài nguyên và Môi trường đề nghị bỏ quy định bắt buộc phải công chứng, chứng thực hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất vì quy định thực hiện đồng thời hai thủ tục công chứng, chứng thực và đăng ký thế chấp quyền sử dụng đất là không phù hợp với chủ trương cải cách hành chính của Nhà nước, gây phiền hà, làm tăng chi phí và thời gian cho các cá nhân, tổ chức có liên quan. Tuy nhiên, ý kiến này của NHNN đã không được tiếp thu và Luật Đất đai năm 2013 được Quốc hội thông qua vẫn giữ nguyên quy định nêu trên.
NHNN xin ghi nhận ý kiến, kiến nghị của cử tri để tiếp tục nghiên cứu, đề xuất các cơ quan có thẩm quyền xem xét sửa đổi, bổ sung các quy định hiện hành nhằm giảm bớt các thủ tục hành chính trong việc thế chấp quyền sử dụng đất.
Trong khi các quy định liên quan chưa được sửa đổi, bổ sung, để giảm thiểu các chi phí và thủ tục khi vay vốn có tài sản thế chấp là quyền sử dụng đất, căn cứ các quy định của pháp luật hiện hành về giao dịch bảo đảm, khách hàng có thể thỏa thuận với tổ chức tín dụng cho vay ký một hợp đồng thế chấp tài sản để bảo đảm cho nhiều nghĩa vụ vay vốn tại chính tổ chức tín dụng đó.
Trên đây là ý kiến trả lời của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về nội dung kiến nghị của cử tri tỉnh Bình Phước. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trân trọng cảm ơn và rất mong tiếp tục nhận được sự quan tâm, ủng hộ của cử tri đối với hoạt động ngân hàng./.