Trả lời kiến nghị cử tri thành phố Hải Phòng

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam nhận được 02 kiến nghị của cử tri thành phố Hải Phòng thuộc thẩm quyền giải quyết, xử lý của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) do Ban Dân nguyện chuyển đến Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XIII. NHNN trả lời kiến nghị của cử tri như sau:

1. Kiến nghị 1: “Nghị định số 67/2014/NĐ-CP ngày 07/7/2014 của Chính phủ quy định các chủ tàu có thể dùng thân tàu làm tài sản thế chấp vay vốn, tuy nhiên các ngân hàng thương mại lại yêu cầu ngư dân được xét duyệt phải có thêm tài sản khác thế chấp mới làm hợp đồng cho vay nên nhiều ngư dân đã phải bỏ cuộc và không được hưởng chính sách hỗ trợ của Chính phủ. Đề nghị Chính phủ xem xét có chính sách phù hợp nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo điều kiện cho ngư dân có thể tiếp cận được nguồn vốn của Nhà nước đóng tàu vươn khơi bám biển”.

Trả lời:

Nghị định 67/2014/NĐ-CP (Nghị định 67) ngày 07/07/2014 về một số chính sách phát triển thủy sản là hệ thống các chính sách đồng bộ nhằm hỗ trợ cho ngư dân vươn khơi xa, bám biển, góp phần giữ vững chủ quyền biển đảo, như: chính sách tín dụng, chính sách đầu tư, chính sách về bảo hiểm, chính sách ưu đãi thuế,.... trong đó chính sách tín dụng có vai trò hết sức quan trọng, giúp ngư dân có thể tiếp cận nguồn vốn tín dụng ngân hàng để đóng mới, nâng cấp các tàu khai thác, tàu dịch vụ hậu cần khai thác xa bờ hiện đại với thời hạn lên tới 11 năm; Nhà nước hỗ trợ lãi suất từ 4-6%/năm, chủ tàu chỉ phải trả lãi suất từ 1-3%/năm tùy thuộc vào chất liệu, công suất máy tàu đóng mới, nâng cấp để phục vụ khai thác hải sản xa bờ và chủ tàu được thế chấp giá trị tài sản hình thành từ vốn vay làm tài sản để đảm bảo khoản vay.

Ngay sau khi Chính phủ ban hành Nghị định 67, NHNN đã ban hành Thông tư số 22/2014/TT-NHNN ngày 15/8/2014 hướng dẫn thực hiện chính sách tín dụng theo Nghị định số 67. Đồng thời, kịp thời có văn bản yêu cầu:

- Các Ngân hàng thương mại (NHTM), đặc biệt là các NHTM nhà nước chủ động cân đối nguồn vốn và tích cực triển khai cho vay đối với các chủ tàu theo Nghị định 67;

- Các chi nhánh NHNN các tỉnh, thành phố tham mưu cho UBND các tỉnh, thành phố lựa chọn chủ tàu ngay từ cấp xã đến quá trình phê duyệt danh sách ở cấp tỉnh để rút ngắn thời gian cho vay sau khi UBND tỉnh, thành phố phê duyệt danh sách chủ tàu, đảm bảo công khai, minh bạch;

- Các NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố chỉ đạo các NHTM trên địa bàn lập các tổ công tác trực tiếp xuống các xã, phường, thị trấn để hướng dẫn và giúp người dân hoàn thiện thủ tục vay vốn theo quy định và tạo điều kiện để ngư dân được vay với mức tối đa theo quy định tại Nghị định 67 với tài sản đảm bảo là chính con tàu vay đóng mới, nâng cấp; Thông báo số điện thoại thường trực của cơ quan để tiếp nhận và xử lý kịp thời ý kiến phản ánh của người dân.

Tính đến 15/6/2015, cả nước có 75 chủ tàu (đóng mới 70 tàu, nâng cấp 5 tàu) đã được các NHTM ký hợp đồng tín dụng với tổng số tiền gần 721 tỷ đồng và dư nợ đạt hơn 190 tỷ đồng. Trong đó, tài sản bảo đảm của 75 chủ tàu đều là chính con tàu đang đầu tư.

Tại Hội nghị toàn quốc ngày 24/4/2015 về đánh giá tình hình triển khai thực hiện Nghị định 67, Lãnh đạo NHNN đã nêu rõ NHNN sẽ xử lý nghiêm khắc NHTM nào yêu cầu ngư dân vay vốn đóng mới, nâng cấp tàu theo Nghị định 67 phải bổ sung thêm tài sản bảo đảm ngoài con tàu đang đầu tư. Do vậy, nếu trong thực tế có trường hợp NHTM yêu cầu các chủ tàu phải bổ sung thêm tài sản đảm bảo ngoài con tàu đang đầu tư, đề nghị cử tri kịp thời phản ánh về NHNN qua đường dây nóng (đăng trên website NHNN) hoặc NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố trên địa bàn để NHNN xử lý theo quy định.

2. Kiến nghị 2: “Hiện nay, mức lãi suất cho vay đối với hộ cận nghèo còn cao so với mức lãi suất của các loại hình tín dụng khác. Đề nghị Chính phủ xem xét giảm mức lãi suất để tạo điều kiện cho các đối tượng này”.

Trả lời:

Để tiếp tục thực hiện cơ chế ưu đãi về lãi suất đối với hộ nghèo, hộ cận nghèo và các đối tượng chính sách, trên cơ sở khả năng cấp bù của Ngân sách Nhà nước và căn cứ diễn biến lãi suất cho vay trên thị trường, Ngân hàng Chính sách xã hội đã trình và được Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 750/QĐ-TTg ngày 01/6/2015 về điều chỉnh giảm lãi suất cho vay đối với một số chương trình tín dụng chính sách tại Ngân hàng Chính sách xã hội, trong đó lãi suất cho vay hộ nghèo giảm từ mức 0,6%/tháng (7,2%/năm) xuống mức 0,55%/tháng (6,6%/năm).

Căn cứ theo quy định tại Quyết định 1826/QĐ-TTg ngày 09/10/2013 của Thủ tướng Chính phủ1, lãi suất cho vay hộ cận nghèo tương ứng được giảm từ mức 0,72%/tháng (8,64%/năm) xuống mức 0,66%/tháng (7,92%/năm).

Trong điều kiện Ngân sách Nhà nước còn gặp khó khăn, đây là mức lãi suất hợp lý vì các chương trình cho vay tại Ngân hàng Chính sách xã hội chủ yếu là cho vay dài hạn (chiếm tỷ trọng trên 98% tổng dư nợ). Rất mong cử tri chia sẽ khó khăn chung của đất nước và giúp Nhà nước, Ngân hàng Chính sách xã hội giải thích, tuyên truyền để việc thực hiện chương trình cho vay các đối tượng chính sách ngày càng tốt hơn.

Trên đây là ý kiến trả lời của NHNN về nội dung kiến nghị của cử tri thành phố Hải Phòng. NHNN trân trọng cảm ơn và rất mong tiếp tục nhận được sự quan tâm, ủng hộ của cử tri đối với hoạt động ngân hàng./.