Trong đợt tiếp xúc cử tri sau Kỳ họp thứ 9, Quốc hội Khóa XIII của Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Đồng Tháp, theo báo cáo của Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh Đồng Tháp, có 02 kiến nghị của cử tri tỉnh liên quan đến thẩm quyền giải quyết, xử lý của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN). NHNN trả lời kiến nghị của cử tri như sau:
1. Kiến nghị 1: “Đề nghị nâng mức cho vay của chương trình cho vay học sinh, sinh viên”.
Trả lời:
Theo quy định tại Quyết định 157/2007/QĐ-TTg ngày 27/9/2007 của Thủ tướng Chính phủ về chính sách tín dụng đối với học sinh, sinh viên (HSSV) thì đối tượng được vay vốn là HSSV có hoàn cảnh khó khăn theo học tại các trường đại học (hoặc tương đương đại học), cao đẳng, trung cấp chuyên nghiệp và tại các cơ sở đào tạo nghề. Hiệu quả của việc đầu tư cho vay vốn HSSV là kết quả học tập (bằng cấp khi ra trường). Việc cho vay được thực hiện tại Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH).
Từ khi thực hiện Quyết định số 157/2007/QĐ-TTg đến nay, Thủ tướng Chính phủ đã 04 lần thực hiện điều chỉnh mức cho vay đối với HSSV. Mức cho vay hiện nay là 1.100.000 đồng/tháng/HSSV1; lãi suất cho vay là 0,55%/tháng, mức hỗ trợ này cùng với các nguồn thu khác của gia đình để góp phần đáp ứng chi phí học tập, sinh hoạt của HSSV tại trường. Việc điều chỉnh mức cho vay được căn cứ vào chính sách học phí của Nhà nước và sự biến động giá cả sinh hoạt, trên cơ sở đó, NHCSXH sẽ thống nhất với Bộ Tài chính trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định trên cơ sở cân đối được nguồn vốn cũng như khả năng cấp bù lãi suất từ ngân sách nhà nước.
Trong điều kiện đất nước còn nhiều khó khăn, Ngân sách Nhà nước còn hạn hẹp, việc nâng mức cho vay thời gian qua đã thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước trong việc tạo điều kiện cho HSSV có hoàn cảnh khó khăn được vay vốn để học tập. Theo báo cáo của NHCSXH, tính đến 30/9/2015, dư nợ chương trình cho vay đối với học sinh, sinh viên trên toàn quốc đạt 24.937 tỷ đồng, với 1.143.001 khách hàng đang vay vốn, chiếm tỷ trọng 18,1% trong tổng dư nợ của NHCSXH; trong đó, dư nợ tín dụng tại tỉnh Đồng Tháp là hơn 570 tỷ đồng, với 28.522 khách hàng còn dư nợ.
Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại thông báo số 91/TB-VPCP ngày 17/3/2015 của Văn phòng Chính phủ về việc nâng mức cho vay ưu đãi đối với HSSV, trên cơ sở đánh giá chính sách học phí của Nhà nước, sự biến động của giá cả sinh hoạt và nguyện vọng của cử tri, NHCSXH đã thống nhất với Bộ Tài chính đề xuất điều chỉnh nâng mức cho vay đối với HSSV từ 1.100.000 đồng/tháng/HSSV lên 1.250.000 đồng/tháng/HSSV trình Thủ tướng Chính phủ nhằm tạo điều kiện tốt hơn cho HSSV có hoàn cảnh khó khăn được vay vốn để học tập.
2. Kiến nghị 2: “Tại báo cáo số 50/BC-ĐBQH ngày 10/6/2015 của Đoàn ĐBQH về kết quả khảo sát tình trạng sạt lở đất và việc bố trí các hộ dân vào sinh sống tại các cụm tuyến dân cư trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp, Đoàn ĐBQH tỉnh kiến nghị Chính phủ xem xét, nâng mức cho vay của Chương trình nhà ở vùng thường xuyên ngập lũ Đồng Bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) theo Quyết định số 105/QĐ-TTg ngày 02/8/2002 của Thủ tướng Chính phủ lên 30 triệu đồng/hộ để hộ dân có điều kiện xây dựng căn nhà tương đối hoàn chỉnh, đảm bảo yêu cầu 3 cứng, vì với mức cho vay 20 triệu đồng/hộ thì hiện nay còn nhiều hộ xây dựng dang dở nhưng không có tiền đối ứng”.
Trả lời:
Nhằm đảm bảo điều kiện sinh sống an toàn, ổn định giúp người dân vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) an tâm lao động sản xuất và phát triển bền vững, góp phần đảm bảo an ninh quốc phòng, an ninh lương thực quốc gia. Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Chương trình xây dựng các cụm tuyến dân cư và nhà ở vùng ngập lũ tại khu vực này.
- Chương trình cho vay đối với các hộ dân vùng vượt lũ mua trả chậm hoặc tự xây nhà ở trong các cụm tuyến dân cư tại 8 tỉnh vùng ĐBSCL2 được thực hiện tại Ngân hàng Chính sách xã hội (NHCSXH), Ngân hàng phát triển Việt Nam (NHPT) từ cuối năm 2002 theo các Quyết định số 105/2002/QĐ-TTg ngày 2/8/2002; Quyết định số 204/2005/QĐ-TTg ngày 15/8/2005. Thực hiện nhiệm vụ được giao tại các Quyết định trên, NHNN đã phối hợp với các Bộ, ngành liên quan xây dựng, ban hành Thông tư liên tịch số 72/2002/TTLT-TC-XD-NHNN ngày 23/8/2002 hướng dẫn thực hiện chính sách cho các hộ dân vùng ngập lũ mua trả chậm nền nhà và nhà ở trong cụm, tuyến dân cư vùng ĐBSCL; xử lý, tháo gỡ khó khăn trong quá trình thực hiện và tích cực triển khai Chương trình nhằm tạo điều kiện cho các hộ gia đình có nhà ở trong vùng ngập lũ ĐBSCL từng bước ổn định cuộc sống. Kết thúc giai đoạn 1, Chương trình đã hoàn thành tốt các mục tiêu đề ra, cụ thể: đã triển khai xây dựng 804/804 dự án và hoàn thành 102.105/109.768 căn nhà (đạt 93%), đảm bảo an toàn chỗ ở ổn định cho 139.016/146.840 hộ dân trong các cụm, tuyến dân cư và bờ bao (đạt 94,7%).
- Với mục tiêu hoàn thiện đồng bộ và phát huy hiệu quả của Chương trình, ngày 26/8/2008, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 1151/QĐ-TTg phê duyệt bổ sung các Dự án đầu tư (giai đoạn 2) thuộc Chương trình xây dựng cụm, tuyến dân cư và nhà ở vùng ngập lũ ĐBSCL. Trong đó, các dự án đầu tư bổ sung giai đoạn 2 của Chương trình này được áp dụng cơ chế, chính sách theo các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ trong giai đoạn 1, đồng thời đã được điều chỉnh, bổ sung để phù hợp với tình hình thực tiễn từng thời kỳ (Quyết định số 1600/QĐ-TTg ngày 15/10/2009, Quyết định số 1998/QĐ-TTg ngày 3/11/2010 và Quyết định 09/2012/QĐ-TTg ngày 10/2/2012 của Thủ tướng Chính phủ). Theo đó, các hộ dân thuộc đối tượng giai đoạn 2 được vay vốn từ NHCSXH để xây dựng nhà ở với mức vay tối đa đang áp dụng là 20 triệu đồng/hộ, lãi suất vay 3%/năm; được vay vốn từ NHPT để mua trả chậm nền nhà với mức vay tối đa 28 triệu đồng/hộ với khu vực ngập sâu (>3m) và 26 triệu đồng/hộ đối với khu vực khác, lãi suất 0%/năm.
Để triển khai Chương trình giai đoạn 2, NHNN đã tích cực chỉ đạo NHCSXH thực hiện cho vay và đơn giản hóa thủ tục để đẩy nhanh tiến độ giải ngân của Chương trình và đã cơ bản hoàn thành các mục tiêu, yêu cầu đề ra với kết quả: triển khai thực hiện 178/179 dự án; hoàn thành xây dựng 27.185/35.595 căn nhà (đạt 76%); có 49.540/56.510 hộ dân thuộc đối tượng của Chương trình được đảm bảo an toàn nhà ở trong các cụm, tuyến và bờ bao (đạt 88%).
Hiện nay, Bộ Xây dựng đã dự thảo và xin ý kiến các Bộ, ngành liên quan để trình Thủ tướng ký Quyết định ban hành về việc phê duyệt các dự án đầu tư (giai đoạn 2015-2020) thuộc Chương trình xây dựng cụm, tuyến dân cư và nhà ở vùng ngập lũ ĐBSCL, theo đó mức vay tại NHCSXH và NHPT dự kiến được điều chỉnh tăng phù hợp với tình hình thực tế hiện nay.
Vì vậy, đối với kiến nghị nâng mức vay của Chương trình nhà ở vùng thường xuyên ngập lũ lên 30 triệu đồng/hộ sẽ do Bộ Xây dựng nghiên cứu, xử lý để có tham mưu, đề xuất Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định. Về phía Ngân hàng Nhà nước xin ghi nhận kiến nghị của cử tri và sẽ tiếp tục phối hợp với Bộ Xây dựng để xử lý các vấn đề liên quan đến chức năng, nhiệm vụ khi có yêu cầu.
Trên đây là ý kiến trả lời của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về nội dung kiến nghị của cử tri tỉnh Đồng Tháp. Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trân trọng cảm ơn và rất mong tiếp tục nhận được sự quan tâm, ủng hộ của cử tri đối với hoạt động ngân hàng./.
1 Theo quy định tại Quyết định số 1196/QĐ-TTg ngày 19/7/2013.
2 Gồm Tiền Giang, Cần Thơ, Long An, An Giang, Hậu Giang, Kiên Giang và Đồng Tháp