Ngày 31/3/2020, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) công bố báo tổng hợp tình hình dự trữ ngoại hối quốc tế tính đến cuối năm 2019.
Cụ thể là, tính đến cuối quý IV/2019, tổng dự trữ ngoại hối quốc tế lên tới 11.830 tỷ USD, sau khi tăng lên mức dự trữ 11.658,5 tỷ USD trong quý trước đó. Tuy nhiên, dự trữ đã phân bổ lại giảm xuống con số 11.078 tỷ USD, chiếm 93,65% tổng dự trữ ngoại hối quốc tế.Trong đó, dự trữ dưới dạng USD đạt trên 6.745 tỷ USD, chiếm 60,89% tổng dự trữ ngoại hối đã phân bổ, giảm từ tỷ trọng khoảng 70% vào cuối thế kỷ XX và trên 80% trong những năm 1970, nhưng vẫn cao hơn nhiều so với đồng euro - đồng tiền dự trữ thứ hai - đồng tiền này chiếm tỷ trọng 20,54% trong tổng dự trữ ngoại hối đã phân bổ, tăng nhẹ so với tỷ trọng 20,07% vào cuối quý trước; vai trò của yên nhật tiếp tục tăng dần từ tỷ trọng 3,6% trong năm 2014 lên 5,6% trong quý III/2019 và 5,7% trong quý IV/2019. Vai trò của nhân dân tệ (CNY) tăng khá nhanh với tỷ trọng 1,81% trong quý trước và 1,96% trong quý này…
Cơ cấu dữ trữ ngoại hối quốc tế quy đổi sang USD (tỷ USD)
|
Năm 2018 |
Năm 2019 |
|||
|
Quý IV |
Quý I |
Quý II |
Quý III |
Quý IV |
Tổng dự trữ ngoại hối |
11.435,90 |
11.610,61 |
11.373,60 |
11.658,48 |
11.829,54 |
Dự trữ đã phân bổ |
10.727,03 |
10.897,83 |
10.021,03 |
11.927,43 |
11.078,43 |
USD |
6.623,30 |
6.7 27,09 |
6.751,43 |
6.725,88 |
6.745,65 |
Euro |
2.217,38 |
2.208,79 |
2.264,88 |
2.210,82 |
2.275,95 |
CNY |
203.08 |
211,92 |
212,44 |
215,82 |
217,67 |
Yên Nhật |
557,65 |
584,63 |
611,87 |
613,89 |
631,44 |
Bảng Anh |
474,17 |
495,70 |
497,41 |
492,14 |
511,81 |
Dollar Australia |
173,95 |
181,95 |
186,71 |
182,58 |
187,31 |
Dollar Canada |
197,22 |
208,64 |
209,85 |
205,40 |
207,98 |
Frank Thụy Sỹ |
15,29 |
15,27 |
15,53 |
15,93 |
16,98 |
Một số đồng tiền khác |
264,99 |
263,84 |
270,92 |
264,97 |
283,64 |
Dự trữ chưa phân bổ |
708,87 |
712,78 |
716,57 |
731,05 |
751,12 |
Nguồn: IMF
Đây là dữ liệu tổng hợp từ 149 báo cáo của các nước thành viên IMF và một số quốc gia khác, các tổ chức nắm giữ dự trữ ngoại hối quốc tế.
Báo cáo nhấn mạnh, mặc dù USD không còn đóng vai trò quan trọng như trong những năm sau khi Hệ thống Bretton Woods được hình thành, khi mà hầu hết các đồng bản tệ trên thế giới đều neo tỷ giá với đồng tiền này. Cho đến nay, USD vẫn tiếp tục là đồng tiền quan trọng nhất trong giỏ các đồng tiền dự trữ quốc tế. Trên thế giới, USD được coi là nơi trú ẩn an toàn nhất, tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc tích trữ giá trị, nhất là đối với người dân và những chính phủ đang gặp khó khăn về tài khóa và bất ổn chính trị.
Theo thống kê do Wikipedia cập nhật, top 10 quốc gia và vùng lãnh thổ đang có dự trữ ngoại tệ và vàng lớn nhất thế giới. Bao gồm: Trung Quốc (3.060,6 tỷ USD, dữ liệu tháng 3/2020), giảm khá sâu so với mức dự trữ 3.115,5 tỷ USD công bố vào tháng 01/2020; Nhật Bản (1.366,177 tỷ USD, dữ liệu tháng 3/2020); Thụy Sỹ (795,067 tỷ USD, dữ liệu tháng 02/2020); CHLB Nga (564,4 tỷ USD, dữ liệu ngày 03/4/2020); Arập Xê út (496,536 tỷ USD, dữ liệu tháng 02/2020); Đài Loan (480,385 tỷ USD), dữ liệu tháng 3/2020); Ấn Độ (476,457 tỷ USD, dữ liệu ngày 10/4/2020); Hồng Kông (446,1 tỷ USD, dữ liệu tháng 02/2020); Hàn Quốc (400,2 tỷ USD, dữ liệu tháng 3/2020); Brazil (362,46 tỷ USD, dữ liệu tháng 02/2020). Trong top 10 quốc gia tiếp theo, Singapore xếp thứ 11 với tổng dự trữ ngoại hối 279,142 tỷ USD (221,217 tỷ USD, dữ liệu tháng 3/2020); CHLB Đức xếp thứ 12 với tổng dự trữ ngoại hối 234,427 tỷ USD; Thái Lan xếp thứ 13 với 229,456 tỷ USD; Mỹ trở lại vị trí 20 sau khi giảm một bậc xuống thứ 21 trong thống kê trước đó của Wikipedia.
Về bản chất, các ngân hàng trung ương (NHTW) nắm giữ các đồng tiền dự trữ quốc tế bắt nguồn từ nhiều lý do khác nhau, chủ yếu là nhằm: Duy trì ổn định tỷ giá hối đoái của đồng nội tệ; đảm bảo thanh khoản trong trường hợp xảy ra khủng hoảng kinh tế, chính trị; duy trì niềm tin đối với các khách hàng quốc tế và nhà đầu tư nước ngoài; đáp ứng các nghĩa vụ quốc tế như hoàn trả những khoản nợ đã đến hạn thanh toán; đa dạng hóa danh mục tài sản của NHTW, góp phần kiềm chế rủi ro quá mức.
Đối với các NHTW, USD và euro là hai đồng tiền mang lại lợi ích lớn nhất trong cơ cấu dự trữ ngoại hối quốc gia do hai đồng tiền này được chấp nhận rộng rãi trên thế giới, là trung gian thanh toán với tính thanh khoản và độ tin cậy rất cao.
Hoàng Thế Thỏa
Nguồn: IMF tháng 3/2020, Wikipedia tháng 4/2020