NHTW các nước ASEAN nới lỏng chính sách tiền tệ hỗ trợ phục hồi kinh tế

Brunei    

Ngay khi dịch bệnh bùng phát, chính phủ Brunei đã thực hiện các biện pháp hỗ trợ người dân, doanh nghiệp như khấu trừ thuế, giảm tiền thuê nhà, miễn giảm thuế,… Ngày 19/3, NHTW Brunei (AMBD) cùng với Bộ tài chính và kinh tế công bố các giải pháp tạm thời để giảm gánh nặng khu vực tài chính. Theo đó, các doanh nghiệp trong lĩnh vực bị tác động sẽ được hoãn thời hạn trả nợ vay trong 6 tháng. Ngoài ra, tất cả các giao dịch trong lĩnh vực bị tác động đều được miễn các khoản phí và lệ phí ngân hàng liên quan (trừ các khoản phí của bên thứ ba) trong 6 tháng. Tất cả khách hàng cũng được miễn phí 6 tháng các loại phí dịch vụ ngân hàng số và phí chuyển khoản giữa các ngân hàng trong nước.

Vào 30/3, Bộ tài chính và kinh tế công bố gói hỗ trợ bổ sung trị giá 250 triệu BND, cho phép hoãn trả nợ vay ở tất cả các lĩnh vực; tái cơ cấu hoặc hoãn trả nợ vay của cá nhân và các khoản thuê mua trả góp (mua ô tô) có thời hạn dưới 10 năm; hoãn thời hạn trả nợ vay mua nhà; cho phép chuyển đổi số dư trong thẻ tín dụng thành khoản vay với thời hạn dưới 3 năm cho cá nhân trong lĩnh vực bị tác động (bao gồm cả lao động tự do); miễn các khoản phí ngân hàng và phí liên quan (không bao gồm các loại phí của bên thứ ba).

Cambodia

Từ tháng 3, Chính phủ Cambodia đã triển khai các chính sách miễn giảm thuế, phí, hỗ trợ tín dụng và tiêu dùng. Các giải pháp đảm bảo an sinh được tăng cường, như trợ cấp tiền mặt, hỗ trợ tiền công, chi trả bảo hiểm, tạo việc làm cho người thất nghiệp. Chính phủ cũng giải ngân các khoản vay ưu đãi với lãi suất thấp thông qua các ngân hàng chuyên biệt cho SMEs và lĩnh vực nông nghiệp. Ngân hàng quốc gia Cambodia (NBC) triển khai bốn giải pháp cải thiện thanh khoản cho hệ thống ngân hàng, bao gồm: gia hạn tăng vốn bổ sung cho quỹ dự phòng bảo toàn vốn (Capital conservation buffer); giảm lãi suất cung cấp thanh khoản cho nghiệp vụ thế chấp (LPCOs), giảm chi phí cấp vốn bằng đồng nội tệ cho các ngân hàng; giảm lãi suất chứng chỉ tiền gửi có thể chuyển nhượng (được dùng thế chấp cho các LPCOs) để khuyến khích ngân hàng giải ngân các khoản vay; giảm tỷ lệ dự trữ bắt buộc cho các ngân hàng và tổ chức tài chính. NBC cũng hướng dẫn các tổ chức tài chính cơ cấu lại nợ cho khách hàng vay gặp khó khăn về tài chính (nhưng vẫn có khả năng trả nợ) thuộc các lĩnh vực ưu tiên (du lịch, dệt may, xây dựng, vận tải và hậu cần).

Indonesia

Thực hiện chương trình phục hồi kinh tế quốc gia, Chính phủ Indonesia đã công bố các gói giải pháp tài khóa và chính sách tiền tệ với giải pháp cấp vốn cho các doanh nghiệp nhà nước, hỗ trợ lãi suất, bảo lãnh tín dụng, tái cơ cấu vốn cho các doanh nghiệp vi mô, nhỏ và vừa (MSMEs).

NHTW Indonesia (BI) giảm lãi suất chính sách xuống 4,5% và thực hiện nhiều biện pháp hỗ trợ thanh khoản, như: hạ tỷ lệ dự trữ bắt buộc cho các ngân hàng; tăng tối đa thời hạn hợp đồng mua lại và mua lại đảo ngược (repo và reverse repo), tối đa 12 tháng; tổ chức đấu thầu hợp đồng mua lại hàng ngày; tăng tần suất đấu thầu hoán đổi ngoại tệ với kỳ hạn 1,3,6 và 12 tháng từ 3 lần/tuần lên hàng ngày; tăng quy mô tái cấp vốn hàng tuần khi cần thiết. BI cũng điều chỉnh các quy định đảm bảo an toàn vĩ mô nhằm nới lỏng điều kiện thanh khoản và hỗ trợ ổn định thị trường trái phiếu.

Tổng thống cũng ban hành sắc lệnh tăng quyền hạn cho BI trong đảm bảo sự ổn định hệ thống tài chính trước cú sốc từ Covid-19. Theo đó, BI được tạo điều kiện thuận lợi để hỗ trợ thanh khoản cho các ngân hàng. NHTW được mua trái phiếu chính phủ trên thị trường chính như là giải pháp cuối cùng và tài trợ cho tổ chức bảo hiểm tiền gửi để giải quyết vấn đề về khả năng thanh toán của ngân hàng.

BI cũng tiến hành các biện pháp nâng cao năng lực, khả năng tiếp cận dịch vụ tài chính và hoạt động tiền tệ, bao gồm tạo điều kiện thuận lợi cho hợp tác giữa ngành ngân hàng với các công ty Fintech. Cơ quan dịch vụ tài chính Indonesia (OJK) cũng nới lỏng các thủ tục phân loại và cơ cấu lại nợ cho các ngân hàng để khuyến khích tái cơ cấu các khoản vay.

BI tiến hành các biện pháp can thiệp vào thị trường ngoại hối, thị trường trái phiếu chính phủ để đảm bảo trật tự thị trường. Cơ quan này cũng tái khẳng định các nhà đầu tư nước ngoài có thể sử dụng các ngân hàng giám hộ trong nước và quốc tế để thực hiện các giao dịch đầu tư tại Indonesia.

Lào

Để góp phần thực hiện các giải pháp hỗ trợ phục hồi kinh tế, Ngân hàng quốc gia Lào (BOL) đã giảm dự trữ bắt buộc từ 10% xuống 8% đối với ngoại tệ và từ 5% xuống 4% với nội tệ từ 2/4. BOL cũng yêu cầu các ngân hàng và tổ chức tài chính tái cơ cấu các khoản vay và cung cấp các khoản vay mới cho doanh nghiệp bị tác động bởi dịch bệnh. BOL giảm lãi suất chính sách từ 4 xuống 3% với khoản vay kỳ hạn 1 tuần; từ 5 xuống 4% với khoản vay kỳ hạn 1-2 tuần; từ 10 xuống 9% cho các khoản vay từ 2 tuần - 1 năm. NHTW cũng bổ sung hướng dẫn triển khai chính sách tín dụng đối với các tổ chức tài chính phi ngân hàng bao gồm tổ chức tài chính vi mô, hội tiết kiệm và tín dụng, công ty cho thuê tài chính và cửa hàng cầm đồ.

Malaysia

Chính phủ Malaysia đã triển khai các gói kích thích tài khóa với nhiều giải pháp tăng chi tiêu cho y tế; miễn giảm thuế, trợ cấp tiền mặt cho các khu vực bị tác động; đầu tư cho cơ sở hạ tầng nông thôn; giảm giá điện và trợ cấp nghỉ việc tạm thời,… Chính phủ cũng thiết lập quỹ trị giá 50 tỷ RM cho việc bảo lãnh vay vốn lưu động cho tất cả các doanh nghiệp bị tác động bởi Covid-19.

Từ tháng 3, NHTW Malaysia (BNM) hạ lãi suất cho vay qua đêm xuống còn 2,5% trước nguy cơ rủi ro tăng cao và bất ổn trên thị trường tài chính do Covid-19. Vào 5/5, BNM tiếp tục giảm lãi suất qua đêm xuống còn 2% với nhận định tình hình kinh tế toàn cầu suy giảm và áp lực lạm phát thấp. BNM cũng hạ tỷ lệ dự trữ bắt buộc xuống còn 2% từ 20/3; và cho phép hệ thống ngân hàng sử dụng chứng khoán chính phủ Malaysia (MGS) và trái phiếu đầu tư chính phủ Malaysia (MGII) để đáp ứng các yêu cầu về dự trữ bắt buộc đến tháng 5/2021.

NHTW cũng nâng các hỗ trợ tài chính và tạm thời nới lỏng các quy định đảm bảo tỷ lệ an toàn để hỗ trợ các ngân hàng hoãn thời hạn nợ và tái cơ cấu các khoản cho vay.

Myanmar

Trước tác động sâu sắc của dịch bệnh đến nền kinh tế, Chính phủ Myanmar đã phát triển Kế hoạch giải cứu nền kinh tế với 7 mục tiêu, 10 chiến lược, 36 kế hoạch hành động và 76 hành động cụ thể, bao gồm một loạt các biện pháp tài khóa và chính sách tiền tệ khẩn cấp.

Cùng với các biện pháp phân bổ ngân sách cho lĩnh vực y tế, chăm sóc sức khỏe, miễn, giảm thuế, phí, Quỹ Covid-19 (trị giá 70 triệu USD) được thành lập tại Ngân hàng Kinh tế Myanmar để cung cấp các khoản vay mềm với lãi suất ưu đãi cho doanh nghiệp bị tác động bởi dịch bệnh (đặc biệt các ngành may mặc, du lịch và SMEs).

NHTW Myanmar (CBM) giảm các mức lãi suất chính sách, thực hiện các biện pháp để duy trì lượng thanh khoản tốt trên thị trường liên ngân hàng. Ngày 9/4, CBM công bố hạ tỷ lệ dự trữ bắt buộc của các ngân hàng xuống còn 3,5% và áp dụng đến 30/9/2020. NHTW cũng sửa đổi tạm thời công thức tính tỷ lệ thanh khoản, tăng tỷ trọng trái phiếu kho bạc chính phủ còn hạn trên 1 năm từ 50% lên 90% (kéo dài đến 9/2020). Ngày 23/4, CBM gia hạn thực hiện 4 quy định đảm bảo an toàn (ban hành 7/2017) trong 3 năm, từ tháng 8/2020 đến 8/2023 để tạo thuận lợi cho các ngân hàng hỗ trợ nền kinh tế ứng phó với tác động của Covid-19.

Philipines

Để ứng phó với tác động cùa Covid-19, Chính phủ Philipines ban hành chiến lược 4 trụ cột kinh tế- xã hội, bao gồm hỗ trợ cho cá nhân và các nhóm dễ tổn thương trong xã hội, tăng cường nguồn lực cho đội ngũ y tế ở tuyến đầu, cùng các giải pháp về chính sách tài khóa và tiền tệ.

Tính từ đầu năm, NHTW Philipine (BSP) đã 3 lần giảm lãi suất chính sách xuống còn 2,75% và hạ tỷ lệ dự trữ bắt buộc cho các NHTM xuống còn 12%. BSP mua vào 300 tỷ PHP chứng khoán chính phủ và trả 20 tỷ PHP cổ tức mặc dù theo điều lệ sửa đổi mới, NHTW không còn phải thanh toán cổ tức cho chính phủ. BSP cũng công bố một loạt giải pháp hỗ trợ ngành ngân hàng, gồm: nới lỏng tạm thời các quy định về báo cáo tuân thủ, xử phạt liên quan đến dự trữ bắt buộc, hạn mức cho vay với khách hàng đơn lẻ; tăng cường hỗ trợ tiếp cận với nghiệp vụ tái chiết khấu của BSP; nới lỏng các yêu cầu về trích lập dự phòng (theo sự phê duyệt của BSP) và các quy định về đảm bảo an toàn liên quan đến biến động trên thị trường chứng khoán nợ. Các biện pháp này nhằm khuyến khích các ngân hàng hỗ trợ khách hàng vay (ví dụ ân hạn tạm thời cho các khoản vay đến hạn). Để khuyến khích cho vay doanh nghiệp, đặc biệt là MSMEs, BSP cho phép tính các khoản cho vay MSMEs như một phần tuân thủ quy định dự trữ bắt buộc; giảm tạm thời mức rủi ro tín dụng xuống 50% và gán mức rủi ro tín dụng bằng 0 cho các khoản cho vay được bảo đảm bởi Công ty bảo lãnh Philippines.

Singapore

Trước tình hình tăng trưởng giảm sút trong quý I do dịch bệnh, Chính phủ Singapore đưa ra nhiều gói hỗ trợ người dân và doanh nghiệp. Cơ quan tiền tệ Singapore (MAS) khuyến khích các ngân hàng và công ty bảo hiểm hỗ trợ khách hàng ứng phó với khó khăn tài chính do tác động của Covid-19, trong khi tiếp tục tuân thủ các khuyến cáo thận trọng về rủi ro. Ngày 31/3, MAS và ngành tài chính công bố một gói giải pháp cụ thể giúp đỡ cá nhân và SMEs ứng phó với khó khăn trước mắt về dòng tiền. Gói hỗ trợ gồm 3 cấu phần: trợ giúp người dân thực hiện cam kết vay và bảo hiểm; hỗ trợ SMEs tiếp tục tiếp cận tín dụng ngân hàng và bảo hiểm; đảm bảo thanh khoản và hoạt động ổn định của thị trường vốn liên ngân hàng.

Ngày 19/3, MAS công bố thiết lập một nền tảng chuyển đổi ngoại tệ trị giá 60 tỷ USD với Cục dự trữ liên bang Hoa Kỳ (Fed) để cung cấp thanh khoản bằng USD cho các ngân hàng Singapore thông qua đấu thầu. Ngày 30/3, MAS thông qua biên độ tăng giá hàng năm ở mức 0% và giảm điểm trung tâm xuống mức tỷ giá hối đoái danh nghĩa hiện hành của SGD (S$NEER) nhưng không thay đổi phạm vi biên độ.

Ngày 7/4, MAS tuyên bố sẽ lựa chọn điều chỉnh một số quy định tuân thủ và các chương trình giám sát để cho phép các tổ chức tài chính ứng phó tốt hơn với các vấn đề phát sinh liên quan đến dịch bệnh. Ngày 8/4, MAS triển khai gói hỗ trợ trị giá 125 triệu SGD nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ tài chính và năng lực của công ty FinTech với 3 trụ cột: hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực; tăng cường số hóa; nâng cao khả năng tiếp cận các công cụ số.

Thái Lan

Để ứng phó với tác động của dịch Covid-19, NHTW Thái Lan (BOT) quyết định giảm lãi suất chính sách xuống còn 0,5% cho cả năm 2020 và giảm tỷ lệ tiền gửi của các tổ chức tài chính cho FIDF từ 0,46 xuống còn 0,23% để tạo dư địa cho việc hạ lãi suất cho vay trong tương lai. Ngoài ra, BOT cung cấp một khoản vay mềm trị giá 500 tỷ baht cho các tổ chức tài chính để cho vay các SMEs không có nợ xấu với lãi suất 2% (chính phủ sẽ hỗ trợ lãi suất 6 tháng đầu kỳ và bảo lãnh tới 60-70% các khoản vay này); Các quy định liên quan đến thanh khoản cho lĩnh vực tài chính và điều kiện trả nợ vay của doanh nghiệp được nới lỏng, như cho phép ân hạn 6 tháng với SMEs; hoãn trả nợ gốc và giảm lãi suất cho vay.

Ngoài ra, nhiều biện pháp ổn định khu vực tài chính cũng được triển khai như: thiết lập Quỹ bình ổn trái phiếu doanh nghiêp (BSF) cho phép BOT cung cấp một cầu nối tài chính lên tới 400 tỷ baht cho các doanh nghiệp có chất lượng cao bằng trái phiếu đáo hạn trong giai đoạn 2020-2021. BOT cũng mua vào trên 100 tỷ baht trái phiếu chính phủ để đảm bảo hoạt động bình thường của thị trường; giảm hoặc hủy phát hành trái phiếu của NHTW và thiết lập một nền tảng hỗ trợ đặc biệt để cung cấp thanh khoản cho các quỹ tương hỗ thông qua các ngân hàng.

Timor Leste

Ngày 20/4, Chính phủ phê chuẩn một gói kích thích trị giá 150 triệu USD nhằm kiểm soát các rủi ro liên quan đến kinh tế và tài chính do Covid-19, bao gồm các biện pháp trợ cấp tiền mặt; tiền lương cho lao động; hoãn thời hạn đóng thuế trong 2 tháng,… Ngày 29/4, chính quyền quyết định mở rộng tiếp cận hệ thống bảo lãnh tín dụng cho các doanh nghiệp vi mô, tăng số loại hình hoạt động kinh tế đủ điều kiện tham gia chương trình. Ngày 11/5, cơ quan chức năng quyết định tạm dừng thực hiện nghĩa vụ về vốn và lãi suất phát sinh từ các hợp đồng tín dụng, theo đó, lùi thời gian đáo hạn 3 tháng và giảm nghĩa vụ thanh toán lãi của người vay xuống 40% số tiền ban đầu, 60% còn lại sẽ được tài trợ bởi chính phủ.

H.Nam (theo IMF, NHTW ASEAN)