“98% tổng số doanh nghiệp có quy mô nhỏ và vừa; trong đó 20% các doanh nghiệp nhỏ và vừa là do phụ nữ làm chủ, cao hơn so với tốc độ tăng trung bình của khu vực doanh nghiệp. Hiện nay, Việt Nam là một trong các thị trường doanh nhân nữ phát triển thuận lợi, mạng lưới doanh nghiệp nữ hoạt động hiệu quả nhất ASEAN”, đây là thông tin Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH&ĐT) Trần Duy Đông cho biết tại buổi công bố nghiên cứu đầu tiên về các doanh nghiệp nhỏ và vừa do phụ nữ làm chủ ở Việt Nam do Bộ KH&ĐT và Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) đồng chủ trì công bố ngày 23/1.
Theo Ban tổ chức, với mục tiêu thúc đẩy hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa do phụ nữ làm chủ theo Luật Hỗ trợ doanh nghiệp, trong khuôn khổ của Dự án Hỗ trợ kỹ thuật chương trình thúc đẩy phát triển doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ ở Đông Nam Á và Thái Bình Dương do Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) thực hiện tại Việt Nam giai đoạn 2019-2024, Bộ KH&ĐT phối hợp với ADB xây dựng Sách trắng về doanh nghiệp nhỏ và vừa do phụ nữ làm chủ.
Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Trần Duy Đông cho biết, tại Việt Nam, “98% tổng số doanh nghiệp có quy mô nhỏ và vừa; trong đó 20% các doanh nghiệp nhỏ và vừa là do phụ nữ làm chủ, cao hơn so với tốc độ tăng trung bình của khu vực doanh nghiệp. Hiện nay, Việt Nam là một trong các thị trường doanh nhân nữ phát triển thuận lợi, mạng lưới doanh nghiệp nữ hoạt động hiệu quả nhất ASEAN”.
Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Trần Duy Đông cho biết, trong giai đoạn 2012-2022, số lượng doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ liên tục tăng với tốc độ trên 2%/năm và cao hơn so với tốc độ tăng trung bình của khu vực doanh nghiệp. Việt Nam đang là một trong các thị trường doanh nhân nữ phát triển thuận lợi, mạng lưới doanh nghiệp nữ hoạt động hiệu quả nhất ASEAN.
Báo cáo có tựa đề “Thúc đẩy tăng trưởng doanh nghiệp thông qua tháo gỡ các rào cản: Sách Trắng về doanh nghiệp nhỏ và vừa do phụ nữ làm chủ ở Việt Nam” là ấn phẩm do ADB hợp tác với Cục Phát triển doanh nghiệp, Bộ KH&ĐT soạn thảo.
Phát biểu tại sự kiện, Thứ trưởng Bộ KH&ĐT Trần Duy Đông thông tin, 98% tổng số doanh nghiệp có quy mô nhỏ và vừa, trong đó 20% là do phụ nữ làm chủ. Đây là lực lượng có vai trò quan trọng trong tạo việc làm, cải thiện thu nhập cho người lao động, góp phần tích cực giảm đói nghèo và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Ở góc độ phát triển xã hội, các doanh nghiệp này góp phần tăng vị thế của phụ nữ, tăng đầu tư cho y tế, giáo dục của trẻ em nhất là các trẻ em gái, làm tăng lợi ích xã hội, hướng tới các mục tiêu phát triển bền vững.
Các doanh nhân nữ là những người linh hoạt, mềm dẻo nhưng cũng rất kiên cường và bền bỉ. Họ cũng tiên phong hướng tới tạo dựng một nền sản xuất sạch, vì sức khỏe của cộng đồng và nâng cao chất lượng cuộc sống người dân. Nhiều điển hình doanh nhân nữ thành công trên thương trường và đưa được các thương hiệu, sản phẩm nổi tiếng của Việt Nam ra thị trường quốc tế như Vinamilk, TH True milk, Vietjet…", ông Đông nhấn mạnh.
Ông Winfried Wicklein, Tổng Vụ trưởng Vụ Đông Nam Á (ADB) đánh giá doanh nghiệp vừa và nhỏ do phụ nữ lãnh đạo có thể là động lực chính cho tăng trưởng kinh tế ở Việt Nam cũng như trên khắp châu Á và Thái Bình Dương.
Tuy nhiên, đại diện lãnh đạo Bộ Kế hoạch và Đầu tưu cũng nhận định hiện nay các doanh nghiệp do nữ làm chủ đa số có quy mô siêu nhỏ và nhỏ. Số doanh nghiệp quy mô lớn, có năng lực dẫn dắt các chuỗi cung ứng còn ít. Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp còn gặp khó khăn trong tiếp cận các nguồn lực, sức cạnh tranh, hiệu quả hoạt động đồng thời năng lực kinh doanh, kỹ năng quản trị còn hạn chế. Bên cạnh đó, doanh nhân nữ vẫn phải đối diện với các thách thức, rào cản xuất phát từ một số định kiến xã hội và hủ tục truyền thống.
Trên thế giới, thúc đẩy bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ đã được đưa vào Chương trình nghị sự 2030 vì sự phát triển bền vững của Liên Hợp Quốc cũng như chương trình hoạt động của nhiều tổ chức quốc tế trong đó có Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB).
Tại Việt Nam, đây là một định hướng chính sách quan trọng của Đảng và Nhà nước. Vừa qua, Nghị quyết số 41-NQ/TW ngày 10/10/2023 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát huy vai trò của đội ngũ doanh nhân Việt Nam trong thời kỳ mới đã đề ra giải pháp có chính sách ưu tiên hỗ trợ phát triển doanh nhân nữ.
Bên cạnh đó, Chiến lược Quốc gia về Bình đẳng giới giai đoạn 2021-2030 cũng đề ra mục tiêu phấn đấu tỉ lệ nữ giám đốc/chủ doanh nghiệp, hợp tác xã đạt ít nhất 27% vào năm 2025 và 30% vào năm 2030. Nghị định số 80/2021/NĐ-CP hướng dẫn Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đã bổ sung một số chính sách ưu tiên hỗ trợ cho đối tượng doanh nghiệp do nữ làm chủ với các định mức hỗ trợ cao hơn công ty nói chung.
Dựa trên những kiến thức và kinh nghiệm quốc tế, Sách Trắng được công bố tại sự kiện đã đưa ra các khuyến nghị giúp giải phóng tiềm năng chưa được khai phá của doanh nghiệp vừa và nhỏ do phụ nữ làm chủ ở Việt Nam.
Những khuyến nghị này bao gồm: Xây dựng cơ sở dữ liệu phân tách theo giới; đưa khái niệm doanh nghiệp vừa và nhỏ do phụ nữ làm chủ vào một số văn bản quy phạm pháp luật cụ thể, trong đó có Luật Bình đẳng giới, các biện pháp khả thi theo lăng kính giới để thi hành Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa; tập trung nhiều hơn vào các hoạt động phổ biến kiến thức và nâng cao nhận thức...
Tại Hội thảo, đại diện BIDV cùng các chuyên gia, diễn giả đã trao đổi, cung cấp thông tin hữu ích góp phần thúc đẩy sự phát triển của doanh nghiệp do phụ nữ làm chủ tại Việt Nam. Bà Nguyễn Thị Kim Phượng – Phó Giám đốc Ban Khách hàng doanh nghiệp BIDV cho biết: BIDV xác định nhiệm vụ “duy trì vị thế ngân hàng đứng đầu về thị phần trong phân khúc khách hàng doanh nghiệp nhỏ và vừa” là một trong sáu mục tiêu trọng tâm của Chiến lược phát triển kinh doanh đến năm 2025, tầm nhìn đến năm 2030. Để triển khai chiến lược này, bên cạnh năng lực tài chính nội tại, truyền thống và kinh nghiệm phát triển phân khúc khách hàng doanh nghiệp, trong những năm qua, BIDV đã và đang không ngừng xây dựng các giải pháp tổng thể, cải tiến, nâng cao chất lượng, dịch vụ dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa do phụ nữ làm chủ. BIDV không chỉ hỗ trợ tín dụng mà còn tư vấn, đồng hành với khách hàng trên chặng đường phát triển; đồng thời luôn nỗ lực để tạo nên sự khác biệt mang lại giá trị gia tăng cho cộng đồng.
Để tiếp sức, đồng hành với doanh nghiệp nhỏ và vừa, BIDV đã triển khai nhiều chương trình tài chính và phi tài chính nhằm mục tiêu gia tăng khả năng tiếp cận vốn phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh, nâng cao nội lực cho khách hàng. Tiêu biểu như: Chương trình cho vay gián tiếp nguồn vốn của Quỹ phát triển DNNVV, quy mô 2.000 tỷ đồng, lãi suất ưu đãi ngắn hạn 1,2%/năm và dài hạn là 4,4%/năm, dành cho các dự án, phương án sản xuất, kinh doanh khả thi thuộc lĩnh vực ưu tiên, khuyến khích của Nhà nước; Chương trình tài chính toàn diện giảm thiểu tác động của đại dịch Covid-19 tới WSME; Xây dựng và vận hành Nền tảng số BIDV SMEasy (https://smeasy.bidv.com.vn/) cung cấp giải pháp toàn diện tích hợp trên hệ sinh thái số dành cho DNNVV; Chương trình chuyển đối số cùng các DNNVV…
Hiệu quả từ các dự án hỗ trợ kỹ thuật do ADB và BIDV phối hợp triển khai là minh chứng thể hiện sự đồng hành, hỗ trợ DNNVV tiếp cận với các giải pháp tài chính và phi tài chính toàn diện.
Với vai trò là cơ quan tham mưu cho Chính phủ về hỗ trợ phát triển doanh nghiệp, thời gian qua Bộ KH&ĐT luôn phối hợp chặt chẽ với các cơ quan, tổ chức hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp để lắng nghe, tổng hợp và nghiên cứu đề xuất trình Chính phủ kịp thời ban hành nhiều chính sách, giải pháp tháo gỡ khó khăn, rào cản, cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp nhỏ và vừa do phụ nữ làm chủ nói riêng.
Thứ trưởng Trần Duy Đông bày tỏ mong muốn, các phát hiện và khuyến nghị của Sách trắng sẽ là những thông tin hữu ích cho cơ quan quản lý nhà nước và tổ chức liên quan nghiên cứu, tham khảo nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn nữa cho các doanh nhân nữ phát triển tương xứng với tiềm năng và vai trò của khu vực này. Qua đó, góp phần quan trọng đạt được các mục tiêu về bình đẳng giới và phát triển bền vững của quốc gia.
NN