Cần có giải pháp mới
cho kết nối NH-DN
Ngày 30/11, NHNN chi nhánh TP.HCM và Sở Công Thương phối hợp với Sacombank lần đầu tiên tổ chức một Hội nghị Kết nối ngân hàng - doanh nghiệp (NH-DN) riêng biệt cho các hộ kinh doanh cá thể, tiểu thương nhằm chuyển đổi lên DN theo chủ trương của UBND TP.HCM đến năm 2020 có hơn 500 ngàn DN. Phóng viên Thời báo Ngân hàng có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Hoàng Minh (ảnh trên), Phó giám đốc NHNN chi nhánh TP.HCM:
Thưa ông, Chương trình Kết nối NH-DN ở TP.HCM ra đời khi nền kinh tế rơi vào đình đốn sản xuất và chương trình là một trong những giải pháp hỗ trợ vốn ưu đãi cho DN duy trì sản xuất kinh doanh vượt qua khó khăn. Trong năm nay kết quả chương trình đã thực hiện thế nào?
Khởi đầu vào tháng 7/2012, sau 5 năm chương trình đã thực sự lan tỏa trên toàn quốc bằng việc kịp thời giải quyết nhu cầu vay vốn của DN sản xuất kinh doanh và góp phần tích cực thúc đẩy tăng trưởng tín dụng của toàn ngành trong nhiều năm qua. Trong quá trình đó nhiều DN, hộ kinh doanh đã được các NHTM thực hiện gia hạn nợ, cơ cấu lại kỳ hạn trả nợ, điều chỉnh lãi suất các khoản vay cũ cũng đang đạt được dư nợ rất lớn. Các khoản tín dụng trong chương trình có tỷ lệ giải ngân cao, nợ xấu ít cho thấy chương trình có chất lượng cao.
Trong năm 2017, ngoài gói tín dụng do 16 NHTM tham gia ký kết vào đầu năm hiện đã giải ngân được 226.706 tỷ đồng, cho 14.144 khách hàng, tính đến ngày 31/10/2017 tổng số vốn thực hiện Chương trình Kết nối NH-DN trên địa bàn dành cho DN, hộ sản xuất kinh doanh đạt 302.989,4 tỷ đồng cho 15.778 khách hàng, đạt 108% so với năm 2016.
Đặc biệt, ngày 30/11/2017 Sacombank đã ký kết với 70 khách hàng cam kết cho vay 190 tỷ đồng với lãi suất 6,9%/năm đối với ngắn hạn, 9%/năm đối với trung dài hạn, theo đó, hộ kinh doanh có điều kiện mở rộng đầu tư trong quá trình chuyển đổi lên thành DN. Việc này tạo khả năng mở rộng đầu tư để chương trình thành công cao hơn là điều hoàn toàn có thể thực hiện trong tương lai.
Ông có nhận được phản ánh nào cho rằng nguồn vốn tín dụng DN sử dụng chưa đúng mục đích không?
Nói chung về vốn tín dụng của năm 2017, tính đến cuối tháng 10/2017, tăng trưởng tín dụng tại TP.HCM là 15,57%, trong khi cả nước đạt 13,5%. Cho vay ngắn hạn chiếm tỷ trọng 47%, trung và dài hạn chiếm 53% tổng dư nợ. Đây là điều đáng vui mừng vì nguồn vốn trung và dài hạn có tỷ trọng lớn có nghĩa là nó sẽ hỗ trợ nhiều cho DN và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Theo đó, có đến 58% vốn dành cho sản xuất kinh doanh; 10,8% vốn dành cho lĩnh vực bất động sản, còn lại là cho vay tiêu dùng và chứng khoán. Với tỷ trọng trên, tôi có thể khẳng định việc tăng trưởng tín dụng trong năm 2017 phần lớn nguồn vốn dành cho DN sản xuất kinh doanh chứ không phải đưa vào các lĩnh vực không khuyến khích.
Hiện vẫn có những DN nói khó tiếp cận vốn vay ưu đãi, theo ông có phải các NHTM còn lo nợ xấu nên vẫn đang kiểm soát chặt chẽ?
Tôi có thể nói thành công của kết nối NH-DN ở TP.HCM tính đến thời điểm này không phải là sự góp sức của một cá nhân hay tổ chức mà là sự đồng hành, phối hợp và vào cuộc của cả hệ thống từ chính quyền đến DN ở TP.HCM. Cộng đồng DN, đặc biệt DN nhỏ, hộ gia đình, tiểu thương… đang có nhiều điều kiện để tiếp cận nguồn vốn tín dụng nhờ hiệu quả của chương trình này. Nếu có DN nào nói rằng khó vay vốn tức là bản thân DN đó bị trục trặc ở một khâu nào đó.
Mọi vướng mắc xuất phát từ NH hay cơ quan quản lý đều đang được tháo gỡ triệt để. Thậm chí, với những DN trước đây bị ghi nợ xấu trên Trung tâm Thông tin Tín dụng quốc gia (CIC), theo quy định phải 5 năm mới được gỡ thông tin lịch sử nợ xấu thì NHNN đang tìm hiểu để hỗ trợ kéo thời gian xuống thấp hơn, tạo cơ hội cho DN tiếp cận nguồn vốn mới.
Ví dụ, vừa qua có 33 DN có nhu cầu vay vốn với tổng số tiền cần vay 112,9 tỷ đồng. Trong đó, thông qua CIC, có 3 DN đang có quan hệ tín dụng tại các NHTM có dư nợ 104 tỷ đồng. Tuy nhiên, NHNN chi nhánh TP.HCM đã rà soát, kiểm tra và chỉ đạo NHTM tiếp cận thì có 2/33 DN được hỗ trợ, 3/33 DN đang làm hồ sơ thẩm định, 7/33 DN không đủ điều kiện tiếp cận vốn đã được NHTM giải thích lý do…
Còn nói về việc NHTM sợ nợ xấu nên siết cho vay là hoàn toàn không có cơ sở. Bởi, nợ xấu trên địa bàn TP.HCM tính đến thời điểm này là 3,7%, nếu trừ đi 3 “NH 0 đồng” thì chỉ còn dưới 2%, đảm bảo đúng theo quy định của NHNN Việt Nam. Các NHTM đảm bảo tỷ lệ an toàn hoạt động, kiểm soát tốt rủi ro. Thanh khoản dồi dào, nhu cầu vốn cuối năm DN dù dồn dập nhưng NH vẫn đảm bảo được nhu cầu.
Là người đồng hành Chương trình Kết nối NH-DN từ đầu, vậy theo ông những năm tới chương trình có cải tiến để tiếp tục lan tỏa ra xã hội không?
Nhìn chung, chương trình đã giải quyết được cơ bản về việc tiếp cận nguồn vốn và câu chuyện vay vốn đã được giải quyết rốt ráo. Đồng thời, chương trình kết nối NH-DN đã tạo sự gắn kết và mở rộng mối quan hệ đồng hành NH-DN, nâng cao khả năng tiếp cận vốn vay cho DN, tạo động lực phát triển sản xuất kinh doanh nói riêng và nền kinh tế nói chung.
Tuy nhiên, để có thể thành công hơn nữa thì các NHTM cũng cần có những giải pháp mới hơn trong việc hỗ trợ tư vấn, giải đáp thắc mắc về thủ tục vay cho DN. Đồng thời khảo sát nhu cầu, lên danh sách DN cần vay vốn, phân loại xem xét cho vay để chương trình đi vào chiều sâu và hiệu quả hơn. Ngược lại, những DN có khả năng đầu tư mở rộng sản xuất kinh doanh, thì nên mạnh dạn cho vay vốn để phát triển thành những DN lớn trong tương lai thay vì 5 năm trước là DN hộ gia đình, 5 năm sau vẫn là hộ gia đình, thì sẽ gây lãng phí. Có như vậy, chương trình kết nối NH-DN mới đạt được thành công ở bước cao hơn…
Xin cảm ơn ông!
Quỳnh Chi thực hiện