a). Tên Đề tài: Hoàn thiện mô hình tổ chức của Cục Phòng, chống rửa tiền đáp ứng vai trò Đơn vị tình báo tài chính của Việt Nam
Mã số: ĐTNH-CS.005/17
b) Tổ chức chủ trì: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
c) Chủ nhiệm và người tham gia chính:
- Chủ nhiệm: ThS. Nguyễn Văn Ngọc, Cục trưởng, Cục Phòng, chống rửa tiền, Cơ quan Thanh tra, giám sát Ngân hàng, NHNN
- Thư ký: Th.s. Nguyễn Thị Minh Thơ;
- Các thành viên tham gia: Th.s. Hà Hải Anh; Th.s. Nguyễn Hoàng Thủy Hiền; Ths. Nguyễn Thị Phương Thùy; Th.s. Phan Hoài Dương; Th.s. Vũ Thị Diễm; CN. Nguyễn Văn Nam.
d) Mục tiêu của nhiệm vụ:
Nghiên cứu những yêu cầu đối với Đơn vị tình báo tài chính (FIU) theo chuẩn mực quốc tế về phòng, chống rửa tiền (PCRT) và tài trợ khủng bố, trên cơ sở đó đề xuất các giải pháp để hoàn thiện mô hình tổ chức của Cục PCRT
đ) Thời gian bắt đầu và thời gian kết thúc:
- Thời gian bắt đầu: Tháng 11/2017.
- Thời gian kết thúc: Tháng 01/2019.
e) Kinh phí thực hiện: 81.37triệu đồng.
g) Kết quả thực hiện:
Nhằm mục tiêu nghiên cứu những yêu cầu đối với Đơn vị tình báo tài chính (FIU) theo chuẩn mực quốc tế về phòng, chống rửa tiền (PCRT) và tài trợ khủng bố, trên cơ sở đó đề xuất các giải pháp để hoàn thiện mô hình tổ chức của Cục PCRT, đề tài ĐTNH-CS.005/17 đã triển khai các nội dung nghiên cứu cụ thể sau:
Chương 1 nghiên cứu các vấn đề tổng quan về Đơn vị tình báo tài chính (FIU), gồm: Các chuẩn mực quốc tế về Đơn vị tình báo tài chính (FIU); Các mô hình tổ chúc FIU trên thế giới; Phân tích mô hình, vị trí, chức năng của một số FIU về đặc điểm, ưu nhược điểm và ví dụ về một số quốc gia trên thế giới lựa chọn đối với mỗi mô hình.
Chương 2 phân tích mô hình đơn vị tình báo tài chính của Việt Nam tại các văn bản quy phạm pháp luật và việc thực hiện chức năng nhiệm vụ của Cục PCRT trên thực tế. Phân tích tại Chương 2 cho thấy Cục PCRT hiện được tổ chức theo mô hình FIU kiểu hành chính nên thừa hưởng những ưu điểm của mô hình này như: có điều kiện thuận lợi hơn trong việc đối thoại với các tổ chức tài chính, dễ dàng tranh thủ sự hợp tác của các tổ chức báo cáo theo quy định của pháp luật; có thêm một cấp kiểm soát thông tin, cho ý kiến, chia sẻ trách nhiệm trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao; có nhiều thuận lợi trong việc chia sẻ thông tin, yêu cầu tổ chức báo cáo thuộc quyền quản lý của NHNN cung cấp thông tin theo quy định của pháp luật PCRT; được bố trí ngân sách và đảm bảo các công tác hậu cần, hành chính, tổ chức, nhân sự theo tiêu chuẩn của Cơ quan TTGSNH. Tuy nhiên, vì được tổ chức theo mô hình hành chính nên Cục PCRT mang những nhược điểm của mô hình này cũng như các nhược điểm liên quan đến việc thực hiện chức năng chính của FIU như không có thẩm quyền yêu cầu đơn vị báo cáo cung cấp bổ sung thông tin cũng như không có thẩm quyền trực tiếp chuyển giao thông tin, việc phối hợp với các đơn vị đầu mối của các bộ, ngành rất khó khăn, mất thời gian do thủ tục hành chính, phải trình nhiều cấp phê duyệt, không có thẩm quyền truy cập vào cơ sở dữ liệu của các bộ, ngành để thực hiện chức năng phân tích của FIU...
Tại Chương 3, nhóm nghiên cứu đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện mô hình tổ chức của Cục PCRT nhằm đáp ứng vai trò là một đơn vị tình báo tài chính của Việt Nam, bao gồm: Kiến nghị mô hình tổ chức Cục PCRT; Kiến nghị về chức năng, thẩm quyền của Cục PCRT, về về tăng cường nhân lực và nâng cấp hệ thống công nghệ thông tin cho Cục PCRT.
Đề tài được Hội đồng tư vấn đánh giá nghiệm thu kết quả thực hiện xếp loại Giỏi./.